Stare Miasto (Szydłowiec)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Szydłowca Stare Miasto
Osiedle Szydłowca
Państwo  Polska
Województwo  mazowieckie
Powiat szydłowiecki
Gmina Szydłowiec
Miasto Szydłowiec
Dzielnica Centrum
Data założenia II poł. XIV w.
W granicach Szydłowca 1427
Wysokość 222 m n.p.m.
Kod pocztowy 26-500
Tablice rejestracyjne WSZ
Położenie na mapie Szydłowca
Mapa lokalizacyjna Szydłowca
Stare Miasto
Stare Miasto
Położenie na mapie gminy Szydłowiec
Mapa lokalizacyjna gminy Szydłowiec
Stare Miasto
Stare Miasto
Położenie na mapie powiatu szydłowieckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu szydłowieckiego
Stare Miasto
Stare Miasto
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Stare Miasto
Stare Miasto
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stare Miasto
Stare Miasto
Ziemia51°13′27″N 20°51′27″E/51,224200 20,857436
Portal Portal Polska

Stare Miastodzielnica miasta Szydłowca znajdująca się w ścisłym centrum miasta. Można podzielić ją na dwie części: Stare Miasto (właściwe, wokół Rynku Wielkiego) oraz Skałkę (wokół pl. Marii Konopnickiej). Jest to dzielnica reprezentacyjna położona w najstarszej części miasta.

Ulice i place[edytuj]

Ulice i palce Starego Miasta (oraz ich stare nazwy):

  • Obecne ulice i place: Kąpielowa (Podzamiecka), 1 Maja (Odrowąska, Piłsudskiego), Kamienna (Kościelna), Zakościelna (Zatylna), Kilińskiego (Brudna lub Zgniła), Kościuszki od skrzyżowania z Kolejową do skrzyżowania z Zamkową (do skrzyżowania z Iłżecką-Główna, pozostała część zwana później Kościuszkowską), Rynek Wielki (Rynek Katolicki, Plac Ratuszowy, Plac Świerczewskiego), Plac Marii Konopnickiej (Rynek Skałeczny, Rynek Żydowski), Radomska od początku do ul. Zamkowej (od początku do Rynku Skałecznego-Skałeczna, Długa, od Rynku Skałecznego do Rynku Słomianego-Szpitalna), Bankowa (Rabinowa), Rzeczna, Kielecka, Źródlana, Widok, Ogrodowa, Zamkowa strona południowa, Folwarczna do rzeki Korzeniówki, Kręta, Strażacka.
  • Ulice obecnie nieistniejące (niektóre z nich znajdują się obecnie na terenie innych dzielnic lecz do II wojny światowej znajdowały się na terenie "Starego Miasta" lub "Skałki"): Plac Targowy, Plac Targowica (dziś skwer między ul. Kościuszki a Bankową), Plac Mały, Zaułki I, II, III, IV, Gęsia, Bąkowa, Rabinowa, Bóżnicza, Rynek Plebanii/Proboszczowski, Plac Niepodległości.

Historia[edytuj]

