Urząd (film 1969): Różnice pomiędzy wersjami

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dodane 2604 bajty ,  7 lat temu
dalsze uzupełn. meryt., zmiany redakcyjne + dod. ilustr., linki zewn./źródła
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
(nowa strona z infoboxem, 3 sekcje, kategoryzacja, linkowanie)
 
(dalsze uzupełn. meryt., zmiany redakcyjne + dod. ilustr., linki zewn./źródła)
|muzyka = [[Lucjan Kaszycki]]
|zdjęcia = [[Kurt Weber]]
|operator kamery = [[Mieczysław Verocsy]]
|scenografia = [[Tadeusz Wybult]]
|dekoracja wnętrz = Maciej Maria Putowski
|kostiumy = Alicja Ptaszyńska
|dźwięk = Aleksander Gołębiowski
|montaż = Tomira Matyjaszkiewicz
|produkcja = Przedsiębiorstwo Realizacji Filmów "Zespoły Filmowe"
|wytwórnia =
|dystrybucja =
|www =
}}
'''Urząd''' – polski telewizyjny film fabularny z 1969 r. w reżyserii [[Janusz Majewski|Janusza Majewskiego]], nakręconyzrealizowany naw 1969 r. jako podstawieadaptacja powieści [[Tadeusz Breza|Tadeusza Brezy]] pod tym samym [[Urząd (powieść)|tytułem]].
 
== Zarys fabuły ==
Juliusz Starzewski, młody naukowiec z [[Władysław Gomułka|gomułkowskiej]] Polski przybywa do Rzymu, aby dochodzić sprawiedliwości w imieniu swego ojca – adwokata konsystorskiego[[kuria (religia)|kurialnego]], który popadł w niełaskę swego [[ordynariusz|biskupa]] i któremu uniemożliwia on wykonywanie zawodu. Oddany przyjaciel ojca – wpływowy mecenas Campilli, oraz inne wskazane osoby dają początkowo nadzieję na pomyślne załatwienie tej bardzonader delikatnej sprawy. Równocześnie Juliusz chce wykorzystać czas spędzony w Rzymie nadla udowodnienieudowodnienia pewnej swej hipotezy naukowej z zakresu historii Kościoła, do czego niezbędny jest mu jest dostęp do archiwów [[Watykan|watykańskich]] archiwów. W trakcie swej podwójnej misji musi jednak zmierzyć się z trudnymi, bo złożonymi i niezrozumiałymi dla siebie metodami i mechanizmami działania [[Najwyższy Trybunał Sygnatury Apostolskiej|watykańskiej biurokracji]] oraz ze zwyczajami miejscowego środowiska.
 
Pobytu nie ułatwia mu obcość odczuwana wobec polskiego środowiska emigracyjnego, w kontaktach z którym nie potrafi odnaleźć wspólnego języka. Jedyna postać, z którą przypadkowo nawiązuje bliższy kontakt, to włoskiprowincjonalny ksiądzwłoski Piolantiproboszcz, czasowo usunięty ze swej parafii za opublikowanie książki nie aprobowanej przez Kościół. Obydwu ich łączy wspólna zależność od watykańskiej machiny biurokratycznej, wyrażana przez niezrozumienie jej zawiłości, a skazująca na uległość i cierpliwiecierpliwe wyczekiwanie. WTymczasem w zasadniczej sprawiemisji Starzewskiego, początkowo znajdującej się na dobrej drodze, raptem następuje niepomyślne zakłócenie wskutek zgonu w Polsce osoby najważniejszej dla sprawysporu – kontrowersyjnego, a teraz sztucznie heroizowanego biskupa, co faktycznie oddala szanse na uzyskanie sprawiedliwości w Rzymie sprawiedliwościWatykanie. Pod koniec, gdy rozczarowanego bohatera ogarnia całkowite zwątpienie, w sprawie nagle ponownie zachodzi korzystny zwrot, sfinalizowany jednak całkiem nieoczekiwanym rozwiązaniem. Zaskakujący koniec zamyka również jego niedokończone w archiwach badania naukowe.
== Obsada ==
[[Plik:MZ40 DSC0880.JPG|thumb|250px|Wnętrza warszawskiej Willi Pniewskiego, gdzie nakręcono sceny w domu mec. Campilli]]
* [[Ignacy Gogolewski]] – Juliusz Starzewski
* [[Aleksander Bardini]] – mecenas Campilli
* [[Jerzy Przybylski]] – monsignore Rigaud
* [[Zdzisław Maklakiewicz]] – przewodnik Szumowski
* [[Franciszek Pieczka]] – proboszcz z San Sisto (ks. Piolanti)Lazzaretto
* [[Gustaw Holoubek]] – jezuita (ksiądz Miros)
* [[Kazimierz Opaliński]] – kardynał Travi
* Cezary Kapliński – sekretarz kardynała
* [[Krzysztof Kowalewski]] – asystent kardynała
* Andrzej Rausz – ksiądz wręczający dokument wyroku
 
