Stefan Kozak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stefan Kozak
Data i miejsce urodzenia 11 sierpnia 1937
Wierzbica
Zawód filolog, ukrainoznawca
Odznaczenia
Order Księcia Jarosława Mądrego V klasy Order Za Zasługi III klasy (Ukraina) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Pro Ecclesia et Pontifice (od 1908)

Stefan Kozak (ur. 11 sierpnia 1937 w Wierzbicy) – ukraiński i polski ukrainoznawca, profesor zwyczajny doktor habilitowany Uniwersytetu Warszawskiego, prezes Polskiego Towarzystwa Ukraińskiego, przewodniczący Towarzystwa Naukowego im. Tarasa Szewczenki w Polsce, zagraniczny członek Narodowej Akademii Nauk Ukrainy, członek Ukraińskiej Wolnej Akademii Nauk w Nowym Jorku.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w rodzinie ukraińskiej, która w 1947 została w ramach Akcji „Wisła” przesiedlona do Pieniężna. Po egzaminie dojrzałości, jako stypendysta w 1957 wyjechał do Kijowa, gdzie rozpoczął studia z zakresu filologii ukraińskiej na Uniwersytecie im. Tarasa Szewczenki, naukę kontynuował na studiach podyplomowych, które ukończył w 1967. W tym czasie powrócił do Polski, zamieszkał w Warszawie i podjął pracę w Instytucie Słowianoznawstwa Polskiej Akademii Nauk, pracował tam do 1978. Od 1968 do 1974 był sekretarzem naukowym kwartalnika "Slavia Orientalia", został zwolniony z pracy za kontakty ze środowiskiem "szistdesiatnyków" i przewożenie do ZSRR zakazanej ukraińskiej literatury emigracyjnej, równocześnie zakazano mu wjazdu na Ukrainę, zniesiono ten zakaz w 1989. W 1976 na Uniwersytecie Wrocławskim obronił pracę habilitacyjną, dwa lata później uzyskał tytuł adiunkta Instytutu Słowianoznawstwa PAN. Od 1981 rozpoczął pracę wykładowcy na Wydziale Filologii Ukraińskiej Uniwersytetu Warszawskiego, przez dziewięć lat kierował Katedrą Komparatystyki Polsko-Wschodniosłowiańskiej. Od 1990 kieruje Katedrą Ukrainistyki (do 2005 Filologii Ukraińskiej). W latach 1982-1989 był członkiem Rady Naukowej Stacji Naukowej Polskiego Towarzystwa Historycznego w Przemyślu. Po jej likwidacji należał do grupy inicjatywnej dążącej do powstania Południowo-Wschodniego Instytutu Naukowego. W 1989 po ukazaniu się książki o Bractwie Cyryla i Metodego otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, rok później został przewodniczącym Katedry Filologii Ukraińskiej. Od 1990 pełni funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Ukrainoznawczego, którego był współzałożycielem. W 1993 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego. W uznaniu zasług na polu działalności naukowej Stefan Kozak otrzymał na wielu ukraińskich uczelniach tytuł doktora honoris causa m.in. Uniwersytetu Kijowskiego /1993/, Narodowego Uniwersytetu Przykarpackiego im. Wasyla Stefanyka w Iwano-Frankiwsku (2000) i Uniwersytetu w Czerniowcach.

Działalność naukowa[edytuj | edytuj kod]

W 1969 zorganizował konferencję związaną z dwusetną rocznicą urodzin Iwana Kotlarewskiego, a w 1971 setną Łesi Ukrainki (Łarysy Kosacz-Kwitki). Należy do grupy organizatorów odbywających się co roku międzynarodowych konferencji ukrainoznawczych "Polsko-Ukraińskie spotkania", pełni funkcję redaktora ukazującego się rocznika "Warszawskie Zeszyty Ukrainoznawcze", należy do wielu działających w Polsce i na świecie komitetów redakcyjnych i organizacji naukowych m.in. "Suczasnist'", "Ukrainian Quarterly", "Slavia Orientalis" (1968-1974 sekretarz naukowy), "Przegląd Wschodni", "Studia Litteraria Polono-Slavica". Przedmiotem badań naukowych Stefana Kozaka są związki łączące literaturę ukraińską z historią i świadomością narodową, religią, obyczajowością i uwarunkowaniami społeczno-politycznymi. Interesuje się również historią i współczesnością stosunków polsko-ukraińskich, dziejami chrześcijaństwa i Cerkwi na Ukrainie.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • "U źródeł romantyzmu i nowożytnej myśli społecznej na Ukrainie" /1977/;
  • "Ukraińscy spiskowcy i mesjaniści" /1990/;
  • "Ukraiński preromantyzm" /2003/;
  • "Polacy i Ukraińcy. W kręgu myśli i kultury pogranicza" /2005/;
  • "Z dziejów Ukrainy. Religia, kultura, myśl społeczna" /2006/.

Ponad 300 artykułów, publikacji i recenzji.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]