Stiepan Morozow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stiepan Ilicz Morozow
Степан Ильич Морозов
generał porucznik generał porucznik
Data i miejsce urodzenia 6 stycznia 1894
Fiłatowo,  Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 30 września 1950
Moskwa,  ZSRR
Przebieg służby
Lata służby 1914-1949
Siły zbrojne Coat of Arms of Russian Empire.svg armia carska (1914 – 1918)
Red star.svg Robotniczo-Chłopska Armia Czerwona (1918 – 1949)
Stanowiska dowódca 19 i 33 Armii
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna domowa w Rosji
Odznaczenia
Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Suworowa II klasy Order Bohdana Chmielnickiego I klasy Order Bohdana Chmielnickiego I klasy

Stiepan Ilicz Morozow (ros. Степан Ильич Морозов) (ur. 6 stycznia 1894[1] Fiłatowo, zm. 30 września 1950 Moskwa) – radziecki wojskowy, generał porucznik.

Życiorys[edytuj]

Urodził się we wsi Fiłatowo w obwodzie tulskim.

W 1914 roku powołany do armii rosyjskiej. Walczył na Froncie Południowo-Zachodnim, był dowódcą drużyny karabinów maszynowych w 2 Finlandzkim Pułku Strzeleckim, w 1916 roku ukończył szkołę chorążych w Irkucku.

Po wybuchu Rewolucji Październikowej wstąpił w 1917 roku do Gwardii Czerwonej, a w 1918 roku do Armii Czerwonej. W 1917 roku wstąpił do Rosyjska Partia Komunistyczna (bolszewików). Początkowo szef sztabu oddziałów Armii Czerwonej guberni mohylewskiej, następnie dowódca batalionu 152 pułku strzeleckiego, a następnie członek komitetu rewolucyjnego i komendant miasta Mohylew. Od marca do sierpnia 1919 roku dowódca samodzielnego batalionu WCzK. Następnie szef sztabu brygady 4 Dywizji Strzeleckiej. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej i po rozbiciu wojsk bolszewickich w sierpniu 1920 roku pod Warszawą wraz z dywizją wycofał się na teren Prus Wschodnich, gdzie w październiku został internowany.

Po powrocie do Rosji w 1921 roku ukończył Akademię Wojskową Armii Czerwonej. Po jej ukończeniu został pomocnikiem komendanta 24 Omskiej Szkoły Piechoty. Następnie w latach 1922 – 1927 pracował w szkołach wojskowych, ukończył w tym czasie specjalny kurs orientalistyki w Akademii Wojskowej im. M. Frunzego. W latach 1927 – 1932 w dyspozycji sztabu Armii Czerwonej, równocześnie szef w latach 1928 – 1932 roku szef przedstawicielstwa Armii Czerwonej w Mukden przy dyrekcji Kolei Wschodniochińskiej.

W 1932 roku został szefem 2 oddziału sztabu Zabajkalskiej Grupy Wojsk Samodzielnej Armii Dalekowschodniej. W latach 1933 – 1936 pomocnik dowódcy dywizji, dowódca pułku w Białoruskim Okręgu Wojskowym i następnie w latach 1936 – 1938 doradca wojskowy w Chinach. Od 1938 roku wykładowca w Akademii Wojskowej im. Frunzego.

W styczniu 1941 roku został dowódcą 104 Dywizji Strzeleckiej, którą dowodził po ataku Niemiec na ZSRR w składzie 14 Armii na Froncie Północnym, broniącym Karelii. W sierpniu 1941 roku został dowódcą 42 Korpusu Strzeleckiego, który bronił podejścia do miast Polarnyj i Murmańsk, następnie w grudniu 1941 roku dowódca Kandałakszańskiej Operacyjnej Grupy Wojsk, broniącej dostępu do płw. Kolskiego oraz połączenia z nim. W kwietniu 1942 roku na bazie tych wojsk powstała 19 Armia, której został dowódcą.

W maju 1943 roku skierowany został na kurs do Wyższej Akademii Wojskowej im. Woroszyłowa, którą ukończył w lutym 1944 roku.

Po ukończeniu kursu został dowódcą 28 Gwardyjskiego Korpusu Strzeleckiego 8 Gwardyjskiej Armii 3 Frontu Ukraińskiego. Korpus ten wyróżnił się w czasie forsowania rzeki Ingulec oraz wyzwalaniu Odessy.

W lipcu 1944 roku został dowódcą 33 Armii, na czele której wziął udział w forsowaniu rzeki Niemen, zdobyciu Kowna. W październiku 1944 roku odwołany ze stanowiska dowódcy armii, został dowódcą 6 Gwardyjskiego Korpusu Strzeleckiego i uczestniczył w forsowaniu Dunaju w rejonie Mohacza, następnie uczestniczył w operacji budapeszteńskiej.

W kwietniu 1945 roku został zastępcą dowódcy 9 Gwardyjskiej Armii i uczestniczył w operacji wiedeńskiej i operacji praskiej.

Po zakończeniu wojny szef sztabu radzieckich wojsk okupacyjnych w Austrii. Od 1948 roku pomocnik dowódcy 1 Armii Dalekowschodniej

W 1949 roku przeniesiony do rezerwy. Mieszkał w Moskwie, gdzie zmarł.

Awanse[edytuj]

Odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. Według kalendarza juliańskiego 25 grudnia 1893 roku.

Bibliografia[edytuj]

  • Великая Отечественная. Командармы. Военный биографический словарь. Moskwa: Кучково поле, 2005, s. 152-153. ISBN 5-86090-113-5. (ros.)
  • М.М. Козлов (główny redaktor): Великая Отечественная война 1941-1945: Энциклопедия. Moskwa: Сов. энциклопедия, 1985, s. 461. (ros.)