Strużki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Strużki
Figura Matki Bożej Wniebowziętej z XVIII w.
Figura Matki Bożej Wniebowziętej z XVIII w.
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat staszowski
Gmina Osiek
Sołectwo Strużki
Wysokość 184 m n.p.m.
Liczba ludności (2009) 97[a][1]
Strefa numeracyjna (+48) 15
Kod pocztowy 28-221[2]
Tablice rejestracyjne TSZ
SIMC 0802248
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Strużki
Strużki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Strużki
Strużki
Ziemia50°28′35″N 21°21′36″E/50,476389 21,360000
Pomnik ku czci pomordowanych podczas pacyfikacji wsi Strużki w 1943 roku

Strużkiwieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Osiek[3].

Do 1954 roku Strużki były siedzibą (urzędem) gminy Tursko Wielkie. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Strużki leżą przy nr 79. Poza tym przez wieś biegnie droga powiatowa nr 42345 (0816T – Strużki – Tursko WielkieSzwagrów – Podwale) oraz dwie drogi gminne nr 4233008 (002657T – Tursko Wielkie – Strużki); 4233011 (002660T – Ossala – Strużki)[4], w tym też inne drogi gminne niezewidencjonowane.

Obecne Strużki mają tylko jedną integralną część wsi (z nr SIMC: 0993231 – Gajówka, w przeszłości była tu też leśniczówka Cegielnia zlokalizowana bliżej obecnej drogi Strużki – Ossala, stanowiąc integralną część obecnej miejscowości). Jest on siedzibą Leśnictwa Strużki, podległego Nadleśnictwu Staszów.

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Strużki[5][6]
SIMC Nazwa Rodzaj
0993231 Gajówka część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś znana już około XVI wieku[7]. Wieś wymieniana w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich pod koniec XIX wieku.

 Słownik geograficzny Królestwa Polskiego..., t. XI[8].
STRUŻKI, wieś włościańska, powiat sandomierski, gmina Tursko, parafia Niekrasów, odległość od Sandomierza 35 wiorst, ma 11 domów, 84 mieszkańców, 96 mórg (ziemi) włościańskiej, i 2 (morgi ziemi) dworskiej. We wsi urząd gminy (Tursko).

Na podstawie ww. informacji z 1887 roku – Strużki to wieś włościańska w ówczesnym powiecie sandomierskim, w ówczesnej gminie Tursko i parafii Niekrasów. Leży w odległości 35 wiorst od Sandomierza. Ma 11 domów, 84 mieszkańców, 2 morgi ziemi dworskiej i 96 mórg ziemi włościańskiej. We wsi umiejscowiono urząd gminy Tursko Wielkie[8][9].

W 1886 roku ówczesna parafia Niekrasów należała do ówczesnego dekanatu sandomierskiego (ale dawniej jeszcze do dekanatu staszowskiego) i liczyła wówczas 2 230 dusz[10].

Przed II wojną światową jedna z większych w okolicy. Podczas okupacji niemieckiej, dnia 3 czerwca 1943 w wyniku działań odwetowych, hitlerowcy wraz z niemieckimi kolonistami z pobliskich wiosek wymordowali większość mieszkańców (ogółem ok. 96 osób[11], w tym 18 dzieci w wieku od 1 do 10 lat[11]), a także spalili zabudowania. Z pacyfikacji ocalało tylko parę domów (w tym murowany budynek urzędu gminy) i kilkanaście osób.

Przed II wojną światową i w latach 1954–1973 wieś była siedzibą Gromadzkiej Rady Narodowej.

Do lat 90. XX wieku istniał tu samodzielny Urząd Poczty Polskiej, z własnym kodem pocztowym 28-222 Strużki.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Współczesna struktura demograficzna wioski Strużki na podstawie danych z lat 1995-2009 według roczników GUS, z prezentacją danych z 2002 roku[1]:

Tabela 1.1 Poziom populacji wioski w przedziałach wiekowych
WYSZCZEGÓLNIENIE J.
m.
POPULACJA MIESZKAŃCÓW
(w przedziałach wiekowych w 2002 roku)
OGÓŁEM 0-9 10-19 20-29 30-39 40-49 50-59 60-69 70-79 80+
I. OGÓŁEM os. 67 9 5 12 8 14 6 5 4 4
odsetek % 100 13,5 7,5 17,8 11,9 20,8 9 7,5 6 6
1. WEDŁUG PŁCI
A. Mężczyzn os. 34 3 4 6 6 7 3 1 3 1
odsetek % 50,7 4,5 6 8,9 8,9 10,4 4,5 1,5 4,5 1,5
B. Kobiet os. 33 6 1 6 2 7 3 4 1 3
odsetek % 49,3 9 1,5 8,9 3 10,4 4,5 6 1,5 4,5

