Superpuchar Turcji w piłce nożnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Superpuchar Turcji w piłce nożnej
TFF Süper Kupa
Państwo

 Turcja

Dyscyplina

piłka nożna

Organizator rozgrywek

TFF

Data założenia

1966

Rozgrywki
Liczba drużyn

2

Zwycięzcy
Pierwszy zwycięzca

Galatasaray SK (1966)

Obecny zwycięzca

Trabzonspor (2022)

Najwięcej zwycięstw

Galatasaray SK (16)

Superpuchar Turcji w piłce nożnej (tur. TFF Süper Kupa) – trofeum przyznawane zwycięskiej drużynie meczu rozgrywanego pomiędzy aktualnym Mistrzem Turcji oraz zdobywcą Pucharu Turcji w danym sezonie (jeżeli ta sama drużyna wywalczyła zarówno mistrzostwo, jak i Puchar kraju - to jej przeciwnikiem zostaje finalista Pucharu, wcześniej do 1993 był to wicemistrz, a do 1977 zdobywca Pucharu Premier-Ministra).

Historia[edytuj | edytuj kod]

W sezonie 1966 odbył się pierwszy oficjalny mecz o Superpuchar Turcji, który nazywał się wtedy Puchar Prezydenta (tur. Cumhurbaşkanlığı Kupası). Pierwszy pojedynek rozegrano 21 września 1966 roku. W tym meczu Galatasaray SK pokonał 5:1 Beşiktaş JK. W 1981 roku turniej został przemianowany na Puchar Głowy Państwa (tur. Devlet Başkanlığı Kupası). Po wznowieniu demokracji, turniej w 1983 roku został przemianowany z powrotem na Puchar Prezydenta. Od 1999 przez następne siedem lat turniej nie rozgrywano i startował ponownie w 2006 roku z nazwą Superpuchar TFF (tur. TFF Süper Kupa). Inauguracyjny mecz sezonu 2006 miał miejsce w Niemczech, gdzie zamieszkuje duża populacja tureckich emigrantów. Sukces nowego formatu doprowadziło do kontynuacji gry o Superpuchar na neutralnych boiskach Turcji. Od 1966 do 1998 roku wszystkie dotychczasowe mecze odbyły się na stadionie Ankara 19 Mayis w Ankarze, z wyjątkiem 1975 roku, kiedy to mecz rozegrano na Cebeci İnönü Stadium w Ankarze.

W finale zawsze grali mistrz Turcji oraz zdobywca Pucharu Turcji, ale zdarzały się wyjątki od tej reguły. W 1968 roku Fenerbahçe zdobył zarówno mistrzostwo i puchar, osiągając w ten sposób dublet. Federacja postanowiła przyznać Superpuchar klubowi, ale zmienił przepisy. W latach od 1973 do 1977, w przypadku osiągnięcia dubletu przez ten sam zespół, drugim finalistą został zdobywca Pucharu Premier-Ministra (tur. Başbakanlık Kupasi). Podczas 12 edycji rząd elekt został zniesiony, dlatego między 1981 a 1984 nie rozgrywano Puchar Premier-Ministra. Dlatego Federacja podjęła kolejną zmianę, według której w przypadku osiągnięcia dubletu przez ten sam zespół, drugim finalistą został wicemistrz Turcji. Finały sezonów 1983, 1984, 1990 i 1993 odbyły się w ten sposób. W 2006 roku, po reaktywacji, Federacja zmieniła regulamin po raz ostatni, i finaliści Pucharu Turcji zaczęli pretendować na miejsce w finale, w przypadku osiągnięcia dubletu przez ten sam zespół.

Format[edytuj | edytuj kod]

Mecz o Superpuchar Turcji rozgrywany jest przed rozpoczęciem każdego sezonu. W przypadku remisu po upływie regulaminowego czasu gry przeprowadzana jest dogrywka. Jeżeli i ona nie wyłoni zwycięzcy, to od razu zarządzana jest seria rzutów karnych.

Zwycięzcy i finaliści[edytuj | edytuj kod]

