Steyr 120

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Steyr 120 Super, 125 Super, 220
Steyr 120 Super Sedan (1935)
Steyr 120 Super Sedan (1935)
Inne nazwy Steyr 120 Super, 125 Super, 220
Producent Steyr-Daimler-Puch
Okres produkcji 1935–36 (120)
1936–37 (125)
1937–41 (220)
Miejsce produkcji  Austria, Steyr
 Niemcy, Drezno
Dane techniczne
Typy nadwozia 4-drzwiowy sedan, 2-drzwiowy kabriolet
Silniki Benzynowe, rzędowe, 6-cylindrowe:
1,990 ccm (120)
2,078 ccm (125)
2,260 ccm (220)
Skrzynia biegów 4-biegowa manualna
Rodzaj napędu przedni
Długość 4570 mm
Szerokość 1550 mm (120), 1650 (125 i 220)
Wysokość 1570 mm (120), 1600 (125 i 220)
Rozstaw osi 2830 mm
Masa własna 1100 kg (120), 1200 kg (125), 1250 kg (220)

Steyr 120 Super, Steyr 125 Super i Steyr 220 – seria średniej wielkości samochodów osobowych z nadwoziem typu sedan, kabriolet i auto sportowe, produkowanych przez austriacki koncern Steyr-Daimler-Puch w latach 1935–1941. Stanowiły rozwinięcie konstrukcji mniejszego poprzednika – 4-cylindrowego Steyra 100. Wyposażone były w 6-cylindrowe silniki przenoszące napęd na tylne koła za pośrednictwem 4-biegowej skrzyni przekładniowej. Nadwozie w stylu streamline z wyodrębnionymi przednimi reflektorami zostało zaprojektowane przez Karla Jenschkego (1899-1969) i było wytwarzane w zakładach Gläser-Karosserie GmbH w Dreźnie[1].

Steyr 120 Super, Steyr 125 Super[edytuj | edytuj kod]

Steyr 120 Super Convertible (1935)

Samochody z serii 120 zostały wyposażone w sześciocylindrowy silnik rzędowy (w przeciwieństwie do czterocylindrowego Steyr 100) z napędem przekazywanym na tylne koła za pośrednictwem czterobiegowej skrzyni manualnej. Przednie zawieszenie było niezależne oparte na poprzecznym resorze, natomiast tylne na 2 oddzielnych resorach. Czterodrzwiowy sedan był wyposażony w tylne drzwi na zawiasach otwierane do tyłu (suicide door), co pozwoliło usunąć słupek pomiędzy drzwiami. W sumie przed 1936 wyprodukowano 1200 egzemplarzy Steyr 120 Super[1].

Zmiany modelu zostały wprowadzone w 1936, obejmowały większy rozstaw osi i większy silnik. Niemniej jednak moc pozostała na poziomie 50 KM (37 kW). Model był sprzedawany jako Steyr 125 Super, głównie w Niemczech. Samochód był sprzedawany do 1937 roku, wyprodukowano tylko 200 jednostek[1].

Steyr 200, Steyr 220[edytuj | edytuj kod]

Sukces modelu Steyr 125 był kontynuowany w Steyr 200. Steyr 200 pojawił się 1936 roku z 4-cylindrowym 1,5-litrowym dolnozaworowym silnikiem, który rok później został zastąpiony 2,26-litrowym w modelu Steyr 220. Steyr 220 był wyposażony w sześciocylindrowy silnik o mocy 55 KM. Przednie zawieszenie było niezależne oparte na poprzecznym resorze, natomiast tylne na 2 oddzielnych resorach. Skrzynia biegów miała 4 biegi. Czterodrzwiowa limuzyna ważyła 1250 kg a dwudrzwiowy kabriolet ważył o 10 kg więcej. Na podwoziu Steyr 220 były produkowane dwie wersje kabrioletów[1].

Steyr 220 Sedan (1937)

Standardowa wersja kosztowała 6750 reichsmarek. Drugą, sportową wersję produkowała niemiecka firma Gläser w Dreźnie. W konstrukcji zostawiono tylko podwozie auta, natomiast karoserię, błotniki i osłonę chłodnicy produkowano według własnego wzornictwa. Dzięki temu samochody te były bardziej opływowe, ale też droższe – 6900 reichsmarek. Łącznie wyprodukowano ok. 5900 sześciocylindrowych wersji „120/220”, z tego dwudrzwiowych kabrioletów ok. 1000, natomiast w wykonaniu Gläser zaledwie kilka egzemplarzy[1].

W czasie II wojny światowej ten model, szczególnie w wersji kabriolet, był przeznaczony przede wszystkim dla wysokich rangą dostojników i oficerów III Rzeszy. Samochód Steyr 220, należący do komendanta obozu Rudolfa Hössa, został użyty do udanej ucieczki z niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, dokonanej 20 czerwca 1942 przez przebranych w mundury SS i uzbrojonych więźniów: Kazimierza Piechowskiego, Stanisława Jastera, Eugeniusza Benderę i Józefa Lemparta. Prowadzone przez Niemców na dużą skalę poszukiwania zbiegów nie odniosły skutku.

Steyr 220 Gläser Roadster[edytuj | edytuj kod]

Steyr 220 Gläser Roadster, Berlin Motorshow 1939

Steyr wyprodukował w sumie 5900 modeli serii 220 od roku 1937 do roku 1941, lecz tylko około sześciu egzemplarzy z karoserią Gläser. Wpływ stylu art déco Streamline Moderne na stylistykę samochodu jest oczywisty, szczególnie w opływowej konstrukcji przednich błotników i osłoniętej budowie tylnych błotników. Spadzista, chromowana linia boczna daje wrażenie prędkości nawet gdy Gläser roadster jest zaparkowany. Tylko niektóre z sześciu samochodów przetrwały do dzisiaj, co sprawia że auto jest rarytasem kolekcjonerskim. W Stanach Zjednoczonych jest tylko jeden egzemplarz, będący własnością prywatnego kolekcjonera. Został uhonorowany w Pebble Beach Concours d’Elegance oraz wygrał Best of Show na Pinehurst Concours d’Elegance[2].

Intersujące fakty[edytuj | edytuj kod]

  • W 1920 roku słynny projektant Hans Ledwinka (najbardziej znany z projektowania samochodów Tatra) opracował i zbudował pierwszy Steyr – Wafenauto. Późniejsze samochody były budowane pod kierownictwem dr. Ferdynanda Porsche, który dołączył do firmy w 1929 roku, po pracy dla Mercedes-Benz[1].
  • Przedsiębiorstwo zostało połączone z Austro-Daimler-Puch w 1934 roku. W sumie Steyr wyprodukował 34 776 pojazdów pomiędzy 1920 i 1940 rokiem. Steyr 220 był ostatnim przedwojennym modelem zbudowanym przez firmę Steyr[1].
  • Firma Erdmann & Rossi wytwarzała i dostarczała części do samochodów produkowanych przez Gläser-Karosserie.

Gallery[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Werner Oswald: Deutsche Autos 1920-1945, Motorbuch Verlag Stuttgart, 10. Auflage (1996), ​ISBN 3-87943-519-7​.