Rysunek 1.1 Piramida populacji – struktura płci i wieku wioski
Tabela 1.2 Poziom populacji wioski w grupach wiekowych
WYSZCZEGÓLNIENIE J.
m.
POPULACJA MIESZKAŃCÓW
(w grupach wiekowych w 2002 roku)
OGÓŁEM Mężczyzn Kobiet
I. OGÓŁEM os. 67 34 33
odsetek % 100 50,7 49,3
1. W WIEKU
A. Przedprodukcyjnym os. 14 7 7
odsetek % 20,9 10,4 10,5
B. Produkcyjnym os. 40 22 18
odsetek % 59,7 32,8 26,9
a. mobilnym os. 26 14 12
odsetek % 38,8 20,9 17,9
b. niemobilnym os. 14 8 6
odsetek % 20,9 11,9 9
C. Poprodukcyjnym os. 13 5 8
odsetek % 19,4 7,5 11,9

Dawne części wsi – obiekty fizjograficzne[edytuj | edytuj kod]

W latach 70. ubiegłego wieku przyporządkowano i opracowano spis lokalnych części integralnych dla Strużek zawarty w tabeli 1[12].

Tabela 1. Wykaz urzędowych nazw miejscowych i obiektów fizjograficznych
Nazwa wsi – miasta Nazwy części wsi
– miasta
Nazwy obiektów fizjograficznych
– charakter obiektu
I. Gromada TURSKO WIELKIE
  1. Strużki
  1. Gajówka
  1. Karczmówka – pole
  2. Pod Stawkami – las

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Miejscowość statystyczna jest to zespół przyległy do siebie miejscowości, który przyjmuje nazwę miejscowości wiodącej. Do miejscowości statystycznej Strużki należą: Strużki, Gajówka.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS, 2011. [dostęp 10 marca 2011].
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014–03–09]. s. według wyboru.
  3. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-04-5].
  4. Dz. Urz. Woj. Świętokrzyskiego Nr 202 poz. 1855, s. 20, 10744.
  5. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013–02–15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2014–03–09]. 
  6. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  7. Ryński: W gminie. (...) Strużki. W: Piotr Barański: Miasto i Gmina Osiek. Wyd. I. Krosno: Oficyna Wydawnicza „APLA”, 1999, s. 56, 75-77. ISBN 83-88065-14-9.
  8. a b Bronisław Chlebowski (red. naczelny), Władysław Walewski (red.): Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Według planu Filipa Sulimierskiego i z pomocą zgromadzonych przez niego materyałów. T. XI. Warszawa: Nakładem Władysława Walewskiego. Druk „WIEKU” Nowy-Świat Nr. 61, 1890, s. 424.
  9. Filip Sulimierski (red. naczelny), Bronisław Chlebowski (red.): Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Nakładem Władysława Walewskiego do końca tomu X. Od tomu XI, z zasiłku Kasy pomocy dla osób pracujących na polu naukowem imienia D-ra Mianowskiego. T. XII. Warszawa: Druk „WIEKU” Nowy-Świat Nr. 61, 1892, s. 656-657.
  10. Filip Sulimierski (red. naczelny), Bronisław Chlebowski (red.), Władysław Walewski (red.): Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Nakładem Władysława Walewskiego. T. VII. Warszawa: Druk „WIEKU” Nowy-Świat Nr. 61, 1886, s. 78.
  11. a b Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939–1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 399-400.
  12. Leon Kaczmarek (red. nauk. zeszytu), Witold Taszycki (red. nauk. wyd.): Urzędowe Nazwy miejscowości i obiektów fizjograficznych. 33. Powiat staszowski województwo kieleckie. Komisja ustalania nazw miejscowości i obiektów fizjograficznych (do użytku służbowego). Z: 33. Warszawa: Urząd Rady Ministrów. Biuro do Spraw Prezydiów Rad Nadzorczych, 1970, s. 64, 77-96.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  1. Kaczmarek Leon (red. nauk. zeszytu), Taszycki Witold (red. nauk. wyd.): Urzędowe Nazwy miejscowości i obiektów fizjograficznych. 33. Powiat staszowski województwo kieleckie. Komisja ustalania nazw miejscowości i obiektów fizjograficznych (do użytku służbowego). Z: 33. Warszawa: Urząd Rady Ministrów. Biuro do Spraw Prezydiów Rad Nadzorczych, 1970.