Liliensztern: Różnice pomiędzy wersjami

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dodane 3584 bajty ,  10 lat temu
drobna rozbudowa, źródła
(usunięcie stuba tematycznego, zmiany kosmetyczne)
(drobna rozbudowa, źródła)
{{Zwierzę infobox|Nazwa zwyczajowa=Lilienstern
| nazwa zwyczajowa = Liliensztern
|Łacińska łacińska = ''Liliensternus''
|Zoolog=Welles, 1984
| zoolog = [[Samuel Paul Welles|Welles]], 1984
|Typ=[[strunowce]]
|Podtyp typ = [[kręgowcestrunowce]]
|Gromada podtyp = [[zauropsydykręgowce]]
|Podgromada gromada = [[diapsydyzauropsydy]]
|Nadrząd podgromada = [[dinozaurydiapsydy]]
|Rząd nadrząd = [[dinozaury gadziomiedniczne]]
| rząd = [[dinozaury gadziomiedniczne]]
|Podrząd podrząd = [[teropody]]
|Nadrodzina=[[Coelophysoidea]]
| nadrodzina = [[celofyzoidy]]
|Rodzina=[[Coelophysidae]]
|Rodzaj rodzaj = '''liliensternliliensztern'''
|Obrazek grafika = Liliensternus liliensterni.JPG
|Opis_obrazka opis = Replika szkieletu w Staatliches Museum für Naturkunde Stuttgart
| ranga podtaksonu = [[Gatunek (biologia)|Gatunki]]
|Wikispecies=Liliensternus
| podtaksony = * ''L. liliensterni'' <small>([[Friedrich von Huene|von Huene]], 1934)</small>
|Wikispecies wikispecies = Liliensternus
| commons = Category:Liliensternus
}}
'''Liliensztern''' (''Liliensternus'') – [[rodzaj (biologia)|rodzaj]] [[teropody|teropoda]] z grupy [[celofyzoidy|celofyzoidów]] (Coelophysoidea). [[gatunek typowy|Gatunkiem typowym]] jest ''L. liliensterni'', nazwany w 1934 roku przez [[Friedrich von Huene|Friedricha von Huenego]] na cześć niemieckiego [[paleontologia|paleontologa]] [[Hugo Rühle von Lilienstern|Hugona Rühlego von Liliensterna]]. Huene opisał go na podstawie [[skamieniałości]] z [[Knollenmergel]] w [[Turyngia|Turyngii]] i zaklasyfikował do rodzaju ''[[haltikozaur|Halticosaurus]]''{{r|RH00}}. Szczątki lilienszternów mogą pochodzić również z [[Frick]] w [[Szwajcaria|Szwajcarii]]. ''Liliensternus liliensterni'' żył w [[trias późny|późnym triasie]], w [[noryk]]u{{r|Rauhut03}}.
{{źródła|data=2010-09}}
'''Lilienstern''' (''Liliensternus'') – [[teropod]] z rodziny [[celofyzy|celofyzów]] (Coelophysidae); jego nazwa została nadana na cześć niemieckiego [[paleontologia|paleontologa]] [[Hugo Rühle von Lilienstern]].
 
W 1984 roku [[Samuel Paul Welles]] przeniósł ''L. liliensterni'' do odrębnego rodzaju ''Liliensternus''{{r|Rauhut03}}. W 1993 roku [[Gilles Cuny]] i [[Peter Galton]] opisali gatunek ''L. ailerensis'' z [[retyk (geologia)|retyku]]-[[hettang]]u [[Normandia|Normandii]]. Niektórzy autorzy wspierali hipotezę o [[grupa siostrzana|siostrzanych]] relacjach pomiędzy tymi gatunkami{{r|CM04}}, podczas gdy inni wątpili w nią{{r|RH00}}{{r|RT04}}, niekiedy uważając ''L. ailerensis'' za ''[[nomen dubium]]'' możliwe do przypisania jedynie do Coelophysoidea{{r|RT04}}. W 2007 roku [[Martín Ezcurra|Ezcurra]] i Cuny stwierdzili, że cechy uznawane przez niektórych naukowców za łączące te dwa gatunki są szerzej rozprzestrzenione wśród celofyzoidów i przenieśli ''L. ailerensis'' do odrębnego rodzaju ''[[lofostrof|Lophostropheus]]'', który według przeprowadzonej przez nich analizy [[kladystyka|kladystycznej]] jest bliżej spokrewniony z [[celofyzy|Coelophysidae]] niż z ''L. liliensterni''{{r|Lopho}}.
Żył w okresie późnego [[trias]]u (ok. 215-200 mln lat temu) na terenach współczesnej [[Europa|Europy]]. Długość ciała do 6 m, ciężar ok. 400 kg. Jego szczątki znaleziono w [[Niemcy|Niemczech]] i we [[Francja|Francji]]. Początkowo został opisany przez Friedricha von Huene jako ''Halticosaurus liliensternus''.
 