W II połowie XIV wieku, wieś służebna Szydłowiec przeludniła się. Dlatego w niedługim czasie zbudowano osadę targową o tej samej nazwie, natomiast Stary Szydłowiec od XVI wieku zaczęto nazywać Starą Wsią. Na początku XV wieku przybyli do Szydłowca pierwsi kupcy, dlatego też wytyczono plac targowy w miejscu dzisiejszego Rynku Wielkiego. 1 stycznia 1401 wybudowano drewniany kościół parafialny pw. Świętego Zygmunta. 8 lutego 1427 Szydłowiec otrzymał prawa miejskie natomiast ich uzupełnienie nastąpiło w 1470 kiedy nadano miastu prawo magdeburskie, dzięki któremu stare grodzisko, Stanisław Szydłowiecki przebudował na gotycki zamek. Od 1493 do 1509 Jakub Szydłowiecki przebudowywał drewniany kościół na murowaną farę. W 1508 miasto otrzymało prawo do targu piątkowego natomiast 1512 roku, prawo do składowania żelaza. Dzięki wydarzeniu z 1512 poszerzono granice miejskie na północ i południe gdzie nadano teren miejscowemu probostwu, tworząc tzw. Rynek Plebanii. Mikołaj Szydłowiecki wytyczył ziemię pod skład żelaza w miejscu dzisiejszego osiedla Przydworcowego i Pragi i nazwał ją Składowem a plac pod skład, Rynkiem Składowym zwanym później też Słomianym. W 1527 wybudował przykościelną szkołę elementarną, a w 1529 założył dzielnicę Skałkę z Rynkiem Skałecznym, W tymże roku na nowej dzielnicy wybudował kościół szpitalny. Szydłowieccy dbali również o rozwój kulturalny miasta, wypraszając u Jagiellonów jarmarki w 1436, 1505 oraz 1550. W 1548 roku Szydłowiec wraz z okolicą przeszedł w ręce Radziwiłłów, którzy w 1553 otrzymali tytuł hrabiego szydłowieckiego. W latach 1602-1629 budowano ratusz miejski. Do połowy XVII wieku Szydłowiec przeżywał swój Złoty Wiek, do miasta zjeżdżali się kupcy z całej Korony min. z Elbląga, Torunia czy Krakowa, wokół rynku stały renesansowe kamienice, odbywało się wiele jarmarków a władza miejscowa współpracowała z władzą magnatów i duchownych. Całe szczęście Szydłowca, zakończyły liczne epidemie min z 1648, 1652-1653 oraz wojna północna podczas której liczba ludności z 1100 w 1648 spadła do około 400. Radziwiłłowie, aby utrzymać prawa miejskie w Szydłowcu sprowadzili Żydów do miasta, którzy zamieszkiwali Skałkę i Składów. Żydzi licznie przybywali do miasta co potwierdza fakt budowy synagogi w 1711 roku. W 1781 próbowano przebudować kościół szpitalny jednak zaprzestano z braku funduszy.

Stare Miasto Obecnie[edytuj]

Budynek starostwa powiatowego

Na Starym Mieście znajduje się wiele zabytków m.in.:

Ponadto jest dużo terenów zielonych:

  • Skwer Niepodległości z pomnikiem Tadeusza Kościuszki (Rynek Wielki)
  • Skwer z fontanną (pl. Marii Konopnickiej)
  • Park Piłsudskiego (ul. Widok/Kościuszki) z pomnikiem J. Piłsudskiego
  • Skwer przy ul. Bankowej (daw. pl. Targowica)
  • Skwer przy ul. Kieleckiej (daw. Rynek Plebanii)

Swoje siedziby mają urzędy:

  • Urząd Miejski (Ratusz, pl. Rynek Wielki)
  • Starostwo Powiatowe (Prezydium, pl. Marii Konopnickiej)
  • Sąd Rejonowy (Prezydium, pl. Marii Konopnickiej)
  • Prokuratura Rejonowa (ul. Kościuszki)
  • Administracja Budynków Komunalnych (ul. Kąpielowa)
  • Ciepłownia Miejska Sp. z o.o. (ul. Kościuszki)
  • Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej (ul. Kilińskiego)
  • Telekomunikacja Polska S.A. (ul. Kilińskiego)
  • Poczta Polska (ul. Kościuszki)
  • Straż Miejska (ul. Kilińskiego)
  • Straż Pożarna (ul. Kościuszki/ul. Strażacka)
  • Komisariat Policji (ul. Kościuszki)
  • Urząd Skarbowy (ul. Widok)
  • Kancelaria Parafialna (ul. Zakościelna)

Banki

  • Bank Spółdzielczy (ul. Bankowa i ul. Rynek Wielki)
  • PKO BP SA (ul. Kościuszki)
  • Pekao S.A. (Prezydium/pl. Marii Konopnickiej)

Na obrzeżach Starego Miasta znajdują się placówki oświatowe:

  • Zakłady Terapii Zajęciowej z Osobami Niepełnosprawnymi (ul. Ogrodowa)
  • Rzymskokatolickie Przedszkole Sióstr Michalitek (ul. Kamienna)
  • Publiczne Gimnazjum nr 2 im. Mikołaja Kopernika (ul. Folwarczna)
  • Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 im. Henryka Sienkiewicza (ul. Zamkowa)

Handel

  • Żabka (ul. Radomska)
  • Poziomka (ul. Kilińskiego)
  • Dom Towarowy (ul. Kościuszki)
  • liczne sklepy osiedlowe