Shahed 129

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Shahed 129
Dane podstawowe
Państwo  Iran
Typ UAV
Załoga 0
Historia
Data oblotu 2012
Dane techniczne
Wymiary
Osiągi
Zasięg 2000 km
Długotrwałość lotu 24 h
Dane operacyjne
Użytkownicy
Iran

Shahed 129irański bezzałogowy statek latający zbudowany z wykorzystaniem elementów technologii stealth.

Historia[edytuj]

Iran ujawnił informacje o posiadaniu nowego bezzałogowego aparatu we wrześniu 2012 roku. Jak do tej pory brak jest informacji o danych technicznych samolotu. 6 października 2012 doszło do pierwszego udokumentowanego bojowego wykorzystania aparatu. Tego dnia, o godzinie 10:00 czasu lokalnego Shahed 129 został zestrzelony nad terytorium Izraela przez samolot General Dynamics F-16 Fighting Falcon. Aparat wystartował z terytorium Libanu kontrolowanego przez Hezbollah i wleciał w izraelską przestrzeń powietrzną od strony Morza Śródziemnego nad Strefą Gazy. Według oficjalnych doniesień strony izraelskiej, do przechwycenia maszyny doszło po półgodzinnym locie od momentu wtargnięcia. Według innych, nieoficjalnych źródeł maszyna miała przebywać w przestrzeni powietrznej Izraela około 3 godzin. Do użycia aparatu Hezbollah przyznał się oficjalnie 11 października 2012 roku. Według jego przedstawiciela, Hasana Nasrallaha maszyna miała nazwę własną Ayyoub, wybraną dla uczczenia nazwiska jednego z dowódców organizacji Husseina Ayyoub, który zginął w 1996 roku. Według jego słów aparat dostarczył Iran w częściach, jego ostateczny montaż odbył się już w Libanie. Nie jest jasne jakich informacji dostarczył lot samolotu. Według strony izraelskiej, maszyna nie posiadała urządzeń do transmisji zbieranych danych w czasie rzeczywistym. Innego zdania są przedstawiciele Hezbollahu, według których, aparat przesyłał zbierane dane i obrazy do stanowiska naziemnego podczas swojego lotu. Do zestrzelenia doszło około 30 km od ośrodka badań jądrowych w Dimona na północny wschód od miasta Beer Szewa. Poszukiwania szczątków maszyny trwały tydzień a do ich odzyskania przyczynili się dziennikarze telewizji, którzy przed wojskową grupą poszukiwawczą odnaleźli fragmenty skrzydeł i kadłuba. Według strony irańskiej lot Shaheda 129 jest jednym z wielu jakie realizują jego aparaty, zaprzecza tym doniesieniom strona izraelska.

8 czerwca 2017 roku Shahed 129 zaatakował rakietami powietrze-ziemia pozycje amerykańskich sił specjalnych w rejonie Al-Tanf w Syrii. Aparat został zestrzelony przez należący do US Air Force samolot McDonnell Douglas F-15E Strike Eagle. Kilka dni później, 20 czerwca 2017 roku, w tym samym rejonie, F-15E przechwycił kolejnego Shaheda 129, który śledził ruchy wojsk koalicji. Po zaobserwowaniu, iż bezzałogowiec jest uzbrojony, podjęto decyzję o zestrzeleniu aparatu. Obydwa F-15E należały do 48th Fighter Wing (48. Skrzydła Myśliwców Taktycznych)[1].

Jak sugerują nagrania opublikowane przez powiązane z Iranem media, Shahed 129 był też intensywnie wykorzystywany do zwalczania celów tzw Państwa Islamskiego we wschodniej Syrii i zachodnim Iraku[2][3].

Konstrukcja[edytuj]

Konstrukcyjnie aparat przypomina izraelską maszynę Elbit Hermes 450. Wyposażony jest w stałe, trójzespołowe podwozie z przednim podparciem, Motylkowe usterzenie, silnik napędzający śmigło pchające. Brak jest danych na temat przenoszonego przez maszynę wyposażenia. Według niektórych informacji, Shahed 129 jest zdolny do przenoszenia czterech rakieta powietrze-ziemia Sadid-1.

Przypisy

  1. Zestrzelenie irańskich bsl w Syrii, „Lotnictwo”, nr 7-8 (2017), s. 5, ISSN 1732-5323
  2. YouTube, www.youtube.com [dostęp 2017-11-15] (fr.).
  3. YouTube, www.youtube.com [dostęp 2017-11-15] (fr.).

Bibliografia[edytuj]

  • Tomasz Hypki, Irański bsl nad Izraelem, "Raport", nr 10 (2012), s. 46–47, ISSN 1429-270X.