Liliensztern jest najlepiej reprezentowany w zapisie kopalnym spośród znanych [[Europa|europejskich]] [[trias]]owych teropodów{{r|RH00}}{{r|Rauhut03}}. Jest też jednym z największych – długość jednego z [[syntyp]]ów szacuje się na ponad 5&nbsp;m, przy czym obecność jedynie dwóch zrośniętych [[kość krzyżowa|kręgów krzyżowych]] oraz widoczne [[szew (anatomia)|szwy]] pomiędzy łukiem nerwowym a centrum [[kręg]]u sugerują, że skamieniałości te należą do osobnika, który nie zakończył jeszcze wzrostu{{r|RH00}}.
Był to duży teropod z długim ogonem. Na głowie posiadał mały grzebień.
 
{{Przypisy|przypisy=
Gatunki:
<ref name=RH00>{{Cytuj pismo |autor=Oliver W. M. Rauhut, Axel Hungerbühler |rok=2000 |tytuł=A review of European Triassic theropods |czasopismo=Gaia |wolumin=15 |strony=75–88 |url=http://www.mnhn.ul.pt/geologia/gaia/3.pdf |język=en}}</ref>
*''Liliensternus lilliensterni'' (Huene, 1934)
<ref name=CM04>{{Cytuj pismo |autor=Matthew T. Carrano, Scott D. Sampson |tytuł=A review of coelophysoids (Dinosauria: Theropoda) from the Early Jurassic of Europe, with comments on the late history of the Coelophysoidea |czasopismo=Neues Jahrbuch für Geologie und Paläontologie, Monatshefte |wolumin=2004 |wydanie=9 |strony=537–558 |rok=2004 |url=http://si-pddr.si.edu/dspace/bitstream/10088/7642/1/paleo_Carrano_Sampson_04.pdf |język=en}}</ref>
*''Liliensternus airelensis'' (Guny & Galton, 1993)
<ref name=Lopho>{{Cytuj pismo |autor=Martín D. Ezcurra, Gilles Cuny |tytuł=The coelophysoid </em>Lophostropheus airelensis'', gen. nov.: a review of the systematics of ''"Liliensternus" airelensis<em> from the Triassic-Jurassic outcrops of Normandy (France) |czasopismo=Journal of Vertebrate Paleontology |wolumin=27 |wydanie=1 |strony=73–86 |rok=2007 |doi=10.1671/0272-4634(2007)27%5B73:TCLAGN%5D2.0.CO;2 |język=en}}</ref>
{{okres istnienia grupy organizmów|lewa granica=215|prawa granica=200}}
<ref name=Rauhut03>{{Cytuj pismo |autor=Oliver W. M. Rauhut |rok=2003 |tytuł=The interrelationships and evolution of basal theropod dinosaurs |czasopismo=Special Papers in Palaeontology |wolumin=69 |strony=1–213 |id=ISBN 090170279X |język=en}}</ref>
<ref name=RT04>{{Cytuj książkę |autor r=Ronald S. Tykoski, Timothy Rowe |rozdział=Ceratosauria |autor=David B. Weishampel, Peter Dodson, Halszka Osmólska (red.) |tytuł=The Dinosauria |wydanie=drugie |miejsce=Berkeley |wydawca=University of California Press |rok=2004 |strony=47–70 |isbn=0-520-24209-2}}</ref>
}}
 
== Linki zewnętrzne ==
* [http://forum.dinozaury.com/viewtopic.php?f=6&t=3820 Liliensztern na Dinozaury.com!]
 
{{dinozauryTeropody}}
{{Dinozaury}}
 
[[Kategoria:Celofyzoidy]]
23 925

edycji

Menu nawigacyjne