Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa (SKOZK) – organizacja społeczna, działająca od 1978 r., której celem jest finansowanie oraz inspirowanie działań na rzecz odnowy zabytków Krakowa jako wspólnego dobra wszystkich Polaków. Od 1985 r. SKOZK jest dysponentem środków Narodowego Funduszu Rewaloryzacji Zabytków Krakowa (NFRZK). Od 1990 r. działa pod ustawowym patronatem urzędu Prezydenta RP. Od 1978 r. SKOZK finansował częściową lub całkowitą odnowę ponad 400 obiektów zabytkowych, w tym najważniejszych dla polskiej kultury: Zamku Królewskiego na Wawelu, archikatedry na Wawelu, kościoła Mariackiego, Sukiennic, Collegium Maius UJ, klasztoru benedyktynów w Tyńcu oraz licznych zespołów pałacowych i dworskich, kolegiów uniwersyteckich, kościołów, klasztorów oraz synagog.

Cel i działalność[edytuj]

Celem SKOZK jest odnowa i opieka nad zabytkami Krakowa, które – reprezentując na najwyższym europejskim poziomie wszystkie style artystyczne i architektoniczne występujące w Polsce – stanowią dobro całego Narodu. Komitet realizuje ten cel m.in. poprzez:

Członkowie i władze Komitetu[edytuj]

Na mocy ustawy o NFRZK z 1985 r. i regulaminu SKOZK przewodniczący i członkowie Komitetu powoływani i odwoływani są przez Prezydenta RP. Zwierzchnią władzą Komitetu jest Zebranie Plenarne wszystkich członków Komitetu zwoływane przynajmniej dwa razy w roku. Organem wykonawczo-zarządzającym jest Prezydium Komitetu zwoływane nie rzadziej niż co dwa miesiące. Merytoryczna praca SKOZK prowadzona jest na bieżąco w pięciu stałych Komisjach Komitetu (Prawno-Organizacyjnej, Programowania i Oceny Realizacji, Finansowej, Informacji i Inicjatyw Społecznych, Ochrony Krajobrazu Kulturowego Krakowa). Kontrolę nad działalnością Prezydium i Komisji Komitetu sprawuje Komisja Rewizyjna.

Źródła finansowania[edytuj]

SKOZK od początku swej działalności jest beneficjentem środków społecznych pozyskiwanych m.in. w formie zbiórki publicznej w skarbonkach ustawionych na płycie Rynku Głównego oraz na terenie Zamku Królewskiego na Wawelu. Od 1985 r. SKOZK na mocy ustawy sejmowej jest dysponentem środków Narodowego Funduszu Rewaloryzacji Zabytków Krakowa (NFRZK) zasilanego środkami przekazywanymi z budżetu państwa za pośrednictwem Kancelarii Prezydenta RP na wniosek aktualnie urzędującego Prezydenta RP oraz z wpłat osób prywatnych.

Patronat Prezydenta RP nad działalnością SKOZK[edytuj]

Od 1990 r. SKOZK działa pod ustawowym patronatem urzędu Prezydenta RP. Patronat ten znajduje swój wyraz w zapewnianiu Komitetowi obsługi administracyjno-organizacyjnej przez Kancelarię Prezydenta RP oraz w przekazywaniu środków budżetowych na NFRZK. Środki przeznaczone na ratowanie zabytków Krakowa stanowią od lat istotną część budżetu Kancelarii Prezydenta RP. W ostatnich latach było to odpowiednio: w 2005 r. – 18,3%, w 2006 r. – 25,2%, w 2007 r. – 28,8%, w 2008 r. – 27,72%, w 2009 r. – 27,05%, w 2010 r. – 26,5%, w 2011 r. – 24,29%, w 2012 r. – 23,33% rocznego budżetu Kancelarii. W 2005 r. nakłady budżetu państwa na ten cel wynosiły 30,5 mln, by w kolejnych latach znacząco wzrosnąć: w 2006 r. – 37,5 mln, 2007 r. – 45,5 mln, w latach 2008-2009 – 44,3 mln, w latach 2010–2012 – 42 mln złotych. Ustawa budżetowa na rok 2013 przewiduje przeznaczenie – za pośrednictwem Kancelarii Prezydenta RP – na odnowę zabytków Krakowa dotacji w wysokości 41 mln zł, co stanowi 22,98% całości zaplanowanego na ten rok budżetu Kancelarii.

Przewodniczący SKOZK[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  • Bogusław Krasnowolski, Prace konserwatorskie w Krakowie. Działalność Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa w latach 1990-1998, Warszawa 1999
  • tenże, Odnowa zabytków Krakowa. Geneza, cele, osiągnięcia, zamierzenia. Album z okazji XXV lat działalności Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, Kraków 2004
  • "Biuletyn Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa", t. 1-59: 1978-2010

Linki zewnętrzne[edytuj]