Stanisław Antoni Wotowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Antoni Wotowski
Ilustracja
Stanisław Antoni Wotowski, ok. 1935 r.
Data urodzenia

1895

Data śmierci

1939

Narodowość

polska

Dziedzina sztuki

pisarz, dziennikarz

Ważne dzieła
  • Człowiek, który zapomniał swego nazwiska
  • Grzesznica
  • Tajemnice masonerji i masonów...

Stanisław Antoni Wotowski, (ur. 1895, zm. prawdopodobnie w 1939) – polski pisarz i dziennikarz, policjant, właściciel prywatnego biura detektywistycznego, znawca okultyzmu oraz masonerii; autor powieści kryminalnych, sensacyjnych, historycznych i okultystycznych.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Stanisława Wotowskiego (1848-1931), jeźdźca konnego. Przed I wojną światową przypuszczalnie studiował nauki prawnicze w Petersburgu. W 1915 członek Straży Miejskiej, która przejęła od Rosjan władzę w Warszawie (pełnił służbę wartowniczą w Teatrze Wielkim). Po wkroczeniu armii niemieckiej rozpoczął pracę w XI komisariacie milicji, jednocześnie pełnił funkcję sędziego śledczego. W 1916 przeniósł się do siedziby Milicji w Pałacu Blanka, a następnie został podkomisarzem w XI Posterunku Policji przy ul. Wielkiej 33, gdzie pracował z komisarzem Henrykiem Wardęskim. 9 listopada 1918 Wotowski był w grupie osób zajmujących gmach niemieckiej Komendy Głównej Policji Kryminalnej, następnie został komisarzem posterunku przy ul. Świętokrzyskiej w Warszawie. Brał udział w wojnie 1920 r., wstępując na ochotnika do 213. pułku Ministerstwa Spraw Wojskowych. W listopadzie 1921 mianowany podinspektorem i komendantem województwa nowogródzkiego. W końcu 1922 zrezygnował z pracy w policji i wrócił do Warszawy, gdzie założył biuro detektywistyczne. Zajmował się w dużej mierze tropieniem na zlecenie skandali towarzyskich, jak także afer sekciarskich i nierządów.

Prowadził m.in. sprawę lekarki Zofii Sadowskiej, oskarżonej przez niego o uwodzenie swoich pacjentek, rozbijanie małżeństw i przyczynienie się do samobójstwa nieletniej. Doktor Sadowska oskarżyła go o rozpowszechnianie fałszywych informacji na jej temat po instytucjach publicznych i gazetach, ale Wotowski został uniewinniony w pierwszym procesie w 1925.

Na zlecenie Piotra Rokossowskiego Wotowski śledził jego młodszą o ponad 20 lat żonę; detektywowi udało się udowodnić wiarołomstwo żony Rokossowskiego. Załamany mąż zastrzelił małżonkę. Bratem mordercy był Kazimierz Rokossowski, poseł Narodowo-Chrześcijańskiego Stronnictwa Pracy, który oskarżył Wotowskiego o sprowokowanie całego nieszczęścia. Sprawa ta nadszarpnęła reputację detektywa.

W 1924 Wotowski założył dwutygodnik Rzeczy ciekawe, który nie utrzymał się długo na rynku i został zamknięty już w 1925. Zasłynął wykładami na temat okultyzmu, spirytualizmu, masonerii i sekt, z którymi w latach 20. i 30. jeździł po Polsce.

Jego losy po 1939 są nieznane, wiadomo, że 14 września przeżył niemieckie bombardowanie Bród w województwie tarnopolskim, a 17 września był na przejściu granicznym w Zaleszczykach razem z generałem Kazimierzem Ładosiem, którego Wotowski był adiutantem.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Pierwszym utworem był dramat Rasputin, napisany w 1917 wraz z Józefem Ostoją Sulnickim i wystawiany w Teatrze Nowoczesnym w Warszawie. Mimo pozytywnych recenzji, Wotowski nie kontynuował pracy w tej dziedzinie literatury.

Od drugiej połowy lat 20. pisał przede wszystkim powieści kryminalne i tzw. kryminalno-salonowe (kryminał dziejący się w wyższych sferach towarzyskich), nierzadko na podstawie faktów (Człowiek, który zapomniał swego nazwiska, Upiorny dom, Czarny adept), niektóre o charakterze romasów (Niebezpieczna kochanka, Kobieta, która niesie śmierć, Złotowłosy sfinks). Jego specjalnością były tzw. powieści z kluczem, pisane na podstawie aktualnych wydarzeń, ze zmienionymi nieznacznie nazwiskami bohaterów (należą do nich Sekta diabła oraz Upiorny dom, zapewne także inne powieści).

Druga część dorobku to tzw. sensacyjne powieści historyczne (Krwawa hrabina, Lekkomyślna księżna, Król awanturników), w których fakty historyczne posłużyły autorowi do stworzenia sensacyjnej fabuły. Wotowski pisał również książki dotyczące magii, zjawisk nadprzyrodzonych i okultyzmu.

Łącznie dorobek Wotowskiego obejmuje ok. 40 powieści. Przed 1939 rokiem był bardzo popularnym pisarzem - wiele wydań, wysokie nakłady, jedna z powieści zekranizowana (Rycerze mroku, 1932). W PRL jego książki usuwano z bibliotek; w końcu zapomniany. Jego książki są sukcesywnie wznawiane od 2012 roku w ramach serii Kryminały przedwojennej Warszawy i Polski kryminał retro.

Powieści kryminalno-sensacyjne[edytuj | edytuj kod]

Powieści historyczne[edytuj | edytuj kod]

Pozostałe publikacje[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Mieszko Banasiak, Pisarz Tajemnica, Stolica, Marzec 2013, s. 53-56.
  • Mieszko Banasiak, Słowo o Stanisławie Antonim Wotowskim, posłowie w książce Stanisław Antoni Wotowski, Kobiety w życiu wielkich ludzi, Warszawa 2013
  • Mieszko Banasiak, Stanisław Antoni Wotowski albo czas przeszły dokonany; Igraszki z Diabłem Stanisława Antoniego Wotowskiego - posłowie w książce Stanisław Antoni Wotowski, Sekta Diabła, "Kryminały przedwojennej Warszawy", t. 13, Warszawa 2014
  • Mieszko Banasiak, Stanisław Antoni Wotowski - pisarz zapomniany - posłowie w książce Stanisława Antoniego Wotowskiego George Sand. kobieta nieposkromionych namiętności: ostatnia miłość w życiu Chopina, Warszawa 2014
  • Mieszko Banasiak, Policjant literatem albo przeistoczenie cudowne Stanisława Antoniego Wotowskiego; Upiorny dom albo powieść z kluczem [w:] S. A. Wotowski, Upiorny dom, "Kryminały przedwojennej Warszawy", t. 15, Warszawa 2014.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]