Starzec jakubek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Starzec jakubek
Illustration Senecio jacobaea.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd astrowce
Rodzina astrowate
Podrodzina Asteroideae
Rodzaj starzec
Nazwa systematyczna
Senecio jacobaea L.
Sp. pl. 2:870. 1753
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Starzec jakubek (Senecio jacobaea L.) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Występuje w całej Europie, na dużej części Azji oraz w Afryce Północnej (Algieria, Maroko, Tunezja)[2]. W Polsce jest pospolity.

Nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Nazwę Senecio jacobaea podaje Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Według nowszych ujęć taksonomicznych jest to synonim gatunku Jacobaea vulgaris Gaertn.Fruct. sem. pl. 2:445, t. 170, fig. 1. 1791[2].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Łodyga
Wzniesiona, o wysokości do 120 cm wysokości. Rozgałęzia się tworząc wzniesione do góry, wełnisto owłosione lub nagie pędy. Pod ziemią krótkie i grube kłącze.
Liście
Dolne lirowate, górne pierzastodzielne, ich odcinki odstają prawie pod prostym kątem. Nasady liści przeważnie z uszkami. Młode liście są pajęczynowato owłosione.
Kwiaty
Tworzą zebrane w podbaldachy koszyczki o średnicy 1,5-2,5 cm. Zewnętrzne listki okrywy zbiegające po szypułce i bardzo krótkie. Kwiaty żółte, kwiatów języczkowatych często brak. Ich puch kielichowy jest ok. dwa razy dłuższy od owocu i łatwo odpadający.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Roślina dwuletnia lub bylina, hemikryptofit. Siedlisko: przydroża, rowy, zarośla. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Jest rośliną żywicielską larw proporzycy marzymłódki

Senecio jacobaea 20070603w.jpg
20050807-003-ragwort.jpg

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

Tworzy mieszańce z starcem srebrzystym (S. erucifolius) i wodnym (S. aquaticus)[3].

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Nazwa tego gatunku wg ludowych podań związana jest z terminem pełnego kwitnienia rośliny przypadającym na 25 lipca, czyli w święto Św. Jakuba, Apostoła. Roślina niebezpieczna dla koni i kuców. Jest trująca zarówno świeża, zwiędnięta jak i wysuszona. Działa jako kumulująca się trucizna niszcząca wątrobę. Spożycie przez konia jednorazowo większej ilości starca czy też niewielkich jego ilości w dłuższym okresie może spowodować śmiertelne zatrucie.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  2. 2,0 2,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-27].
  3. Rutkowski Lucjan. Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8