Smardz grubonogi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Smardz grubonogi
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Gromada grzyby workowe
Klasa kustrzebniaki
Rząd kustrzebkowce
Rodzina smardzowate
Rodzaj smardz
Gatunek smardz grubonogi
Nazwa systematyczna
Morchella crassipes (Vent.) Pers.
Syn. meth. fung. 2: 621 (Getynga, 1801)
Morchella crassipes.jpg

Smardz grubonogi (Morchella crassipes (Vent.) Pers.) – gatunek grzybów należący do rodziny smardzowatych (Morchellaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Morchella, Morchellaceae, Pezizales, Pezizomycetidae, Pezizomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1797 r. Étienne Pierre Ventenat nadając mu nazwę Phallus crassipes. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1801 r. Christiaan Hendrik Persoon, przenosząc go do rodzaju Morchella[1].

Niektóre synonimy nazwy naukowej[2]:

  • Mitrophora hybrida var. crassipes (Vent.) Boud. 1897
  • Morchella esculenta var. crassipes (Vent.) M.M. Moser 1983
  • Morchella esculenta var. crassipes (Vent.) Kreisel 984
  • Morchella esculenta var. crassipes (Vent.) Bresinsky & Stangl 1962
  • Phallus crassipes Vent. 1797

Nazwa polska według checklist[3].

Morfologia[edytuj]

Główka

Średnica od 8 do 12 cm, w dolnej części zrośnięta jest z trzonem, owalnie. Żebra kręte, pionowe, połączone z niższymi, poprzecznymi żebrami. Jamki głębokie, siwobrązowe lub brązowe, lecz zazwyczaj rdzawobrązowe[4]

Trzon grzyba

Wysokość 6-12 cm i grubość 3-8 cm. Jest biały, czasem żółtawy, matowy, nieregularnie pionowo bruzdkowany[4].

Miąższ grzyba

Biały lub kremowy, bez zapachu i smaku[4].

Wysyp zarodników

Bladoochrowy[4].

Występowanie i siedlisko[edytuj]

Od 2014 r. w Polsce jest objęty ochroną częściową grzybów (chronione są okazy rosnące poza terenem ogrodów, upraw ogrodniczych, szkółek leśnych oraz poza terenami zieleni)[5]. Dawniej podlegał ochronie ścisłej.

Spotykany w łęgowych lasach, w wilgotnych miejscach. Owocniki Morchella crassipes są jadalne. Dorosły owocnik ma wysokość ok. 12-20 a nawet 30 cm (rzadko spotykane są takie okazy). Podobnym gatunkiem jest smardz jadalny (Morchella esculenta)[4].

Przypisy

  1. a b c Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2015-12-16].
  3. Maria Alicja Chmiel: Checklist of Polish Larger Ascomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów workowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 978-83-89648-46-4.
  4. a b c d e Anton Janitor i in.: Atlas grzybów. Bratysława: 2006.
  5. Dz. U. z 2014 r. Nr 0, poz. 1409 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów