Stalag 369

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stalag 369
Logo obozu na pomniku Stalagu 369 w Krakowie
Logo obozu na pomniku Stalagu 369 w Krakowie
Państwo  III Rzesza
Miejscowość Kobierzyn (Kraków)
Rodzaj Stalag
Data powstania 5 czerwca 1942
Data likwidacji 6 sierpnia 1944
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Stalag 369
Stalag 369
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Stalag 369
Stalag 369
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stalag 369
Stalag 369
Ziemia50°00′33″N 19°54′26″E/50,009200 19,907200

Stalag 369 Kobierzyn – działający w okresie II wojny światowej, niemiecki obóz karny dla szeregowców i podoficerów armii francuskiej, belgijskiej i holenderskiej, którzy w myśl Konwencji Genewskiej odmówili pracy na rzecz III Rzeszy.

Znajdował się w południowej części Krakowa, na granicy obecnych dzielnic VIII oraz IX, pomiędzy dzisiejszymi ulicami: Zawiłą, Skośną i Żywiecką.

Zbudowany został przez Niemców na nieużytkach i piaskach pomiędzy Kobierzynem a Borkiem Fałęckim, rozpoczął działalność 5 czerwca 1942. Przeznaczony był dla 5–6 tysięcy jeńców. W okresie jego istnienia przeszło przez niego około 17 tysięcy żołnierzy alianckich. W obozie zmarło ich czternastu a pochowani zostali na znajdującym się kilkaset metrów na wschód, borkowskim cmentarzu parafialnym. Po wojnie ich prochy zostały ekshumowane i ponownie pochowane w krajach pochodzenia. Stalag funkcjonował do 6 sierpnia 1944.

Okoliczni mieszkańcy spontanicznie organizowali pomoc żywnościową dla jeńców, starali się na różne sposoby pomagać uwięzionym. Pomagali w ucieczkach, chociaż za ukrywanie zbiegów Niemcy karali śmiercią całe rodziny.

Za pomoc i opiekę nad więźniami obozu Stalag 369 w Kobierzynie, jeden z jej organizatorów profesor Jan Harasymowicz został uhonorowany Legią Honorową. Był on też jednym z inicjatorów powstania pomnika więźniów obozu, który odsłonięto w 1966.

Znani więźniowie[edytuj]

W obozie przebywał jako jeniec Jean Morin, francuski rysownik, który życie obozowe utrwalił w swoich pracach. Po zwolnieniu z obozu udało mu się bezpiecznie przewieźć rysunki do Francji. Reprodukcje grafik obozowych zostały wydane po wojnie, w formie książki zatytułowanej Gross-Hesepe Stalag 6C, Kobierzyn Stalag 369. Pologne. Stalags de Refractaires. 50 Dessins de Jean Morin. Souvenirs de Captivite 1940-1945 przez wydawnictwo Grenouilleau-Landais et les Fils z Bordeaux.

Innym znanym więźniem obozu był Francis Ambrière (pseudonim literacki Jean-Louisa Letelliera). Jego powieść-biografia Les Grandes Vacances, 1939-1945 (Długie wakacje, 1939-1945) wydana w 1946, cieszyła się powodzeniem we Francji i przyniosła autorowi prestiżową Nagrodę Goncourtów za rok 1940. Opisuje w niej także pobyt w stalagu i pomoc Polaków. Książka wydana została również w Polsce na początku lat 70. XX wieku.