Stanisław Rembek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Stanisław Rembek (ur. 6 lipca 1901 w Łodzi, zm. 21 marca 1985 w Warszawie, urodzony jako Ehrenberg) – polski pisarz, nauczyciel, działacz konspiracyjny.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Z wykształcenia historyk, absolwent Uniwersytetu Warszawskiego[1]. W latach 1924–1938 był nauczycielem[1], najpierw w szkole gimnazjalnej w Radomiu, potem w Szkole Handlowej w Piotrkowie Trybunalskim[2]. W latach 30. XX wieku poznał elitę polskich pisarzy skupionych wokół Związku Zawodowym Literatów Polskich i PEN Clubu[3]

Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej 1919–1921 i wojny obronnej 1939[1]. We wrześniu 1939 brał udział w obronie Warszawy[2]. Czas okupacji spędził w Grodzisku Mazowieckim przy ul. Plantowej, a wnikliwe opisy codziennego życia tamtych lat zawarł w wydanym pośmiertnie Dzienniku okupacyjnym. W konspiracji uczestniczył w tajnym nauczaniu. Był związany z Polskimi Socjalistami[1].

Po wojnie w długich okresach czasu jego twórczość była objęta zakazem publikacji, m.in. w okresie stalinowskim. Wówczas to żyjącemu w biedzie pisarzowi pomógł Bolesław Piasecki, który też spowodował w 1956 druk w Instytucie Wydawniczym PAX zbioru opowiadań Ballada o wzgardliwym wisielcu oraz dwie gawędy styczniowe[1]. Dzieło to zawiera dedykację: "Bolesławowi Piaseckiemu jako ubogi dowód pamięci o wytrwałej pomocy okazanej w najcięższej epoce życia poświęcam"[4].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Powieści[edytuj | edytuj kod]

  • Nagan (wyd. 1928, 1990)
  • W polu (wyd. 1937, 1958, 1983, 1993, 1996)
  • Wyrok na Franciszka Kłosa (wyd. 1947, 1956, 1977, 2000)
  • Ballada o wzgardliwym wisielcu oraz dwie gawędy styczniowe (wyd. 1956, 1971, 1977, 2001, 2009, 2012)
  • Przemoc i szabla (wyd. 2001)
  • Cygaro Churchilla (wyd. 2004)

Dzienniki[edytuj | edytuj kod]

  • Dzienniki. Rok 1920 i okolice (wyd. 1997)
  • Dziennik okupacyjny (wyd. 2000)

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Był żonaty z Marią z domu Dalewską, córką Adolfa Dalewskiego[5]. Miał dwie córki: Zdzisławę i Marutę[6]. Pasierbicą pisarza jest Maria Magdalena Stępniewska, która przygotowała do druku dwa jego pośmiertnie wydane dzienniki[7].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Postać pisarza została ukazana w filmie dokumentalnym Jana Sosińskiego wyprodukowanym w 1993[1].

Ekranizacje[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Filmowe adaptacje utworów Stanisława Rembeka.

Na podstawie powieści Wyrok na Franciszka Kłosa Andrzej Wajda nakręcił film pod tym samym tytułem. Juliusz Machulski na motywach opowiadań Przekazana sztafeta oraz Igła wojewody zrealizował film Szwadron.

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Artykuł o Stanisławie Rembeku autorstwa Krzysztofa Feusette zamieszczony na witrynie dziennika "Rzeczpospolita" (dostęp: 9 lipca 2014 r.).
  2. a b Nota o pisarzu w: Stanisław Rembek, Dziennik okupacyjny, Agencja Wydawnicza Agawa, Warszawa 2000 ​ISBN 83-85571-17-5​ s. 334
  3. Wiesław Wohnout, Beck, Szembek, Rembek, [w:] Stanisław Rembek, Wyrok na Franciszka Kłosa, Oficyna Wydawnicza Agawa, Warszawa 2000 ​ISBN 83-85571-19-1​ s. 171.
  4. Według: Ballada o wzgardliwym wisielcu oraz dwie gawędy styczniowe, seria: Polska Literatura Współczesna XIII, Warszawa 2009, ​ISBN 978-83-61174-22-6​, s. 4.
  5. Stanisław Rembek, Dziennik okupacyjny, Agencja Wydawnicza Agawa, Warszawa 2000 ​ISBN 83-85571-17-5​ s. 34.
  6. Stanisław Rembek, Dziennik okupacyjny, Agencja Wydawnicza Agawa, Warszawa 2000 ​ISBN 83-85571-17-5​ s. 144.
  7. a b Nota o pisarzu w: Stanisław Rembek, Dziennik okupacyjny, Agencja Wydawnicza Agawa, Warszawa 2000 ​ISBN 83-85571-17-5​ s. 334.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]