Metamonada: Różnice pomiędzy wersjami

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
[wersja nieprzejrzana][wersja nieprzejrzana]
Usunięta treść Dodana treść
korekta
mNie podano opisu zmian
Linia 22: Linia 22:
== Morfologia i tryb życia ==
== Morfologia i tryb życia ==
Parabasalia występują w jelitach owadów (termity i karaluchy). Posiadają aparat parabazalny (''parabasal apparatus''), wywodzący się od aparat Golgiego. U niektórych przedstawicieli występuje mikrotubularnego pręcik, tzw. "aksostyl" (''axostyle''). Aparat parabazalny, ciałko podstawowe (''basal body''), jądro oraz aksostyl tworzą jednostkę zwaną kariomastigontem. Parabasalia nie posiadają klasycznych mitochondriów, które zostały zastąpione przez organelle pochodne - hydrogenosomy.
Parabasalia występują w jelitach owadów (termity i karaluchy). Posiadają aparat parabazalny (''parabasal apparatus''), wywodzący się od aparat Golgiego. U niektórych przedstawicieli występuje mikrotubularnego pręcik, tzw. "aksostyl" (''axostyle''). Aparat parabazalny, ciałko podstawowe (''basal body''), jądro oraz aksostyl tworzą jednostkę zwaną kariomastigontem. Parabasalia nie posiadają klasycznych mitochondriów, które zostały zastąpione przez organelle pochodne - hydrogenosomy.




W zależności od liczby wici Parabasalia dzieli się zwyczajowo na trichomonady (posiadające do sześciu wici) oraz hipermastigidy (posiadające powyżej sześciu wici). Trichomonady to średniej wielkości [[protisty]], zwykle z pojedynczym jądrem i posiadające od czterech do sześciu wici, z których jedna może tworzyć falistą membranę. Komórka zawiera aksostyl. Występujące m.in. w jelitach termitów. Hipermastigidy są złożonymi, często wielojądrowymi organizmami. Wici występują na powierzchni ciała w postaci przedniej kępki, czasem dodatkowo jednej lub większej liczby płytek lub układają się w spiralnych rzędach. Żyją w jelitach termitów i karaluchów. Ich obecność pozwala gospodarzowi trawić celulozę.
W zależności od liczby wici Parabasalia dzieli się zwyczajowo na trichomonady (posiadające do sześciu wici) oraz hipermastigidy (posiadające powyżej sześciu wici). Trichomonady to średniej wielkości [[protisty]], zwykle z pojedynczym jądrem i posiadające od czterech do sześciu wici, z których jedna może tworzyć falistą membranę. Komórka zawiera aksostyl. Występujące m.in. w jelitach termitów. Hipermastigidy są złożonymi, często wielojądrowymi organizmami. Wici występują na powierzchni ciała w postaci przedniej kępki, czasem dodatkowo jednej lub większej liczby płytek lub układają się w spiralnych rzędach. Żyją w jelitach termitów i karaluchów. Ich obecność pozwala gospodarzowi trawić celulozę.


Oksymonady zwykle posiadają cztery wiciami, po dwie pary. Nie mają mitochondriów ani aparatu Golgiego. Są przystosowane do życia wewnątrz ciała gospodarza: organem utrzymującym przy powierzchni jelita gospodarza jest wić, zaś ruch skurczowy ułatwia przemieszczanie się w gęstej treści jelitowej. Miejsce występowania to głównie jelita owadów zjadających drewno (termitów i drzewożerców), a także w jelita larw owadów (np. [[Melolontha]], [[Kwietnica okazała|Cetonia]] i [[Tipula sogana|Tipula]])<ref>{{Cytuj |autor = Leellen F.Solter∗James J.Becnel†JiriVávra, |tytuł = Research methods for entomopathogenic microsporidia and other protists |data = 2012}}</ref>.
Oksymonady zwykle posiadają cztery wiciami, po dwie pary. Nie mają mitochondriów ani aparatu Golgiego. Są przystosowane do życia wewnątrz ciała gospodarza: organem utrzymującym przy powierzchni jelita gospodarza jest wić, zaś ruch skurczowy ułatwia przemieszczanie się w gęstej treści jelitowej. Miejsce występowania to głównie jelita owadów zjadających drewno (termitów i drzewożerców), a także w jelita larw owadów (np. [[Melolontha]], [[Kwietnica okazała|Cetonia]] i [[Tipula sogana|Tipula]])<ref name=":0">{{Cytuj |autor = Leellen F.Solter∗James J.Becnel†JiriVávra, |tytuł = Research methods for entomopathogenic microsporidia and other protists |data = 2012}}</ref>.


