Sprzysiężenie Katyliny
Sprzysiężenie Katyliny – wydarzenia z 63 r. p.n.e. w starożytnym Rzymie, na czele których stał Lucjusz Sergiusz Katylina. Pochodził z rodu patrycjuszowskiego, dochodząc do godności pretora. Wzbogaciwszy się na proskrypcjach za Sulli, roztrwonił majątek i – chcąc uchronić się przed finansowym upadkiem – postanowił sięgnąć po władzę[1]. W trakcie walki o konsulat Katylina przegrał z Cyceronem. Po klęsce w kolejnym roku postanowił przemocą przejąć władzę, co przed senatem ujawnił Cyceron.
Współpracownicy Katyliny zostali straceni (Cycero skwitował to słowami: vixerunt! – zakończyli życie[2]), zaś sam Katylina poległ w bitwie pod Pistorią w Etrurii [3].
W 1792 roku Antonio Salieri napisał muzykę do opery Catilina z librettem Giambattisty Castiego.