Stanisław Sielański

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stanisław Sielański
Ilustracja
Stanisław Sielański
Imię i nazwisko Stanisław Nasielski
Data i miejsce urodzenia 8 sierpnia 1899
Łódź
Data i miejsce śmierci 28 kwietnia 1955
Nowy Jork
Zawód aktor
Kazimierz Wajda, Stanisław Sielański, Henryk Vogelfänger 1936
Władysława Jaśkówna i Stanisław Sielański

Stanisław Sielański, właściwie Stanisław Nasielski (ur. 8 sierpnia 1899[1][a] w Łodzi, zm. 28 kwietnia 1955[3][b] w Nowym Jorku) – polski aktor komediowy i artysta kabaretowy.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Studiował na Uniwersytecie Warszawskim i Warszawskiej Szkole Dramatycznej. Początkowo występował w rodzinnej Łodzi, a następnie przeniósł się do Warszawy. Występował przede wszystkim w kabaretach, teatrach rewiowych i muzycznych (m.in. "Stańczyk", "Olimpia", "Morskie Oko" w latach 1928–1933, Cyrulik Warszawski), sporadycznie w rolach dramatycznych.

Największą popularność przyniosły mu role filmowe, choć zawsze pozostawał w cieniu wielkich amantów choćby Aleksandra Żabczyńskiego czy Eugeniusza Bodo. Grywał w komediach, przeważnie służących, szoferów, ekspedientów. Zawsze był typem trochę fajtłapowatego warszawskiego cwaniaka o złotym sercu. To właśnie głównie w filmach z jego udziałem pojawiały się gagi, dowcipy i żarty.

W czasie wojny ewakuował się do Rumunii, a stamtąd w 1940 r. do Francji. W 1941 wyemigrował do Nowego Jorku i tam występował w Polskim Teatrze Artystów oraz w kabaretach. Po wojnie nie wrócił do Polski. 28 maja 1951 roku złożył w sądzie wniosek o naturalizację[2]. Zmarł 4 lata później.

Jan Lechoń, również nowojorski emigrant, tak o tym napisał w swoim Dzienniku[3]:

28 kwietnia
(...) Umarł Staś Sielański, który jeszcze w niedzielę na moim wieczorze zdrów i wesół mówił (bardzo dobrze) różne błazeństwa w stylu „Qui Pro Quo” i czytał (bardzo źle) rozmowę Telimeny z Panem Tadeuszem. Wczoraj o 3 po południu spotkaliśmy się, aby załatwić różne związane z tym występem sprawy i wymienialiśmy zwykłe przy naszych spotkaniach żarty. Po południu skarżył się na ból ręki, ale doktor, zrobiwszy kardiogram, nie znalazł powodu do alarmu. Po czym Staś został sam w swoim, pożal się Boże, mieszkaniu i umarł samotnie i – wierzymy w to – bezboleśnie.
(...)
1 maja
(...) Pogrzeb Sielańskiego – jeszcze jedno uderzenie w łeb, jakby ktoś z góry chciał nam powiedzieć: „Patrz, durniu! Oto wasze życie i wasza emigrancka śmierć!”. (...) Sielański nie miał tu żadnej rodziny i za trumną szli obok siebie Rozmarynowski od braci aktorów i dr Aldon z Warszawy od braci-polskich Żydów.

W 1994 roku o Stanisławie Sielańskim zrealizowano film dokumentalny: Mistrz drugiego planu. Stanisław Sielański w reżyserii Tadeusza Pawłowicza i Zbigniewa Wawra[4].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Źródło:[1]

Spektakle teatralne[edytuj | edytuj kod]

  • 1924: Skandal na scenie, „Stańczyk”
  • 1924: Wesoła śmierć, „Stańczyk”
  • 1927: Spiskowcy, „Olimpia”
  • 1928: Klejnoty Warszawy, „Morskie Oko”
  • 1931: Halo, Malicka i Sawan, „Morskie Oko”
  • 1933: Rewia miłości, „Morskie Oko”
  • 1933: Boccaccio, „Morskie Oko”
  • 1936: Kot w worku, „Cyrulik Warszawski

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. We wniosku o naturalizację z 1951 roku, który aktor złożył osobiście, jako data urodzin figuruje 29 sierpnia 1899[2].
  2. Według bazy internetowej filmpolski.pl data dzienna jest niepewna[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Stanisław Sielański w bazie filmpolski.pl
  2. a b Na podstawie kopii wniosku dostępnej na stronie ancestry.com (portal płatny); Selansky Stanley, Sąd w Nowym Yorku, wniosek nr 593 927. Wniosek zawiera nowojorski adres zamieszkania aktora: 36 E. 58th St., New York, NY.
  3. a b Jan Lechoń: Dzienniki t. III. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1993, s. 611, 613.
  4. Mistrz drugiego planu. Stanisław Sielański w bazie filmpolski.pl

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]