Senftenberg (Brandenburgia)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy miasta w Brandeburgii. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Senftenberg
Zły Komorow
Ilustracja
Rynek
Herb
Herb
Państwo  Niemcy
Kraj związkowy Brandenburgia
Burmistrz Andreas Fredrich
Powierzchnia 126,94 km²
Wysokość 102 m n.p.m.
Populacja (31 grudnia 2013)
• liczba ludności
• gęstość

24 987[1]
213 os./km²
Nr kierunkowy 03573
Kod pocztowy 01968
Tablice rejestracyjne OSL
Plan Senftenberga
Położenie na mapie Brandenburgii
Mapa lokalizacyjna Brandenburgii
Senftenberg Zły Komorow
Senftenberg
Zły Komorow
Położenie na mapie Niemiec
Mapa lokalizacyjna Niemiec
Senftenberg Zły Komorow
Senftenberg
Zły Komorow
Ziemia51°31′N 14°00′E/51,516667 14,000000
Strona internetowa
Portal Portal Niemcy

Senftenberg (dolnołuż. Zły Komorow, pol. hist. Komorów Zły[2]) − miasto we wschodniej części Niemiec w kraju związkowym Brandenburgia, siedziba powiatu Oberspreewald-Lausitz na terenie Łużyc Dolnych, nad rzeką Czarną Elsterą, Miasto liczy 24 987 mieszkańców, a jego powierzchnia wynosi 126,94 km²[3].

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Miasto leży w krainie łużyckich jezior - Lausitzer Seeland. Wszystkie jeziora w tym regionie to sztuczne zbiorniki, utworzone w wyniku rekultywacji terenów po odkrywkowych kopalniach węgla.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zdobienia na polsko-saskim słupie dystansowym króla Augusta II Mocnego w lokalnym muzeum

Najstarsza znana wzmianka o miejscowości pochodzi z 1279. Osada często zmieniała przynależność państwową. Początkowo leżała na terenie Marchii Łużyckiej. W 1319 miasto objął piastowski książę Henryk I jaworski, włączając je do księstwa jaworskiego, jednego z polskich księstw dzielnicowych na Dolnym Śląsku[4]. Po jego śmierci w 1346 znalazło się we władaniu Czech, w 1350 przekazane Marchii Brandenburskiej,[5] w 1368 przypadło ponownie Czechom[6]. W 1448 znalazło się w granicach Elektoratu Saksonii.

W 1509 wybuchł wielki pożar, z którego ocalał jedynie kościół[6], w 1605 żniwo zebrała epidemia, w czasie wojny trzydziestoletniej w 1641 miasto zostało ponownie zniszczone[7]. W latach 1697-1706 i 1709-1763 w granicach unijnego państwa polsko-saskiego. W trakcie III wojny północnej w 1701 przez miasto maszerowały wojska w kierunku Polski[8]. W 1704 w obawie przed inwazją szwedzką, wzmocniono i podwyższono obwarowania miejskie, a po zwycięstwie szwedzkim w bitwie pod Wschową w 1706 wielu mieszkańców w obawie przed Szwedami zbiegło do Brandenburgii, by powrócić po podpisaniu traktatu pokojowego[9]. W 1731 na rynku stanął polsko-saski słup pocztowy, na którym widnieją herby Rzeczypospolitej i Saksonii. Obecnie oryginał znajduje się w lokalnym muzeum, a na rynku stoi kopia. Podczas wojny siedmioletniej we wrześniu 1758 pruskie wojsko rozbiło obóz pod miastem[10].

Przed inwazją na Rosję w 1812 w okolicznych wsiach kwaterowali Francuzi i ich sojusznicy, m.in. Polacy, Włosi, Bawarczycy[11]. W 1814 wybuchła kolejna epidemia[7]. Po kongresie wiedeńskim w 1815 miasto wraz z północną częścią Saksonii przyłączono do Królestwa Prus, by w 1871 stało się częścią Cesarstwa Niemieckiego. U schyłku XIX wieku miasto zaczęło się rozrastać w związku z wydobyciem węgla brunatnego[7]. Podczas II wojny światowej w Großkoschen (ob. w granicach miasta) mieściła się filia niemieckiego obozu koncentracyjnego Groß-Rosen[12].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Rynek
    • Polsko-saski słup dystansowy z 1730 ozdobiony herbami Polski i Saksonii, monogramem króla Polski Augusta II Mocnego i polską koroną królewską (na rynku stoi kopia, oryginał znajduje się w lokalnym muzeum)
    • Ratusz
  • Kościół śś. Piotra i Pawła (ewangelicki), sięgający XIII wieku, najstarszy kościół w mieście
  • Kościół śś. Piotra i Pawła (katolicki)
  • Kościół "Wendyjski", użytkowany przez Serbów łużyckich
  • Twierdza
  • Pomnik upamiętniający więźniów filii niemieckiego obozu koncentracyjnego Groß-Rosen w Großkoschen
  • Hala Dolnołużycka (Niederlausitzhalle)

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

W mieście rozbudowywana jest także nadal sieć ścieżek rowerowych. Z Senftenbergu blisko jest do Spreewaldu.

Kultura[edytuj | edytuj kod]

Od 1991 r. działa w mieście Wyższa Szkoła Zawodowa Fachhochschule Lausitz - University of Applied Sciences.

Sport[edytuj | edytuj kod]

W Senftenbergu powstała hala narciarska "Snowtropolis", w której przez 365 dni w roku można jeździć na nartach, snowboardzie, sankach.

Senftenberg znany jest z jednego z największych w Niemczech leżącego nieopodal toru wyścigowego EuroSpeedway Lausitz gdzie co roku odbywają się zawody serii Formuła 3, oraz liczne wyścigi wewnątrzkrajowe.

Współpraca zagraniczna[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. http://web.archive.org/web/20160616213418/https://www.statistik-berlin-brandenburg.de/Publikationen/OTab/2014/OT_A01-12-00_124_201312_BB.xlsx
  2. Mapa Polski 1:500 000 Wojskowy Instytut Geograficzny Sztabu Generalnego W.P., Warszawa 1947 [1]
  3. Statistisches Amt Berlin-Brandenburg, Potsdam, 2009
  4. Johann Gottlob Paulitz, Chronik der Stadt Senftenberg und der zum ehemaligen Amte Senftenberg gehörigen Ortschaften, Drezno, 1892-1923, s. 67
  5. Ibid., s. 69
  6. a b 14. bis 16. Jahrhundert, www.senftenberg.de [dostęp 2019-12-13] (niem.).
  7. a b c 17. bis 19. Jahrhundert, www.senftenberg.de [dostęp 2019-12-13] (niem.).
  8. J. G. Paulitz, op. cit., s. 231
  9. Ibid., s. 232-233, 239
  10. Ibid., s. 254
  11. Ibid., s. 268-269
  12. Groß Rosen | Das Jahr 1945, dasjahr1945.de [dostęp 2019-12-13] (niem.).