== Systematyka ==
== Systematyka ==
Metamonada klasyfikowano niegdyś w królestwie Archezoa, której przedstawiciele cechują się wspólnymi podobieństwami w braku: mitochondriów, plastydów, ciałka Golgiego, [[Peroksysom|peroksysomów]], hydrogenosomów<ref>{{Cytuj |autor = Leellen F.Solter∗James J.Becnel†JiriVávra |tytuł = Research methods for entomopathogenic microsporidia and other protists |data = 2012}}</ref>. Corliss wydzielił Metamonady jako prymitywne wiciowce, zaraz obok [[Archamoebae]] (prymitywne ameby) i [[Mikrospora]] (mikrospory)<ref>{{Cytuj |autor = Leszek Kuźnicki |tytuł = Problem eukariogenezy w świetle badań nad ewolucją i filogenezą pierwotniaków |data = 1996}}</ref>. Dziś wiemy, że grupy te nie są w rzeczywistości blisko ze sobą spokrewnione, a Metamonada należą do supergrupy Excavata.
Metamonada klasyfikowano niegdyś w królestwie Archezoa, której przedstawiciele cechują się wspólnymi podobieństwami w braku: mitochondriów, plastydów, ciałka Golgiego, [[Peroksysom|peroksysomów]], hydrogenosomów<ref name=":0" />. Corliss wydzielił Metamonady jako prymitywne wiciowce, zaraz obok [[Archamoebae]] (prymitywne ameby) i [[Mikrospora]] (mikrospory)<ref>{{Cytuj |autor = Leszek Kuźnicki |tytuł = Problem eukariogenezy w świetle badań nad ewolucją i filogenezą pierwotniaków |data = 1996}}</ref>. Dziś wiemy, że grupy te nie są w rzeczywistości blisko ze sobą spokrewnione, a Metamonada należą do supergrupy Excavata.


Według Adla należą do niej {{r|adl2}}:
Według Adla należą do niej {{r|adl2}}:


* [[Fornicata]] Simpson, 2003
* [[Fornicata]] Simpson, 2003
** [[Diplomonadida]] Wenyon, 1926 przywrócony przez Brugerolle i inni, 1975
**[[Diplomonadida]] Wenyon, 1926 przywrócony przez Brugerolle i inni, 1975
** [[Retortamonadida]] Grasse, 1952
** [[Retortamonadida]] Grasse, 1952
** [[Carpediemonas grupa]] (Kolisko i inni 2010)
** [[Carpediemonas grupa|Carpediemonas]] (Kolisko i inni 2010) i organizmy spokrewnione
* [[Parabasalia]] Honigberg, 1973
* [[Parabasalia]] Honigberg, 1973
** [[Trichomonadea]] Kirby, 1947 w rozumieniu Margulis, 1974 przywrócony przez Čepička i inni, 2010
** [[Trichomonadea]] Kirby, 1947 w rozumieniu Margulis, 1974 przywrócony przez Čepička i inni, 2010

Wersja z 16:37, 30 maj 2019

Metamonada
ilustracja
Systematyka
Domena

Eukarionty

Supergrupa

Excavata

Typ

Metamonada

Nazwa systematyczna
{{{nazwa łacińska}}} Cavalier-Smith, 1987 przywrócony przez Cavalier-Smith, 2003[1]
{{{cytat}}}

Metamonady (od łac. meta – zmieniać i monus – jednostka, ponieważ niektóre komórki mogą zmieniać formę) to grupa organizmów należących do eukariontów (jądrowców), klasyfikowanych obecnie w grupie Excavata.

Budowa komórki

Metamonada posiada jądro (nucleus), zawierający kod genetyczny DNA, jąderko (nucleusit), w którym powstają rybosomy, wodniczki trawienne, chloroplast oraz wicie (flagellum) przeważnie w liczbie dwóch do czterech z możliwością ich namnożenia, połączone z mitochondrium. Ze względu na liczbę wici, Metamonady dzielą się na Trymastrydy (Trimastix) z jedną wicią i Oksymonady ze zwielokrotnioną liczbą wici. W budowie Metamonady można wyróżnić część przednią (cytostom) do zdobywania pokarmu, tylną, brzuch oraz grzbiet. Przednia część posiada trzy wicie w zagłębieniu przypominającym rowek i podobnie jak część tylna zakończona jest jedną wicią. Jądrowiec wyposażony został także w ekstrudosomy, czyli długie chowające się pręciki, przeznaczone do atakowania i bronienia się.

