Bitwa pod Rogalinem: Różnice pomiędzy wersjami

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Usunięty 1 bajt ,  1 rok temu
m
m (drobne redakcyjne)
|wynik = rozproszenie powstańców
|strona1 = [[Wojsko wielkopolskie 1848 roku|powstańcy wielkopolscy]]
|strona2 = [[Królestwo Prus|Prusy]]
|dowódca1 = [[Jakub Krotowski-Krauthofer]] i Włodzimierz Wilczyński
|dowódca2 = nieznany
}}
{{Powstanie wielkopolskie 1848 roku}}
'''Bitwa pod Rogalinem''' – starcie zbrojne w czasie trwania [[Powstanie wielkopolskie 1848 roku|powstania wielkopolskiego 1848 r.]], do którego doszło 8 maja 1848 r. pod [[Rogalin|Rogalinem]]em, starcie zakończyło się przegraną i rozproszeniem oddziałów powstańczych.
 
== Geneza ==
Wieść o dużych [[Bitwa pod Książem|bitwach pod Książem]] i [[Bitwa pod Miłosławiem|Miłosławiem]] i [[Bitwa pod Sokołowem|Sokołowem]] rozniosła się po [[Wielkie Księstwo Poznańskie|Wielkim Księstwie Poznańskim]]. Zwłaszcza wygrana pod Miłosławiem i Sokołowem przyczyniła się do rozbudzenia nadziei, że powstanie może być wygrane. W wielu miejscach poznańskiego zaczęły się więc samorzutnie tworzyć oddziały powstańcze, które zaczęły działać na własną rękę. Jednym z takich samorzutnych dowódców został [[Jakub Krotowski-Krauthofer]]. Zebrał on znaczny oddział partyzantów, przeważnie z żołnierzy rozpuszczonych po zawarciu [[Ugoda w Jarosławcu|ugody w Jarosławcu]]. Krotowski bez porozumienia z żadnym komitetem, ani z żadnymi naczelnikami wyparł Prusaków 3 maja z [[Mosina]] i 6 maja z [[Kórnik|Kórnika]]a.  Na opanowanym terenie proklamował [[Rzeczpospolita Mosińska|Rzeczpospolitą Polską]], mianował burmistrzów i innych urzędników. Rozpoczął też pośpieszne zbrojenia zabierając osiadłym w tych okolicach kolonistom niemieckim wszelką broń palną. W krótkim czasie zebrał oddział liczący blisko 800 ludzi. Naczelnikiem wybrano Włodzimierza Wilczyńskiego, a szefem sztabu został Krotowski<ref name=":0" />.
 
Wieść o dużych [[Bitwa pod Książem|bitwach pod Książem]] i [[Bitwa pod Miłosławiem|Miłosławiem]] i [[Bitwa pod Sokołowem|Sokołowem]] rozniosła się po [[Wielkie Księstwo Poznańskie|Wielkim Księstwie Poznańskim]]. Zwłaszcza wygrana pod Miłosławiem i Sokołowem przyczyniła się do rozbudzenia nadziei, że powstanie może być wygrane. W wielu miejscach poznańskiego zaczęły się więc samorzutnie tworzyć oddziały powstańcze, które zaczęły działać na własną rękę. Jednym z takich samorzutnych dowódców został [[Jakub Krotowski-Krauthofer]]. Zebrał on znaczny oddział partyzantów, przeważnie z żołnierzy rozpuszczonych po zawarciu [[Ugoda w Jarosławcu|ugody w Jarosławcu]]. Krotowski bez porozumienia z żadnym komitetem, ani z żadnymi naczelnikami wyparł Prusaków 3 maja z [[Mosina]] i 6 maja z [[Kórnik|Kórnika]].  Na opanowanym terenie proklamował [[Rzeczpospolita Mosińska|Rzeczpospolitą Polską]], mianował burmistrzów i innych urzędników. Rozpoczął też pośpieszne zbrojenia zabierając osiadłym w tych okolicach kolonistom niemieckim wszelką broń palną. W krótkim czasie zebrał oddział liczący blisko 800 ludzi. Naczelnikiem wybrano Włodzimierza Wilczyńskiego, a szefem sztabu został Krotowski<ref name=":0" />.
[[Plik:Pomnik Powstańców w Rogalinie.jpg|lewo|mały|Przydrożna kolumna z figurą Matki Bożej Bolesnej oraz symboliczne groby powstańców poległych w 1848 roku w Rogalinie.]]
 
== Bitwa ==
Działalność powstańców nie uszła uwadze pruskiej. Prusacy wysłali przeciwko Polakom wojsko i 8 maja 1848 r doszło do bitwy pod Rogalinem. Walka trwała około dwóch godzin. Ostatecznie polski oddział musiał ratować się ucieczką, przeprawiając się na drugą stronę [[Warta|Warty]]. Dowódcy nie zrezygnowali jednak z dalszych działań. Zmienili pozycję i po przeprawieniu się przez rzekę zaatakowali [[Rogalinek]]. Atak się nie powiódł i powstańcy znowu wycofali się za rzekę. Zdecydowali następnie rozsypać się na mniejsze oddziały i poszukiwali schronienia w lasach. W starciach tych Polacy stracili kilkunastu zabitych, oraz kilkunastu rannych<ref name=":0">{{Cytuj|autor=Kazimierz Rakowski|tytuł=Powstanie poznańskie w 1848 roku...|data=1900|miejsce=Lwów|s=251-252|url=http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/doccontent?id=2010}}</ref>.
 
Działalność powstańców nie uszła uwadze pruskiej. Prusacy wysłali przeciwko Polakom wojsko i 8 maja 1848 r doszło do bitwy pod Rogalinem. Walka trwała około dwóch godzin. Ostatecznie polski oddział musiał ratować się ucieczką, przeprawiając się na drugą stronę [[Warta|Warty]]. Dowódcy nie zrezygnowali jednak z dalszych działań. Zmienili pozycję i po przeprawieniu się przez rzekę zaatakowali [[Rogalinek]]. Atak się nie powiódł i powstańcy znowu wycofali się za rzekę. Zdecydowali następnie rozsypać się na mniejsze oddziały i poszukiwali schronienia w lasach. W starciach tych Polacy stracili kilkunastu zabitych, oraz kilkunastu rannych<ref name=":0">{{Cytuj|autor=Kazimierz Rakowski|tytuł=Powstanie poznańskie w 1848 roku...|data=1900|miejsce=Lwów|s=251-252|url=http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/doccontent?id=2010}}</ref>.
 
== Zobacz też ==
 
== Bibliografia ==
 
* Kazimierz Rakowski, ''Powstanie poznańskie w 1848 roku...'', Lwów 1900.
 
{{SORTUJ:Rogalin}}
[[Kategoria:Bitwy powstania wielkopolskiego (1848)|Rogalin]]
[[Kategoria:Rogalin|RogalinBitwy powstania wielkopolskiego (1848)]]
[[Kategoria:Rogalin]]
157 252

edycje

Menu nawigacyjne