Strażnica WOP Skrbeńsko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Strażnica WOP Skrbeńsko
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie przed 1954
Rozformowanie 12 grudnia 1989
Tradycje
Rodowód 207a strażnica WOP Skrbeńsko
215 strażnica WOP Skrbeńsko
5 strażnica WOP Skrbeńsko
21 strażnica WOP Skrbeńsko
22 strażnica WOP lądowa Skrbeńsko
Kontynuacja Strażnica WOP Godów
Strażnica SG w Godowie
Placówka SG w Pietraszynie
Placówka SG w Raciborzu
Placówka SG w Rudzie Śląskiej
Dowódcy
Ostatni chor. sztab. Adam Nowak
Organizacja
Dyslokacja ul. Piotrowicka 108
44-341 Skrbeńsko
Formacja Wojska Ochrony Pogranicza
Podległość 42 batalion WOP
43 batalion WOP
Górnośląska Brygada WOP
Jednostki WOP im. Ziemi Cieszyńskiej
batalion graniczy WOP w Cieszynie

Strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza Skrbeńsko – nieistniejący obecnie podstawowy pododdział graniczny Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę ochronną na granicy polsko-czechosłowackiej.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Strażnica została sformowana przed 1954 rokiem w strukturze 42 batalionu WOP w Cieszynie jako 207a strażnica WOP (Skrbeńsko).

Od 15 marca 1954 roku wprowadzono nową numerację strażnic[a], a strażnica WOP Skrbeńsko otrzymała nr 215 w skali kraju.

W 1956 roku rozpoczęto numerowanie strażnic na poziomie brygady. Strażnica III kategorii Skrbeńsko była 5. w 4 Brygadzie Wojsk Ochrony Pogranicza.

31 grudnia 1959 roku była jako 21. strażnica WOP IV kategorii Skrbeńsko i podlegała dowódcy 42 batalionu WOP w Cieszynie.

1 stycznia 1964 roku była jako 22. strażnica WOP lądowa IV kategorii Skrbeńsko. W 1964 roku włączona została w skład 43 batalionu WOP Racibórz[b].

W 1976 roku, w związku z przejściem na dwuszczeblowy system dowodzenia[2], strażnicę podporządkowano bezpośrednio dowódcy Górnośląskiej Brygady WOP w Gliwicach.

W 1983 roku podporządkowano strażnicę dowódcy Jednostki WOP im. Ziemi Cieszyńskiej w Cieszynie[3], a od połowy 1984 roku dowódcy odtworzonego batalionu granicznego WOP w Cieszynie[2].

Funkcjonowała do 12 grudnia 1989 roku, kiedy to została rozformowania[4]. Ochraniany przez strażnicę odcinek granicy, przejęły strażnice WOP w Zebrzydowicach i Godowie.

Ochrona granicy[edytuj | edytuj kod]

Do sierpnia 1974 roku[5], Strażnica WOP Skrbeńsko ochraniała odcinek granicy państwowej od znaku granicznego nr III/348 (włącznie) do zn. gran. nr III/354 (wyłącznie).

W latach 1975–12 grudnia 1989, rozwinięta strażnica lądowa WOP Skrbeńsko II kategorii, ochraniała odcinek granicy państwowej od zn. gran. nr III/339 (włącznie) do zn. gran. nr III/354 (wyłącznie). W ochronie granicy dowódcy strażnicy ściśle współpracowali z swoimi odpowiednikami tj. naczelnikami placówek OSH (Ochrana Statnich Hranic) CSRS.

Wydarzenia:

  • Koniec czerwca, początek lipca 1956 roku w okresie tzw. „Wypadków poznańskich”, przy linii granicznej i w strefie działania, odnajdywano pakunki zawierające ulotki z tzw. „bibułą”, przytwierdzone do balonów leżących na ziemi[c]. W związku z masowością zjawiska, żołnierze otrzymali zezwolenie na użycie broni, celem zestrzelenia nisko przelatujących balonów (nawet jeśli znajdowały się na terytorium czechosłowackim, ale w zasięgu ognia – to samo czynili pogranicznicy czechosłowaccy)[6].
  • Sierpień 1974 rok, odcinek strażnicy został wydłużony po przejęciu części odcinka granicy po rozformowanej strażnicy WOP Ruptawa[5], tj. od zn. gran. nr III/348 do zn. gran. nr III/339 (włącznie).
  • 13 grudnia 1981–22 lipca 1983 roku (Stan Wojenny w Polsce), normę służby granicznej dla żołnierzy podwyższono z 8 do 12 godzin na dobę. Ścisłą kontrolą objęto całą strefę nadgraniczną. W stan gotowości były postawione pododdziały odwodowe[7].

Strażnice sąsiednie:

Dowódcy strażnicy[edytuj | edytuj kod]

  • por. Tadeusz Szczerba[8] (?–?)
  • kpt. Mieczysław Dudziec[9] (?–?)
  • por. Marek Bednarz[9] (?–?)
  • mł. chor. Władysław Siwek (był 1976[10]–?)
  • por. Stanisław Mroszczak[11] (?–?)
  • ppor. Aleksander Bojułka (był 1984[12]–?)
  • st. sierż./chor. Eugeniusz Ponicki[13] (?–był VI 1986)
  • chor. sztab. Adam Nowak[13] (1 X 1986–12 XII 1989) – do rozformowania.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz dowódcy WOP z 22.02.1954 roku[1]
  2. Zarządzenie dowódcy WOP nr 022/szt. z dnia 31.01.1964 roku.
  3. Agenci w balonach – mniej znany aspekt „wojny balonowej”.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Prochowicz 2011 ↓.
  2. a b Jackiewicz 1998 ↓, s. 145.
  3. Gacek 2005 ↓, s. 19.
  4. Gacek 2005 ↓, s. 22.
  5. a b Dariusz Mazur: Wojsko Ochrony Pogranicza w Jastrzębiu (pol.). jaspedia.eu, 2019-03-22. [dostęp 2019-06-24].
  6. Kudasiewicz 2003 ↓, s. 8.
  7. Żurawlow 2011 ↓, s. 37.
  8. Gacek 2005 ↓, s. 70.
  9. a b Gacek 2005 ↓, s. 68.
  10. Gacek 2005 ↓, s. 15.
  11. Gacek 2005 ↓, s. 65.
  12. Gacek 2005 ↓, s. 20.
  13. a b Gacek 2005 ↓, s. 73.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Stefan Gacek: Górnośląska Brygada WOP. Rys historyczny 1945-1991. Gliwice: Wydawnictwo Byłych Żołnierzy Zawodowych i Oficerów Rezerwy Wojska Polskiego, 2005.
  • Zenon Jackiewicz: Wojska Ochrony Pogranicza: (1945-1991): krótki informator historyczny. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1998. ISBN 83-909304-3-9.
  • Sławomir Żurawlow: Pododdziały Ochrony Pogranicza w Jaworzynce, Istebnej i Koniakowie – Rys historyczny 1922-2008. Gliwice: Gminny Ośrodek Kultury w Istebnej, 2011.
  • Mirosław Kudasiewicz. Z archiwum odkrywcy - Balonowa propaganda. „Tygodnik Prudnicki”. 19(649), s. 8, 2003-05-07. ISSN 1231-904X.