Srebrzystość liści

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Owocniki grzyba Chondrostereum purpureum występujące na pniu drzewa
Chondrostereum purpureum (8240155729).jpg

Srebrzystość liścigrzybowa choroba wielu roślin, głównie drzew liściastych, wywoływana przez chrząstkoskórnika purpurowego (Chondrostereum purpureum) należącego do klasy podstawczaków[1].

Występowanie i szkodliwość[edytuj]

Patogen ma bardzo szeroki zasięg występowania. Jest powszechny w lasach. Występuje tutaj zwłaszcza na bukach, dębach, klonach i topolach, ale spotykany jest także na wielu innych gatunkach drzew[1]. Atakuje także liczne gatunki drzew i krzewów owocowych, najczęściej drzewa pestkowe, zwłaszcza śliwy. Rzadziej spotykany jest na jabłoni, gruszy[2], porzeczkach i agreście[3].

Srebrzystość liści prowadzi do zamierania całych gałęzi i konarów, a nawet całych drzew[2]. W systematycznie przycinanych sadach choroba może rozwijać się epidemicznie. Była to groźna choroba w latach 70. i 80. XX wieku. Obecnie ma ona już niewielkie znaczenie, prawdopodobnie z powodu zmian technologicznych w sadownictwie[3].

Objawy[edytuj]

W istocie podobne są do wywoływanych przez inne gatunki hub[3]. Drewno na porażonych pędach powoli brunatnieje i murszeje, a kora ulega nekrozie, a miękisz w otoczeniu kory staje się gąbczasty. Zmiany w drewnie dochodzą aż do jego rdzenia. Całe martwe drewno przerasta grzybnia i ulega ono suchej zgniliźnie. Na obumarłych konarach i gałęziach grzyb wytwarza liczne, półkoliste owocniki. Mają pofałdowany brzeg, a ich górna część jest skórzasta i szara, dolna szarobrunatna lub fioletowoczerwona. Owocniki te na dolnej stronie wytwarzają zarodniki typu bazydiospor. Zarodniki te infekują rośliny wrastając przez rany. Grzybnia rozwija się w korze i drewnie, nigdy w liściach; jednak objawy srebrzystości, są łatwo zauważalne na liściach. Jest to zjawisko wtórne spowodowane wydzielaniem przez patogen enzymów powodujących "odklejanie" się bezbarwnej skórki liścia od zielonej warstwy miękiszu palisadowego[2].

Ochrona[edytuj]

Nie stosuje się zwalczania chemicznego poprzez opryskiwanie za pomocą fungicydów. Profilaktyka rozprzestrzeniania się infekcji polega na usuwaniu wszystkich gałęzi z objawami choroby w miejscach poniżej występowania grzyba, natomiast powstałe rany zabezpiecza się przy użyciu farby emulsyjnej z dodatkiem środka grzybobójczego. Zabiegi takie powinny być wykonywane w lecie, kiedy objawy na liściach są wyraźnie widoczne. Silnie porażone drzewa (z owocnikami na pniach) powinny być usuwane z plantacji i palone. Narzędzia używane do cięcia drzew należy dezynfekować 70% alkoholem, lub 10% podchlorynem sodu[2].

Przypisy

  1. a b Karol Mańka: Fitopatologia leśna. Warszawa: PWRiL, 1992. ISBN 83-09-01507-0.
  2. a b c d Marek Grabowski: Choroby drzew owocowych. Kraków: Wyd. Plantpress, 1999. ISBN 83-85982-28-0.
  3. a b c red.: Selim Kryczyński i Zbigniew Weber: Fitopatologia. Tom 2. Choroby roślin uprawnych. Poznań: PWRiL, 2011, s. 398, 399. ISBN 978-83-09-01077-7.