== NagrodyO filmie ==
Majewski wytłumił w filmie wiele akcentów z powieści, która zawierała krytyczne odniesienie do środowisk emigracyjnych i kościelnych – co najmniej niechętnych [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|Polsce Ludowej]], jak również zaznaczała zmiany na lepsze, jakie zaszły po dojściu do władzy Gomułki. Reżyser skupił się na warstwie psychologicznej utworu Brezy, usuwając mało zrozumiałe dla widza (zwłaszcza obcego) ówczesne tło polityczne, a jedynie pozostawiając w tle konflikt z biskupem Horzelińskim, jednakże i tu wytłumiając polityczny jego charakter. Pomijając polityczny aspekt powieści Brezy (np. ukazanie wewnętrznej sytuacji emigracji polskiej, która wzbrania się przed powrotem do kraju opanowanego przez komunistów), reżyser tym samym zdystansował się od jej propagandowej wymowy. Twórcę interesowała głównie psychologiczna sytuacja bohatera i zawikłane koleje pozornie prostej sprawy, z którą przybył do Rzymu. Na przykładzie Watykanu abstrakcyjnie ukazano los człowieka wplątanego w tryby pewnej instytucji, której działania nie potrafi on przeniknąć ani dostatecznie pojąć (nawiązując tu dość widocznie do wzorca [[Franz Kafka|kafkowskiego]] [[Proces (powieść)|bohatera]]).
* Złoty Ekran 1970 – za kreację aktorską dla Ignacego Gogolewskiego
W doborze postaci zastosowano niezbędne skróty, np. powieściową postać Malińskiego włączono w rolę Szumowskiego, w jedną rolę połączono też postacie właścicielki pensjonatu Rogulskiej i jej siostrzenicy Kozickiej. Dla uwypuklenia głównych personaży zdecydowano się na anonimowość niektórych pobocznych postaci (właścicielka pensjonatu, kardynał, wiejski proboszcz).
 
Ograniczono do minimum plenery i zredukowano rozbudowane w powieści turystyczne wędrówki bohatera po Rzymie i okolicach, zamiast tego zamykając psychologiczną akcję w odpowiednich dobranych wnętrzach. Plenery nakręcono w Warszawie: w [[Pałac Kazimierzowski w Warszawie|Pałacu Kazimierzowskim]] (siedziba kardynała), [[Willa Pniewskiego|Willi Pniewskiego]] (dom mecenasa), ponadto w Krakowie i [[Pieskowa Skała|Pieskowej Skale]], a także w Rzymie – na [[Roma Termini|Stazione Termini]] (sceny przybycia).
 
Powstanie filmu poprzedził spektakl telewizyjny z 1963 r. w adaptacji T. Brezy i A. Szafiańskiego.
 
== Nagrody ==
* [[Złoty Ekran]] 1970 – za kreację aktorską dla Ignacego Gogolewskiego
 
== Linki zewnętrzne ==
* ''Urząd'' w bazie filmweb [http://www.filmweb.pl/film/Urz%C4%85d-1969-11413/descs]
* ''Urząd'' w bazie filmpolski.pl [http://filmpolski.pl/f/index/php?film=123765]
 
{{Janusz Majewski}}
 
[[Kategoria:Polskie filmy psychologiczne]]
[[Kategoria:Filmy w reżyserii Janusza Majewskiego]]
[[Kategoria:Polskie filmy z 1969 roku]]
[[KatgegoriaKategoria:Polskie filmy czarno-białe]]
[[Kategoria:Polskie adaptacje filmowe]]

Menu nawigacyjne