Sentencje

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cztery księgi sentencji
Libri Quattuor Sententiarum
Ilustracja
Autor Piotr Lombard
Tematyka traktat teologiczny
Data powstania ok. 1150
Wydanie oryginalne
Język łacina
Pierwsze wydanie polskie
Data wydania polskiego 2013 (t. I)
Przekład Julian Wojtkowski

Sentencje (dokł. Cztery księgi sentencji, (łac.) Libri quattuor sententiarum, lub Sententiae) – dzieło teologiczne Piotra Lombarda, napisane ok. 1150 r. Sentencje były podstawowym podręcznikiem teologii katolickiej aż do XVI w[1].

Dzieło Lombarda jest wyrazem XII-wiecznych dążeń do systematyzacji teologii. Gromadzi tematycznie, porównuje i komentuje fragmenty z pism patrystycznych, przede wszystkim świętego Ambrożego, Hilarego z Poitiers i świętego Augustyna. Piotr Lombard stara się godzić różne fragmenty ze sobą i wyjaśniać wątpliwości. Ostrożne i ugodowe stanowisko autora przyczyniło się w dużym stopniu do popularności. Niektóre jego komentarze spotkały się jednak z krytyką i gorącymi dyskusjami[1].

W 1222 r. Aleksander z Hales przyjął Sentencje za podstawowy podręcznik do nauczania teologii na Uniwersytecie Paryskim, uzupełniający studiowanie Pisma Świętego. Podobną decyzję podjął w 1245 r. Richard Fishacre na Uniwersytecie Oksfordzkim. Stopniowo, Sentencje stały się podstawowym podręcznikiem na średniowiecznych uniwersytetach, a ich wpływ na teologię katolicką, pozostał znaczący do XVI w. Uzyskanie tytułu magistra teologii wiązało się z umiejętnością komentowania Sentencji, Biblii i Historia scholastica Piotra Comestora[2]. Wszyscy wielcy scholastycy, m.in. Tomasz z Akwinu, William Ockham, Święty Bonawentura i Jan Duns Szkot, napisali komentarze do Sentencji[3].

Sentencje składają się z czterech ksiąg, poświęconych[1]:

  1. Bogu i Trójcy Świętej;
  2. aniołom, stworzeniu świata, grzechowi i łasce;
  3. wcieleniu, odkupieniu i cnotom;
  4. sakramentom i rzeczom ostatecznym.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Slotemaker 2011 ↓, s. 951.
  2. Slotemaker 2011 ↓, s. 951-952.
  3. Philipp W. Rosemann, The Story of a Great Medieval Book: Peter Lombard's "Sentences" (Toronto: University of Toronto Press, 2007).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • John T Slotemaker: Peter Lombard. W: Encyclopedia of Medieval Philosophy. Philosophy between 500 and 1500. Henrik Lagerlund (red.). Dordrecht - Heidelberg - London - New York: Springer, 2011, s. 950-952. ISBN 978-1-4020-9728-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]