Środowiskami docelowymi występowania Metamonad są środowiska beztlenowe, tylna część owadów, takich jak Tipula, Phyllophaga, Gryllotalpa, Blatta orientalis i Amitermes lub jelita termita[2]. Termit nie posiada zdolność trawienia, za co wyręcza go ten wolnożyjący organizm (w tym przypadku niepatogenny), posiadający w tylnym odcinku swojego organizmu bakterie trawiące drewno. Reprezentuje także symbionty jelitowe różnych gospodarzy - łącznie z człowiekiem.

Morfologia i tryb życia

Parabasalia występują w jelitach owadów (termity i karaluchy). Posiadają aparat parabazalny (parabasal apparatus), wywodzący się od aparat Golgiego. U niektórych przedstawicieli występuje mikrotubularnego pręcik, tzw. "aksostyl" (axostyle). Aparat parabazalny, ciałko podstawowe (basal body), jądro oraz aksostyl tworzą jednostkę zwaną kariomastigontem. Parabasalia nie posiadają klasycznych mitochondriów, które zostały zastąpione przez organelle pochodne - hydrogenosomy.

W zależności od liczby wici Parabasalia dzieli się zwyczajowo na trichomonady (posiadające do sześciu wici) oraz hipermastigidy (posiadające powyżej sześciu wici). Trichomonady to średniej wielkości protisty, zwykle z pojedynczym jądrem i posiadające od czterech do sześciu wici, z których jedna może tworzyć falistą membranę. Komórka zawiera aksostyl. Występujące m.in. w jelitach termitów. Hipermastigidy są złożonymi, często wielojądrowymi organizmami. Wici występują na powierzchni ciała w postaci przedniej kępki, czasem dodatkowo jednej lub większej liczby płytek lub układają się w spiralnych rzędach. Żyją w jelitach termitów i karaluchów. Ich obecność pozwala gospodarzowi trawić celulozę.

Oksymonady zwykle posiadają cztery wiciami, po dwie pary. Nie mają mitochondriów ani aparatu Golgiego. Są przystosowane do życia wewnątrz ciała gospodarza: organem utrzymującym przy powierzchni jelita gospodarza jest wić, zaś ruch skurczowy ułatwia przemieszczanie się w gęstej treści jelitowej. Miejsce występowania to głównie jelita owadów zjadających drewno (termitów i drzewożerców), a także w jelita larw owadów (np. Melolontha, Cetonia i Tipula)[3].

Systematyka

Metamonada klasyfikowano niegdyś w królestwie Archezoa, której przedstawiciele cechują się wspólnymi podobieństwami w braku: mitochondriów, plastydów, ciałka Golgiego, peroksysomów, hydrogenosomów[3]. Corliss wydzielił Metamonady jako prymitywne wiciowce, zaraz obok Archamoebae (prymitywne ameby) i Mikrospora (mikrospory)[4]. Dziś wiemy, że grupy te nie są w rzeczywistości blisko ze sobą spokrewnione, a Metamonada należą do supergrupy Excavata.

Według Adla należą do niej [1]:

Przypisy

  1. a b Sina M. Adl, Alastair G. B. Simpson, Christopher E. Lane i inni. The Revised Classification of Eukaryotes. „J. Eukaryot. Microbiol.”. 59 (5), s. 429-493, 2012. 
  2. Grasse, DESCRIPTION OF THE PHYLUM METAMONADA, 1952.
  3. a b Leellen F.Solter∗James J.Becnel†JiriVávra, Research methods for entomopathogenic microsporidia and other protists, 2012.
  4. Leszek Kuźnicki, Problem eukariogenezy w świetle badań nad ewolucją i filogenezą pierwotniaków, 1996.
Błąd w przypisach: Znacznik <ref> o nazwie „walk”, zdefiniowany w <references>, nie był użyty wcześniej w treści.
BŁĄD PRZYPISÓW