Stanisław Baliński (poeta)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Baliński
Stephen Baley, stb, Esteb, Stan, Bal
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 2 sierpnia 1898
Warszawa, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci 12 listopada 1984
Londyn, Wielka Brytania
Dziedzina sztuki liryka, nowela, opowiadanie
Epoka dwudziestolecie, II wojna światowa, współczesność
Odznaczenia
polskie
Krzyż Zasługi (II RP) Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości
zagraniczne
Komandor Orderu Wazów (Szwecja) Oficer Orderu Korony Rumunii Kawaler I Klasy Orderu Danebroga (Dania)
Od lewej: Jerzy Liebert, Jarosław Iwaszkiewicz, Aleksander Landau, Stanisław Baliński, 1924.

Stanisław Baliński herbu Jastrzębiec (ur. 2 sierpnia 1898[1] w Warszawie, zm. 12 listopada 1984 w Londynie) – polski poeta, prozaik, eseista i dyplomata.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Ignacego h. Jastrzębiec (1862–1951) i Marii z Chomętowskich h. Lis (1868–1934), brat Antoniego Edwarda (1907–1990)[2], pracownika dyplomacji[1]. Ukończył polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim oraz teorię i kompozycję muzyki w Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie, studiował też prawo. W 1920 został członkiem grupy poetyckiej Skamander. Od 1 grudnia 1922 rozpoczął pracę w MSZ. Pięć lat przebywał na placówce w Chinach, następnie w Brazylii i Persji. Odbył wiele podróży po Europie, Ameryce Południowej, Dalekim i Bliskim Wschodzie, Afryce Północnej.

Po agresji III Rzeszy i ZSRR na Polskę (1939) przez Rumunię wyjechał do Paryża, później do Wielkiej Brytanii. W latach 1939–1940 był pracownikiem Ministerstwa Informacji i Dokumentacji Rządu RP na uchodźstwie. W latach 1940–1945 był pracownikiem polskiego MSZ w Londynie. Po objęciu funkcji ministra spraw zagranicznych przez Adama Tarnowskiego od 30 listopada 1944 do stycznia 1945 był chargé d’affaires przy emigracyjnym rządzie Czechosłowacji. Po wojnie pozostał na emigracji. W latach 50. XX w. współpracował z rozgłośniami Wolna Europa i Głos Ameryki. Od 1945 należał do angielskiego PEN Clubu.

W latach międzywojennych publikował m.in. czasopismach „Skamander” i „Wiadomości Literackie”. W czasie II wojny światowej pisywał w czasopismach „Wiadomości Polskie” (1940–1944), „Nowa Polska” (1942–1944), „Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza” (1944). Po wojnie m.in. w „Wiadomościach”. Podpisał list pisarzy polskich na Obczyźnie, solidaryzujących się z sygnatariuszami protestu przeciwko zmianom w Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (List 59)[3]. Jego grób symboliczny znajduje się na warszawskich Powązkach (T-2-2)[4].

Jego utwór Mój kapitanie, już wieczór spopularyzowała Sława Przybylska, wykonując go do muzyki Włodzimierza Korcza[5].

Dzieła[edytuj | edytuj kod]

Tomiki wierszy:

  • Wieczór na Wschodzie (1928),
  • Wielka podróż (1941),
  • Tamten brzeg nocy (Londyn 1942),
  • Wiersze zebrane 1927-1947, Stowarzyszenie Pisarzy Polskich, (Londyn 1948),
  • Wiersze emigracyjne, Polska Fundacja Kulturalna, Londyn (1981),
  • Peregrynacje. Poezje wybrane 1928-1981 (Warszawa 1982).

Opowiadania:

  • Miasto księżyców (1924),
  • Talizmany i wróżby (Londyn 1965).

Memuarystyka:

  • Two Septembers 1939 and 1940. A Diary of Events (Londyn 1941).

Felietony

  • Antrakty, czyli notatki o życiu i sztuce w drugiej połowie XX wieku w Londynie (Londyn 1978).

Tłumaczenia[edytuj | edytuj kod]

Jacques Prevert „Spacer Picassa i inne wiersze”, Polska Fundacja Kulturalna, Londyn,

Po wojnie stale pisywał felietony w „WiadomościachMieczysława Grydzewskiego.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

polskie[edytuj | edytuj kod]

zagraniczne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Rocznik służby zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej według stanu na 1 kwietnia 1933 r.
  2. Stanisław Baliński z Balina h. Jastrzębiec, Sejm-Wielki.pl [dostęp 2020-03-29].
  3. Kultura 1976/03/342 Paryż 1976, s. 34.
  4. Cmentarz Stare Powązki: JÓZEF I ANTONINA BALIŃSCY, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [online] [dostęp 2020-02-03].
  5. Cyfrowa Biblioteka Polskiej Piosenki. Ostatni dostęp: 2012-01.
  6. Zezwolenie na przyjęcie odznaczeń cudzoziemskich. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej”. Nr 2, s. 36, 1938. 
  7. Zezwolenia na przyjęcie odznaczeń cudzoziemskich. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej”. Nr 4, s. 81, 1937

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jerzy Kwiatkowski: Dwudziestolecie międzywojenne. Wyd. III – 5 dodruk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012, s. 496, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej. ISBN 978-83-01-13851-6.
  • Grzegorz Gazda: Dwudziestolecie międzywojenne. Słownik literatury polskiej. Gdańsk: słowo / obraz terytoria; Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe, 2008, s. 20. ISBN 978-83-7420-110-0.