Droga krzyżowa: Różnice pomiędzy wersjami

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Usunięte 9552 bajty ,  1 rok temu
UWAGA! Zastąpienie treści hasła bardzo krótkim tekstem: „{{Inne znaczenia|modlitwy|rozważania św. Josemarii do Drogi krzyżowej i Droga Krzyżowa w...”
(+wikisłownik)
(UWAGA! Zastąpienie treści hasła bardzo krótkim tekstem: „{{Inne znaczenia|modlitwy|rozważania św. Josemarii do Drogi krzyżowej i Droga Krzyżowa w...”)
Znaczniki: VisualEditor Zastąpiono usuwanie dużej ilości tekstu (filtr nadużyć)
}}
{{commonscat|Stations of the Cross}}
<br />
'''Droga krzyżowa''' – w [[Kościół katolicki|Kościele katolickim]] nabożeństwo wielkopostne o charakterze adoracyjnym, polegające na symbolicznym odtworzeniu drogi [[Jezus Chrystus|Jezusa Chrystusa]] na śmierć i złożenia go do grobu.
 
Nazwa ta używana jest też w kontekście samej męki Chrystusa, stacji (wizerunków drogi krzyżowej), [[pasja|przedstawienia pasyjnego]] oraz czwartej tajemnicy części bolesnej [[różaniec|różańca]].
 
== Historia ==
Tradycja odprawiania drogi krzyżowej powstała w [[Jerozolima|Jerozolimie]] ([[Droga Krzyżowa|Via Dolorosa]]). W [[średniowiecze|średniowieczu]] rozpowszechnili ją [[Zakon Braci Mniejszych|franciszkanie]], którzy oprowadzając pątników, zatrzymywali się przy stacjach przedstawiających historię śmierci Jezusa. Liczbę czternastu stacji ustalono w XVII wieku.
 
W kościołach katolickich ''droga krzyżowa'' przedstawiana jest w obrazach lub rzeźbach rozmieszczonych najczęściej na ścianach bocznych świątyni. Stacje drogi krzyżowej to nie tylko odtworzenie wydarzeń z ostatnich dni Chrystusa. Mają one swą bogatą symbolikę. Dla katolików są również podstawą rozważań medytacyjnych.
 
[[Jan Paweł II]] odprawiał drogę krzyżową w każdy piątek przez cały rok i codziennie w [[Wielki post|wielkim poście]]<ref>[[George Weigel]], „Świadek nadziei”</ref>.
 
Nową formą odprawiania drogi krzyżowej w Polsce, powstałą w XXI w., jest [[Ekstremalna Droga Krzyżowa]] (EDK), zainicjowana w 2009 r. w Krakowie przez [[Jacek Stryczek|ks. Jacka Stryczka]]. Do 2017 roku odbyło się 9 edycji tego wydarzenia, które corocznie organizowane jest w okresie [[Wielki post|Wielkiego Postu]] w ponad 100 miastach Polski<ref>{{Cytuj|tytuł=EDK - Ekstremalna Droga Krzyżowa|data dostępu=2017-03-26|opublikowany=www.edk.org.pl|url=http://www.edk.org.pl/}}</ref>. EDK polega na przejściu co najmniej 40 km trasy, na której rozmieszczonych jest 14 stacji drogi krzyżowej. Uczestnicy przechodzą nocą w milczeniu trasę, rozważając stacje drogi krzyżowej według przygotowywanych corocznie przez organizatorów materiałów. Nowa forma drogi krzyżowej zdobywa z roku na rok coraz większą popularność. W 2015 r. na EDK wyruszyło 11 tys. osób, rok później, czasie 8 edycji udział wzięło ok. 26 tys.osób<ref>{{Cytuj|autor=Agnieszka Czapla|tytuł=Ekstremalna Droga Krzyżowa 2017|data dostępu=2017-03-26|opublikowany=www.opoka.org.pl|url=http://www.opoka.org.pl/biblioteka/M/ML/niedziela201708_edk.html}}</ref>. W roku 2017 według organizatorów ekstremalną drogę krzyżową przeszło ok. 52 tys. uczestników na 457 różnych trasach w 252 miastach Polski i Europy<ref>{{Cytuj|tytuł=Ekstremalna Droga Krzyżowa|url=http://www.edk.org.pl/}}</ref>.
 
