Stanisław Obirek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stanisław Obirek
Data i miejsce urodzenia 21 sierpnia 1956
Tomaszów Lubelski
Zawód historyk
Tytuł naukowy profesor nauk historycznych

Stanisław Obirek (ur. 21 sierpnia 1956 w Tomaszowie Lubelskim) – polski teolog, historyk, antropolog kultury, były jezuita.

Obirek interesuje się miejscem religii we współczesnej kulturze, dialogiem międzyreligijnym, konsekwencjami Holocaustu i możliwościami przezwyciężenia konfliktów religijnych, cywilizacyjnych i kulturowych.

Życiorys[edytuj]

Pochodzi z Narola. Po maturze w 1975 został studentem teatrologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, rok później, w 1976, pod wpływem o. Stanisława Musiała[potrzebny przypis] wstąpił do zakonu jezuitów. Nowicjat odbywał w Starej Wsi. Wyświęcony na księdza w Neapolu w 1983, profesję zakonną złożył w 1991.

W latach 1978–1980 studiował filozofię na Wydziale Filozoficznym Księży Jezuitów w Krakowie, następnie do 1983 teologię na Papieskim Wydziale Teologicznym w Neapolu, potem zaś, w latach 1983–1985 teologię na Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie oraz w latach 1985–1989 polonistykę na UJ.

W 1994 uzyskał stopień doktora teologii na PAT. Od 1997 jest doktorem habilitowanym nauk humanistycznych w zakresie historii nowożytnej. 19 września 2011 roku otrzymał nominację profesorską[1]. Od 2013 roku jest wykładowcą Uniwersytetu Warszawskiego w Ośrodku Studiów Amerykańskich.

W latach 1994–1998 rektor Kolegium Księży Jezuitów w Krakowie. Wykładowca jezuickiego uniwersytetu College of the Holy Cross w Worcester (historia Europy Środkowej i Wschodniej w 1999) oraz od 2006 profesor na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu Łódzkiego. Od 1998 kierownik Katedry Historii i Filozofii Kultury oraz dyrektor Centrum Kultury i Dialogu przy Wyższej Szkole Filozoficzno-Pedagogicznej „Ignatianum”.

Stanisław Obirek jest zaangażowany w dialog z innymi religiami (m.in. z judaizmem) i z niewierzącymi, m.in. jako twórca Centrum Kultury i Dialogu przy Wyższej Szkole Filozoficzno-Pedagogicznej „Ignatianum”. Jest rzecznikiem dialogu między religiami Wschodu i Zachodu (jako źródło inspiracji wymienia zwłaszcza Anthony’ego de Mello).

W swych publikacjach i wypowiedziach krytykuje Kościół rzymskokatolicki. Kilkakrotnie z racji takich wypowiedzi był dyscyplinowany przez przełożonych zakonnych. Od 1994 był redaktorem naczelnym kwartalnika „Życie Duchowe”. Na łamach pisma zainicjował dialog na temat wiary i duchowości ze środowiskiem agnostyckim. W 2002, po wywiadzie dla „Przekroju”, w którym mówił o bałwochwalczym stosunku wiernych do Jana Pawła II, jego zwierzchnik wydał polecenie przedstawiania do kontroli dalszych publikacji. Obirek przestał wtedy także pełnić funkcję prorektora Ignatianum. Nadal prowadził wykłady z antropologii kulturowej. W październiku 2003, jako jedyny duchowny, podpisał List Otwarty do Europejskiej Opinii Publicznej. W 2005 za krytykę pontyfikatu papieża Jana Pawła II w wywiadzie dla „Le Soir” (wkrótce po jego śmierci) został ukarany przez prowincjała zakonu Krzysztofa Dyrka rocznym zakazem kontaktów z mediami i prowadzenia wykładów w Ignatianum. W konsekwencji tej decyzji opuścił zakon i stan duchowny[2].

Odejście z kapłaństwa[edytuj]

Jesienią 2005 ogłosił, że występuje z zakonu i rezygnuje z kapłaństwa. Przyczyny tej decyzji wyjaśnił w książce Przed Bogiem, wywiadzie, który z Obirkiem przeprowadzili Andrzej Brzeziecki i Jarosław Makowski.

