Smagliczka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Smagliczka
Ilustracja
Morfologia (Alyssum cuneifolium)
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd kapustowce
Rodzina kapustowate
Rodzaj smagliczka
Nazwa systematyczna
Alyssum L.
Sp. Pl. 650. 1 Mai 1753[2]
Typ nomenklatoryczny
Alyssum montanum L.[2]
Smagliczka skalna
Alyssum granatense
Alyssum murale

Smagliczka (Alyssum L.) – rodzaj roślin należący do rodziny kapustowatych. Należy do niego ponad 170 gatunków roślin jednorocznych, bylin i półkrzewów[3][4], przy czym według The Plant List zaakceptowanych gatunków jest ponad 200[5]. Zasięg rodzaju obejmuje kontynenty półkuli północnej. W Polsce cztery gatunki są rodzime, dwa dziczejące przejściowo. Niektóre gatunki uprawiane są jako ozdobne lub wykorzystywane są leczniczo. Naukowa nazwa rodzaju pochodzi od greckiego a- oznaczającego przeczenie i lyssa znaczącego szaleństwo. Nazwa jest wynikiem przekonania z czasów starożytnych, że rośliny z tego rodzaju są lekiem na obłąkanie i działają uspokajająco przy gniewie[6].

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj]

Przedstawiciele rodzaju występują w Azji, Europie, północnej Afryce i w Ameryce Północnej. Centrum zróżnicowania rodzaju jest południowo-wschodnia Europa i południowo-zachodnia Azja[6][4].

W Polsce cztery gatunki występują jako rodzime, dwa są przejściowo dziczejące[7].

Gatunki flory Polski[7]

Systematyka[edytuj]

Synonimy

Gamosepalum Haussknecht; Meniocus Desvaux; Moenchia Roth (1788), not Ehrhart (1783); Odontarrhena C. A. Meyer; Psilonema C. A. Meyer; Ptilotrichum C. A. Meyer; Takhtajaniella V. E. Avetisian; Triplopetalum E. J. Nyárády.[4]

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Należy do rodziny kapustowatych (Brassicaceae), rzędu kapustowców (Brassicales), kladu różowych (rosids) w obrębie okrytonasiennych (Magnoliophyta)[1][8].

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Capparanae Reveal, rząd kaparowce (Capparales Hutch.), podrząd Capparineae Engl., rodzina kapustowate (Brassicaceae Burnett), podrodzina Alyssoideae Leurss., plemię Alysseae Dc., podplemię Alyssinae Sond. in Harv. & Sond., rodzaj smagliczka (Alyssum L.)[9].

Wykaz gatunków[5][10]

Zastosowanie[edytuj]

Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne, szczególne nadające się do ogrodów skalnych.

Przypisy

  1. a b Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-11-10].
  2. a b Alyssum. W: Index Nominum Genericorum [on-line]. [dostęp 2009-01-20].
  3. Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  4. a b c Alyssum Linnaeu. W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2016-02-19].
  5. a b Alyssum. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2016-02-19].
  6. a b Ihsan A. Al-Shehbaz: Alyssum Linnaeus. W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2016-02-19].
  7. a b Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  8. Brassicaceae Genera. [dostęp 2010-11-20].
  9. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Alyssum (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-20].
  10. Nazwy polskie według Wiesław Gawryś: Słownik roślin zielnych. Kraków: Officina botanica, 2008, s. 22. ISBN 978-83-925110-5-2.