Sezon K T Zwycięzca Wynik Finalista Data, miejsce Uwagi
Puchar Prezydenta (tur. Cumhurbaşkanlığı Kupası)
1966     1 Galatasaray SK 2:0 Beşiktaş JK 21.09.1966, Ankara 19 Mayis, Ankara, 33.583
1967     1 Beşiktaş JK 1:0 pd. Altay SK 30.06.1967, Ankara 19 Mayis, Ankara
1968     1 Fenerbahçe SK automatycznie otrzymał trofeum tak jak zdobył dublet
1969     2 Galatasaray SK 2:0 Göztepe A.Ş. 29.06.1969, Ankara 19 Mayis, Ankara
1970     1 Göztepe A.Ş. 3:1 Fenerbahçe SK 28.06.1970, Ankara 19 Mayis, Ankara
1971     1 Eskişehirspor 3:2 Galatasaray SK 30.06.1971, Ankara 19 Mayis, Ankara
1972     3 Galatasaray SK 3:0 Ankaragücü 11.06.1972, Ankara 19 Mayis, Ankara
1973     2 Fenerbahçe SK (z) 2:1 Galatasaray SK 09.06.1973, Ankara 19 Mayis, Ankara
1974     2 Beşiktaş JK (z) 3:0 Fenerbahçe SK 08.06.1974, Ankara 19 Mayis, Ankara, 23.435
1975     3 Fenerbahçe SK 2:0 Beşiktaş JK 11.06.1975, Cebeci İnönü Stadium, Ankara
1976     1 Trabzonspor 2:1 Galatasaray SK 09.06.1976, Ankara 19 Mayis, Ankara
1977     2 Trabzonspor 1:1 pd.
(k. 3:1)
Beşiktaş JK (z) 12.06.1977, Ankara 19 Mayis, Ankara
1978     3 Trabzonspor 1:0 Fenerbahçe SK 13.06.1978, Ankara 19 Mayis, Ankara, 13.550
1979     4 Trabzonspor 2:1 pd. Fenerbahçe SK 17.06.1979, Ankara 19 Mayis, Ankara, 23.354
1980     5 Trabzonspor 3:0 Altay SK 08.06.1980, Ankara 19 Mayis, Ankara, 11.098
Puchar Głowy Państwa (tur. Devlet Başkanlığı Kupası)
1981     1 Ankaragücü 1:0 Trabzonspor 03.06.1981, Ankara 19 Mayis, Ankara, 15.976
1982     4 Galatasaray SK 2:0 Beşiktaş JK 16.06.1982, Ankara 19 Mayis, Ankara, 20.000
Puchar Prezydenta (tur. Cumhurbaşkanlığı Kupası)
1983     6 Trabzonspor (w) 2:0 Fenerbahçe SK 22.06.1983, Ankara 19 Mayis, Ankara, 17.895
1984     4 Fenerbahçe SK (w) 1:0 Trabzonspor 02.06.1984, Ankara 19 Mayis, Ankara, 12.021
1985     5 Fenerbahçe SK 1:1 pd.
(k. 4:2)
Galatasaray SK 12.06.1985, Ankara 19 Mayis, Ankara, 18.757
1986     3 Beşiktaş JK 2:1 pd. Bursaspor 15.06.1986, Ankara 19 Mayis, Ankara, 13.783
1987     5 Galatasaray SK 3:2 pd. Gençlerbirliği SK 14.06.1987, Ankara 19 Mayis, Ankara, 22.773
1988     6 Galatasaray SK 2:0 Sakaryaspor 05.06.1988, Ankara 19 Mayis, Ankara, 19.845
1989     4 Beşiktaş JK 1:0 Fenerbahçe SK 29.08.1989, Ankara 19 Mayis, Ankara, 15.055
1990     6 Fenerbahçe SK (w) 3:2 Beşiktaş JK 30.05.1990, Ankara 19 Mayis, Ankara
1991     7 Galatasaray SK 1:0 Beşiktaş JK 26.05.1991, Ankara 19 Mayis, Ankara, 14.650
1992     5 Beşiktaş JK 2:1 Trabzonspor 24.05.1992, Ankara 19 Mayis, Ankara, 20.000
1993     8 Galatasaray SK 2:0 Beşiktaş JK (w) 14.08.1993, Ankara 19 Mayis, Ankara, 18.836
1994     6 Beşiktaş JK 3:1 Galatasaray SK 22.05.1994, Ankara 19 Mayis, Ankara
1995     7 Trabzonspor 2:0 Beşiktaş JK 27.05.1995, Ankara 19 Mayis, Ankara
1996     9 Galatasaray SK 3:0 Fenerbahçe SK 12.03.1997, Ankara 19 Mayis, Ankara
1997     10 Galatasaray SK 2:1 pd. Kocaelispor 31.05.1997, Ankara 19 Mayis, Ankara, 20.000
1998     7 Beşiktaş JK 2:1 pd. Galatasaray SK 15.05.1998, Ankara 19 Mayis, Ankara, 11.962
1999–2005     nie rozgrywano
Superpuchar Tureckiego Związku Piłki Nożnej (tur. TFF Süper Kupa)
2006     8 Beşiktaş JK 1:0 Galatasaray SK 30.07.2006, Niemcy Commerzbank-Arena, Frankfurt nad Menem, 25.500
2007     7 Fenerbahçe SK 2:1 Beşiktaş JK 05.08.2007, Niemcy RheinEnergieStadion, Kolonia, 38.000
2008     11 Galatasaray SK 2:1 Kayserispor 17.08.2008, Niemcy MSV-Arena, Duisburg, 20.000
2009     8 Fenerbahçe SK 2:0 Beşiktaş JK 02.08.2009, Atatürk Olimpiyat Stadyumu, Stambuł
2010     8 Trabzonspor 3:0 Bursaspor 07.08.2010, Atatürk Olimpiyat Stadyumu, Stambuł
2011     31.07.2011 mecz Fenerbahçe SK-Beşiktaş JK został odwołany z przyczyn korupcji w tureckim futbolu
2012     12 Galatasaray SK 3:2 Fenerbahçe SK 12.08.2012, Kâzım Karabekir Stadyumu, Erzurum, 25.000
2013     13 Galatasaray SK 1:0 Fenerbahçe SK 11.08.2013, Stadion im. Kadira Hasa, Kayseri, 32.000
2014     9 Fenerbahçe SK 0:0 pd.
(k. 3:2)
Galatasaray SK 25.08.2014, Stadion 19 Maja, Manisa, 16.597
2015     14 Galatasaray SK 1:0 Bursaspor 08.08.2015, Osmanlı Stadyumu, Ankara, 15.000
2016     15 Galatasaray SK 1:1 pd.
(k. 3:0)
Beşiktaş JK 13.08.2016, Konya Büyükşehir Stadyumu, Konya, 33.700
2017     1 Konyaspor 2:1 Beşiktaş JK 06.08.2017, Samsun Stadium, Samsun, 25.000
2018     1 Akhisar Belediyespor 1:1 pd.
(k. 5:4)
Galatasaray SK 05.08.2018, Konya Büyükşehir Stadyumu, Konya, 27.000
2019     16 Galatasaray SK 1:0 Akhisar Belediyespor 07.08.2019, Eryaman Stadyumu, Ankara, 16.000
2020     9 Trabzonspor 2:1 İstanbul Başakşehir 27.01.2021, Atatürk Olimpiyat Stadyumu, Stambuł, 0
2021     9 Beşiktaş JK 1:1 pd.
(k. 4:2)
Antalyaspor 05.01.2022, Katar Ahmed bin Ali Stadium, Ar-Rajjan, 0
2022     10 Trabzonspor 4:0 Sivasspor 30.07.2022, Atatürk Olimpiyat Stadyumu, Stambuł, 46.732