Do nowych form odprawiania Drogi Krzyżowej zaliczyć można również [[Muzyczna Droga Krzyżowa Biechowskiego|Muzyczną Drogę Krzyżową]] na chór mieszany i orkiestrę, z muzyką autorstwa Michała Biechowskiego i słowami Doroty Barwińskiej, pod kierownictwem dyrygenta Mateusza Lewandowskiego. Muzyczna Droga Krzyżowa Biechowskiego jest wykonywana cyklicznie w formie muzycznego wydarzenia sakralnego od 2015 roku w świątyniach Województwa Kujawsko-Pomorskiego.<ref>{{Cytuj |tytuł = Muzyczna Droga Krzyżowa |czasopismo = Diecezja Bydgoska |data dostępu = 2018-10-17 |url = http://diecezja.bydgoszcz.pl/2018/03/06/muzyczna-droga-krzyzowa-2/ |język = pl-PL}}</ref><ref>{{Cytuj |tytuł = Trwają przygotowania do Muzycznej Drogi Krzyżowej Biechowskiego - Wiadomości radio-plus-polska * radioplus.pl |data dostępu = 2018-10-17 |url = http://www.radioplus.pl/wiadomosci-lokalne-czytaj/108017/trwaja_przygotowania_do_muzycznej_drogi_krzyzowej_biechowskiego}}</ref><ref>{{Cytuj odcinek|tytuł=Muzyczna Droga Krzyżowa Biechowskiego w parafii pw Świetego Krzyża w Bydgoszczy 2018|url=https://www.youtube.com/watch?v=JYHXWkI4Law|autorzy=Parafia pw. Świętego Krzyża w Bydgoszczy|data dostępu=2018-10-17|emisja=2018-03-22}}</ref><ref>{{Cytuj odcinek|tytuł=Muzyczna Droga Krzyżowa Biechowskiego 2017|url=https://www.youtube.com/watch?v=ossXcIw12gA|autorzy=matthewv500|data dostępu=2018-10-17|emisja=2017-04-14}}</ref>
 
== Stacje drogi krzyżowej ==
Formę nabożeństwa reguluje czwarte wydanie ''Enchiridion Indulgentiarum'' (promulgowane przez Pawła VI):
# Pobożne ćwiczenia należy odprawiać przed stacjami drogi krzyżowej prawnie erygowanymi.
# Do erygowania prawdziwej drogi krzyżowej wymaga się 14 stacji krzyżów, przy których zwykło się zamieszczać z pożytkiem tyleż obrazów, przedstawiających stacje jerozolimskie.
# Zgodnie z powszechnie przyjętym zwyczajem pobożna praktyka składa się z czternastu pobożnych czytań, do których dodaje się pewne wezwania modlitewne.
 
Zapisane w tradycji katolickiej stacje drogi krzyżowej to:
# Pan Jezus na śmierć skazany.
# Pan Jezus bierze krzyż na swoje ramiona.
# Pierwszy upadek Pana Jezusa.
# Pan Jezus spotyka swą [[Maria z Nazaretu|matkę]].
# [[Szymon Cyrenejczyk]] pomaga nieść krzyż Jezusowi.
# [[Święta Weronika]] ociera twarz Pana Jezusa.
# Pan Jezus upada pod krzyżem po raz drugi.
# Pan Jezus pociesza płaczące niewiasty.
# Trzeci upadek Pana Jezusa.
# Pan Jezus z [[relikwie|szat]] obnażony.
# Pan Jezus przybity do [[Krzyż Prawdziwy|krzyża]].
# [[Ukrzyżowanie Jezusa Chrystusa|Pan Jezus umiera na krzyżu]].
# Pan Jezus zdjęty z krzyża.
# Pan Jezus złożony do grobu<ref>Duc in altum, Tarnów 2010, ss. 125-130</ref>.
 
Pojawia się także 15. stacja, tj. ''Zmartwychwstanie'', które, jak wierzą katolicy, nadaje sens całej ofierze Jezusa.
[[Plik:Processione delle Barette , Messina.JPG|mały|Procesja „delle Barette”, która odbywa się w [[Mesyna|Mesynie]] na [[Sycylia|Sycylii]] w każdy Wielki Piątek od XV wieku]]
Istnieje zwyczaj, według którego po każdym wezwaniu (''Stacja….'') klęka się i na wezwanie prowadzącego: ''Kłaniamy Ci się, Panie Jezu Chryste, i błogosławimy Tobie'' wszyscy uczestnicy nabożeństwa odpowiadają: ''Żeś przez Krzyż i Mękę swoją świat odkupić raczył,'' albo: ''Żeś przez Krzyż swój święty świat odkupić raczył''.
 
Po rozważeniu danej stacji prowadzący mówi: ''Zmiłuj się nad nami, Panie, w''szyscy odpowiadają: ''Zmiłuj się nad nami.''
 
