Smużki (ssaki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Smużki
Sminthidae
Brandt, 1855
Ilustracja
Przedstawiciel rodziny – smużka leśna (S. betulina)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Nadgromada żuchwowce
Gromada ssaki
Infragromada łożyskowce
Rząd gryzonie
Podrząd Supramyomorpha
Infrarząd myszokształtne
Nadrodzina skoczkowce
Rodzina smużki
Typ nomenklatoryczny

Mus subtilis Pallas, 1773

Synonimy
Rodzaje

Sicista J.E. Gray, 1827 – smużka

Smużki[3] (Sminthidae) – monotypowa rodzina ssaków z infrarzędu myszokształtnych (Myomorphi) w rzędzie gryzoni (Rodentia).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzina obejmuje gatunki występujące w Europie i Azji[4][5][6].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała (bez ogona) 43,6–79 mm, długość ogona 60–118,2 mm, długość ucha 8,3–18 mm, długość tylnej stopy 12–22 mm; masa ciała 5–19 g[5].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Sicista: etymologia niejasna, J.E. Gray nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej[7]; Palmer sugeruje że nazwa to pochodzi od tatarskiego słowa sikistan, oznaczającego „stadną mysz”, bazując na opisie Pallasa[8]. Sam Pallas jednak wymienia nazwę tatarską dshilkis-sitskan („Dʃhilkis-Sitʃkan”), gdzie dshilkis to „stadny, żyjący w stadzie, gromadny” (łac. gregalis), natomiast sitskan to „mysz” (łac. mus, muris)[9], por. w jedenastowiecznym słowniku Mahmuda z Kaszgaru: yılkı „stado” i sıçgan „mysz”[10].
  • Sminthus: gr. σμινθος sminthos „mysz”[11]. Gatunek typowy: Sminthus loriger Nathusius, 1840.
  • Clonomys: gr. κλων klōn, κλωνος klōnos „gałąź”; μυς mus, μυος muos „mysz”[2]. Gatunek typowy: Mus betulina Pallas, 1779.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Takson tradycyjnie zaliczany do Dipodidae w randze podrodziny[6], jednak badania molekularne wspierają odrębność tego taksonu[5][4]. Do rodziny należy jeden rodzaj smużka[3] (Sicicsta) z następującymi gatunkami[4][3]:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. A. von Nordmann: Catalogue raisonné des mammifères de la faune pontique. W: A.N. Demidov: Voyage dans la Russie méridionale et la Crimée, par la Hongrie, la Valachie et la Moldavie. Cz. 3. Paris: E. Bourdin, 1840, s. 49. (fr.)
  2. a b W.G. von Tilesius von Tilenau. Glirium species in Bavaria nonnullae. „Isis: encyclopädische Zeitschrift vorzüglich für Naturgeschichte, Physiologie etc”. 2, s. 28, 1850 (łac.). 
  3. a b c Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 230. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  4. a b c C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 316. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.)
  5. a b c M.E. Holden, T. Cserkész & G. Musser: Family Sminthidae (Birch Mice). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (red. red.): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 7: Rodents II. Barcelona: Lynx Edicions, 2017, s. 38–. ISBN 978-84-16728-04-6. (ang.)
  6. a b D.E. Wilson & D.M. Reeder (red. red.): Subfamily Sicistinae. W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-11-15].
  7. J.E. Gray: Synopsis of the species of the class Mammalia. W: E. Griffith (red.): The animal kingdom arranged in conformity with its organization, by the baron Cuvier, member of the institute of France, &c. &c. &c. additional descriptions all the species hitherto named, and of many not before noticed. Cz. 5. London: Geo. B. Whittaker, 1827, s. 228. (ang.)
  8. Palmer 1904 ↓, s. 630.
  9. P.S. Pallas: Novae species quadrupedum e Glirium ordine, cum illustrationibus variis complurium ex hoc ordine animalium. Erlangae: sumtu Wolfgangi Waltheri, 1778, s. 328. (łac.)
  10. Divan-i Luqat-i it-Türk Dizini. Türk Dil Kurumu, 2003, s. 242, 156. (tur.)
  11. Palmer 1904 ↓, s. 635.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]