Strażnica WOP Skrbeńsko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Strażnica WOP Skrbeńsko
ilustracja
Budynek Piotrowicka 108 w Skrbeńsku (wrzesień 2019)
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie przed 1954
Rozformowanie 12 grudnia 1989
Tradycje
Rodowód 207a strażnica WOP Skrbeńsko
215 strażnica WOP Skrbeńsko
5 strażnica WOP Skrbeńsko
21 strażnica WOP Skrbeńsko
22 strażnica WOP lądowa Skrbeńsko
Kontynuacja Strażnica WOP Godów
Strażnica SG w Godowie
Placówka SG w Pietraszynie
Placówka SG w Raciborzu
Placówka SG w Rudzie Śląskiej
Dowódcy
Ostatni chor. sztab. Adam Nowak
Organizacja
Dyslokacja ul. Piotrowicka 108
44-341 Skrbeńsko
Formacja Wojska Ochrony Pogranicza
Podległość 42 batalion WOP
43 batalion WOP
Górnośląska Brygada WOP
Jednostki WOP im. Ziemi Cieszyńskiej
batalion graniczy WOP w Cieszynie

Strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza Skrbeńsko – nieistniejący obecnie podstawowy pododdział graniczny Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę ochronną na granicy polsko-czechosłowackiej.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Strażnica została sformowana przed 1954 rokiem w strukturze 42 batalionu WOP w Cieszynie jako 207a strażnica WOP (Skrbeńsko).

Od 15 marca 1954 roku wprowadzono nową numerację strażnic[a], a strażnica WOP Skrbeńsko otrzymała nr 215 w skali kraju.

W 1956 roku rozpoczęto numerowanie strażnic na poziomie brygady. Strażnica III kategorii Skrbeńsko była 5. w 4 Brygadzie Wojsk Ochrony Pogranicza.

31 grudnia 1959 roku była jako 21. strażnica WOP IV kategorii Skrbeńsko i podlegała dowódcy 42 batalionu WOP w Cieszynie.

1 stycznia 1964 roku była jako 22. strażnica WOP lądowa IV kategorii Skrbeńsko. W 1964 roku włączona została w skład 43 batalionu WOP Racibórz[b].

W 1976 roku, w związku z przejściem na dwuszczeblowy system dowodzenia[2], strażnicę podporządkowano bezpośrednio dowódcy Górnośląskiej Brygady WOP w Gliwicach.

W 1983 roku podporządkowano strażnicę dowódcy Jednostki WOP im. Ziemi Cieszyńskiej w Cieszynie[3], a od połowy 1984 roku dowódcy odtworzonego batalionu granicznego WOP w Cieszynie[2].

Funkcjonowała do 12 grudnia 1989 roku, kiedy to została rozformowania[4]. Ochraniany przez strażnicę odcinek granicy, przejęły strażnice WOP w Zebrzydowicach i Godowie.

Ochrona granicy[edytuj | edytuj kod]

Do sierpnia 1974 roku[5], Strażnica WOP Skrbeńsko ochraniała odcinek granicy państwowej od znaku granicznego nr III/348 (włącznie) do zn. gran. nr III/354 (wyłącznie).

W latach 1975–12 grudnia 1989, rozwinięta strażnica lądowa WOP Skrbeńsko II kategorii, ochraniała odcinek granicy państwowej od zn. gran. nr III/339 (włącznie) do zn. gran. nr III/354 (wyłącznie). W ochronie granicy dowódcy strażnicy ściśle współpracowali z swoimi odpowiednikami tj. naczelnikami placówek OSH (Ochrana Statnich Hranic) CSRS.

Wydarzenia:

  • Koniec czerwca, początek lipca 1956 roku w okresie tzw. „Wypadków poznańskich”, przy linii granicznej i w strefie działania, odnajdywano pakunki zawierające ulotki z tzw. „bibułą”, przytwierdzone do balonów leżących na ziemi[c]. W związku z masowością zjawiska, żołnierze otrzymali zezwolenie na użycie broni, celem zestrzelenia nisko przelatujących balonów (nawet jeśli znajdowały się na terytorium czechosłowackim, ale w zasięgu ognia – to samo czynili pogranicznicy czechosłowaccy)[6].
  • Sierpień 1974 rok, odcinek strażnicy został wydłużony po przejęciu części odcinka granicy po rozformowanej strażnicy WOP Ruptawa[5], tj. od zn. gran. nr III/348 do zn. gran. nr III/339 (włącznie).
  • 13 grudnia 1981–22 lipca 1983 roku (Stan Wojenny w Polsce), normę służby granicznej dla żołnierzy podwyższono z 8 do 12 godzin na dobę. Ścisłą kontrolą objęto całą strefę nadgraniczną. W stan gotowości były postawione pododdziały odwodowe[7].

Strażnice sąsiednie:

Dowódcy strażnicy[edytuj | edytuj kod]

  • por. Tadeusz Szczerba[8] (?–?)
  • kpt. Mieczysław Dudziec[9] (?–?)
  • por. Marek Bednarz[9] (?–?)
  • mł. chor. Władysław Siwek (był 1976[10]–?)
  • por. Stanisław Mroszczak[11] (?–?)
  • ppor. Aleksander Bojułka (był 1984[12]–?)
  • st. sierż./chor. Eugeniusz Ponicki[13] (?–był VI 1986)
  • chor. sztab. Adam Nowak[13] (1 X 1986–12 XII 1989) – do rozformowania.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz dowódcy WOP z 22.02.1954 roku[1]
  2. Zarządzenie dowódcy WOP nr 022/szt. z dnia 31.01.1964 roku.
  3. Agenci w balonach – mniej znany aspekt „wojny balonowej”.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Prochowicz 2011 ↓.
  2. a b Jackiewicz 1998 ↓, s. 145.
  3. Gacek 2005 ↓, s. 19.
  4. Gacek 2005 ↓, s. 22.
  5. a b Dariusz Mazur: Wojsko Ochrony Pogranicza w Jastrzębiu (pol.). jaspedia.eu, 2019-03-22. [dostęp 2019-06-24].
  6. Kudasiewicz 2003 ↓, s. 8.
  7. Żurawlow 2011 ↓, s. 37.
  8. Gacek 2005 ↓, s. 70.
  9. a b Gacek 2005 ↓, s. 68.
  10. Gacek 2005 ↓, s. 15.
  11. Gacek 2005 ↓, s. 65.
  12. Gacek 2005 ↓, s. 20.
  13. a b Gacek 2005 ↓, s. 73.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Stefan Gacek: Górnośląska Brygada WOP. Rys historyczny 1945-1991. Gliwice: Wydawnictwo Byłych Żołnierzy Zawodowych i Oficerów Rezerwy Wojska Polskiego, 2005.
  • Zenon Jackiewicz: Wojska Ochrony Pogranicza: (1945-1991): krótki informator historyczny. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1998. ISBN 83-909304-3-9.
  • Sławomir Żurawlow: Pododdziały Ochrony Pogranicza w Jaworzynce, Istebnej i Koniakowie – Rys historyczny 1922-2008. Gliwice: Gminny Ośrodek Kultury w Istebnej, 2011.
  • Mirosław Kudasiewicz. Z archiwum odkrywcy - Balonowa propaganda. „Tygodnik Prudnicki”. 19(649), s. 8, 2003-05-07. ISSN 1231-904X.