Następnie śpiewa się pieśń: ''Któryś za nas cierpiał rany, Jezu Chryste zmiłuj się nad nami,'' w czasie której przechodzi się do kolejnej stacji.
 
Inna wersja zakończenia:
 
Prowadzący mówi: ''Któryś za nas cierpiał rany, w''szyscy odpowiadają: ''Jezu Chryste zmiłuj się nad nami.''
 
Do kolejnej stacji przechodzi się w milczeniu.
 
=== Biblijne stacje drogi krzyżowej ===
Pośród tradycyjnych stacji drogi krzyżowej tylko osiem ma jednoznaczne odzwierciedlenie w [[Biblia|Biblii]]. Stacje 3, 4, 6, 7 i 9 nie są potwierdzone przez Biblię. W szczególności nic nie wskazuje na to, że stacja 6 była znana przed [[średniowiecze]]m. Z kolei stacja 13 (zdjęcie z krzyża) jest tylko upiększeniem zapisu biblijnego, według którego [[Józef z Arymatei]] ściągnął ciało Jezusa z krzyża i pogrzebał je.
 
W [[Wielki Piątek]] 1991 papież [[Jan Paweł II]] zainicjował nową formę nabożeństwa, nazwanego biblijną drogą krzyżową. Kilkukrotnie celebrował drogę krzyżową w tej formie w [[Droga krzyżowa w Koloseum|Koloseum]]<ref>{{Cytuj|autor = Joseph M Champlin |tytuł = The Stations of the Cross With Pope John Paul II |data = 1994 |isbn = 0-89243-679-4 |inni = John Paul II, Pope |miejsce = Liguori, Mo. |wydawca = Liguori Publications |oclc = 829187386 }}</ref><ref>Pope John Paul II, [http://archive.is/QPWg Meditation and Prayers for the Stations of the Cross at the Colosseum], Good Friday, 2000</ref><ref>''VIA CRUCIS: rozważania i modlitwy ofiarowane przez patriarchę Bartłomieja I papieżowi Janowi Pawłowi II na celebrację Wielkopiątkowej Drogi Krzyżowej w Koloseum w roku 1994'' Verbinum, 1995</ref> . Ta wersja została oparta wyłącznie o Pismo Święte.
 
W 2007 papież [[Benedykt XVI]] zatwierdził tę listę stacji do medytacji i publicznego odprawiania.
 
Stacje biblijnej drogi krzyżowej:
# Jezus w Ogrodzie Oliwnym.
# Jezus zdradzony przez Judasza.
# Jezus skazany przez [[Sanhedryn]].
# Piotr wypiera się Jezusa.
# Jezus sądzony przez Piłata.
# Jezus biczowany i koronowany cierniem.
# Jezus bierze krzyż na swe ramiona
# Szymon z Cyreny pomaga nieść krzyż Jezusowi.
# Jezus spotyka niewiasty jerozolimskie.
# Jezus przybity do krzyża.
# Jezus obiecuje swoje Królestwo żałującemu łotrowi.
# Matka i umiłowany uczeń pod krzyżem Jezusa.
# Jezus umiera na krzyżu.
# Jezus zdjęty z krzyża i złożony do grobu.
 
== Zobacz też ==
{{wikisłownik|droga krzyżowa}}
* [[kalwaria]]
* [[Arcybractwo Męki Pańskiej]]
* [[Gorzkie żale]]
* [[Via Dolorosa]]
* [[Wielki Tydzień]]
 
== Przypisy ==
{{Przypisy}}
 
== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.mojeroztocze.pl/index.php/galeria/radecznica-stacje-drogi-krzyzowej Radecznica – Stacje Drogi Krzyżowej]
* [http://www.parasion.com/droga-krzyzowa/ Droga Krzyżowa według rzeźbiarza Bolesława Parasiona]
* [https://archive.is/jkkfW Rozważania Drogi Krzyżowej ks. Tadeusza Fedorowicza]
* [http://www.pol-foto.pl/2016/01/dknf-droga-krzyzowa-na-fotografiach.html Współczesna wersja drogi krzyżowej na fotografiach – fotograf Łukasz Jankowski-Wojtczak]
* [http://www.przeworsk.bernardyni.pl/krz.php Droga Krzyżowa w kościele oo. Bernardynów w Przeworsku, w obrazach Stanisława Bryńskiego (1883)]
 
{{Wielkanoc}}
 
[[Kategoria:Katolicka pobożność ludowa]]
Anonimowy użytkownik

Menu nawigacyjne

Narzędzia osobiste

Przestrzenie nazw

Warianty