Sprzęg SA-3

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sprzęg SA-3 zastosowany w rosyjskiej węglarce

Sprzęg SA-3 (ros. Автосцепка СА-3, skrót od Советская автосцепка, 3-й вариантsowietskaja awtoscepka 3 wariant) – kolejowy sprzęg samoczynny skonstruowany w 1932 w ZSRR. Ze względu na swój kształt potocznie nazywany jest pięścią Breżniewa.

Historia[edytuj kod]

Sprzęg został opracowany w 1932 w ZSRR na bazie amerykańskiego sprzęgu Willisona z 1916. Proces wprowadzania sprzęgu do użycia w ZSRR rozpoczęto w 1935, a ukończono w 1957.

Rozwiązanie to jest stosowane przez Koleje Rosyjskie i w innych państwach byłego ZSRR oraz w Mongolii. W Polsce stosuje się go na Linii Hutniczej Szerokotorowej oraz w lokomotywach pracujących na granicach z Rosją, Ukrainą i Białorusią – pierwotnie były to parowozy serii Ty43, Ty42 i Ty23, w latach 70. zastąpiły je spalinowozy serii ST44 i SM48.

Zasada działania[edytuj kod]

Uproszczony schemat sprzęgu SA-3 – zobacz animację (napisy w j. rosyjskim)

Sprzęg SA-3 jest sprzęgiem samoczynnym – nie potrzebuje późniejszego zablokowania, w chwili zderzenia się z drugim takim sprzęgiem blokuje się sam. Aby go rozłączyć, należy przełożyć dźwignię.

Aby połączyć wagony o różnych sprzęgach, używa się specjalnych wagonów ochronnych, mających zabudowany z jednej strony sprzęg śrubowy, a z drugiej samoczynny. W Polsce są to najczęściej węglarki lub wagony kryte.