Publikacje[edytuj]

  • Obirek Stanisław. Wizja Kościoła i państwa w kazaniach ks. Piotra Skargi SJ. Kraków: Wydawnictwo WAM, 1994. ​ISBN 83-7097-071-0​.
  • Obirek Stanisław. Wizja państwa w nauczaniu jezuitów polskich w latach 1564-1668. Kraków: Wydział Filozoficzny Towarzystwa Jezusowego, 1995. ​ISBN 83-905004-0-X​.
  • Obirek Stanisław. Michał Jurkowski SJ, autor „Historyj świeżych i niezwyczajnych”. Kraków: Wydział Filozoficzny Towarzystwa Jezusowego, 1996. ​ISBN 83-905004-1-8​.
  • Obirek Stanisław. Działalność kulturalna jezuitów w Rzeczypospolitej Obojga Narodów (1564-1668). Próba syntezy. Kraków: Wydział Filozoficzny Towarzystwa Jezusowego, 1996. ​ISBN 83-905004-7-7​.
  • Obirek Stanisław. Jezuici w Rzeczypospolitej Obojga Narodów w latach 1564-1668. Działalność religijna, społeczno-kulturalna i polityczna. Kraków: WFTJ, 1996. ​ISBN 83-906568-6-8​.
  • Obirek Stanisław. Jezuici na dworach Batorego i Wazów 1580-1668. Wpływ kapelanów dworskich i wychowawców książąt na postawy panujących i politykę państwa. Kraków: Wydział Filozoficzny Towarzystwa Jezusowego, 1996. ​ISBN 83-7097-268-3​.
  • Obirek Stanisław. Ludzkie oblicze nowej świętej. Siostra Faustyna Kowalska: (1905-1938). Kraków: Wydawnictwo WAM, 2000. ​ISBN 83-7097-758-8​.
  • Obirek Stanisław. Apostoł odrzuconych. Błogosławiony ojciec Jan Beyzym SJ 1850-1912. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2002. ​ISBN 83-7318-000-1​.
  • Obirek Stanisław. Nad Dziesięcioma Przykazaniami. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2004. ​ISBN 83-7318-246-2​.
  • Obirek Stanisław. Przed Bogiem. Warszawa: Wydawnictwo W.A.B., 2005. ​ISBN 83-7414-191-3​.
  • Obirek Stanisław. Religia - schronienie czy więzienie?. Łomża: Oficyna Wydawnicza Stopka, 2006. ​ISBN 83-85734-70-8​.
  • Obirek Stanisław. Obrzeża katolicyzmu. Poznań: Wydawnictwo „Forum Naukowe” PASSAT - Paweł Pietrzyk, 2008. ​ISBN 978-83-61053-11-8​.
  • Obirek Stanisław. Catholicism as a cultural phenomenon in the time of globalization: a Polish perspective. Łódź: Łódź University Press, 2009. ​ISBN 978-83-7525-310-8​.
  • Obirek Stanisław. Uskrzydlony umysł. Antropologia słowa Waltera Onga. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2010. ​ISBN 978-83-235-0650-8​.
  • Dorosz Krzysztof, Obirek Stanisław. Między wiarą a kościołem. Listy o szukaniu drogi. Warszawa: Wydawnictwo Czarna Owca, 2010. ​ISBN 978-83-7554-221-9​.
  • Obirek Stanisław. Umysł wyzwolony. W poszukiwaniu dojrzałego katolicyzmu. Warszawa: Wydawnictwo W.A.B., 2011. ​ISBN 978-83-7414-922-8​.
  • Obirek Stanisław i Zygmunt Bauman. O Bogu i człowieku. Rozmowy. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2013. ​ISBN 978-83-08-05089-7​.
  • Obirek Stanisław i Zygmunt Bauman. Conversazioni sul Dio e sull’uomo. Bari: [Laterza], przekł. R. Polce, 2014. ​ISBN 978-88-58-11459-9​.
  • Obirek Stanisław i Zygmunt Bauman.O Bogu i čovjeku: Razgovori, przekł. (na chorwacki) Mladen Martić, Naklada Ljevak, Zagrzeb 2014. ​ISBN 978-953-303-780-6​.
  • Obirek Stanisław i Zygmunt Bauman. Of God and Man, Cambridge: [Polity], 2015. 9780745695686 [Hardcover], 9780745695693 [Paperback].
  • Obirek Stanisław i Zygmunt Bauman. On the World and Ourselves, Cambridge: [Polity], 2015. 9780745687117 [Hardcover], 9780745687124 [Paperback].
  • Obirek Stanisław. Polak katolik?, Wydawnictwo CiS, Warszawa 2015, ​ISBN 978-83-61-71018-9​.
  • Obirek Stanisław i Zygmunt Bauman.O Bogu i čoveku: Razgovori, przekł. (na serbski) Ivana Dokić Sauderson, Mediterran Publishing, Novi Sad 2016. ISBN 978-86-6391-046-1[Paperback].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]