Uwagi:

  • wytłuszczono i kursywą oznaczone zespoły, które w tym samym roku wywalczyły mistrzostwo i Puchar kraju (dublet),
  • wytłuszczono zespoły, które zdobyły mistrzostwo kraju,
  • kursywą oznaczone zespoły, które zdobyły Puchar kraju,
  • (w) oznaczone zespoły, które zakwalifikowały się jako wicemistrz kraju,
  • (z) oznaczone zespoły, które zakwalifikowały się jako zdobywca Pucharu Premier-Ministra.

Statystyka[edytuj | edytuj kod]

Klasyfikacja według klubów[edytuj | edytuj kod]

W dotychczasowej historii finałów o Superpuchar Turcji na podium oficjalnie stawało w sumie 18 drużyn. Liderem klasyfikacji jest Galatasaray SK, który zdobył trofeum 16 razy.

Stan na 31.05.2022.

Lp. Klub Zdobywca Finalista Zwycięskie sezony Przegrane finały
1. Galatasaray SK 16 9 1966, 1969, 1972, 1982, 1987, 1988, 1991, 1993, 1996, 1997, 2008, 2012, 2013, 2015, 2016, 2019 1971, 1973, 1976, 1985, 1994, 1998, 2006, 2014, 2018
2. Trabzonspor 10 3 1976, 1977, 1978, 1979, 1980, 1983, 1995, 2010, 2020, 2022 1981, 1984, 1992
3. Beşiktaş JK 9 12 1967, 1974, 1986, 1989, 1992, 1994, 1998, 2006, 2021 1966, 1975, 1977, 1982, 1990, 1991, 1993, 1995, 2007, 2009, 2016, 2017
4. Fenerbahçe SK 9 9 1968, 1973, 1975, 1984, 1985, 1990, 2007, 2009, 2014 1970, 1974, 1978, 1979, 1983, 1989, 1996, 2012, 2013
5. Göztepe A.Ş. 1 1 1970 1969
Ankaragücü 1 1 1981 1972
Akhisar Belediyespor 1 1 2018 2019
8. Eskişehirspor 1 0 1971
Konyaspor 1 0 2017
10. Bursaspor 0 3 1986, 2010, 2015
11. Altay SK 0 2 1967, 1980
12. Gençlerbirliği SK 0 1 1987
Sakaryaspor 0 1 1988
Kocaelispor 0 1 1997
Kayserispor 0 1 2008
İstanbul Başakşehir 0 1 2020
Antalyaspor 0 1 2021
Sivasspor 0 1 2022

Klasyfikacja według miast[edytuj | edytuj kod]

Stan na 31.05.2022.

Miasto Liczba tytułów Kluby
Stambuł
34
Galatasaray SK (16), Beşiktaş JK (9), Fenerbahçe SK (9)
Trabzon
10
Trabzonspor (10)
Akhisar
1
Akhisarspor (1)
Ankara Ankaragücü (1)
Eskişehir Eskişehirspor (1)
Izmir Göztepe (1)
Konya Konyaspor (1)

Klasyfikacja według kwalifikacji[edytuj | edytuj kod]

Tytuł Zwycięstw Finałów
Mistrz Turcji 25[1] 24[1]
Zdobywca Pucharu Turcji 24[2] 25[2]
Finalista Pucharu Turcji 1 3
Wicemistrz Turcji 3 1
Zdobywca Pucharu Premier-Ministra 2 1

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b w tym 6 jako również i zdobywca Pucharu
  2. a b w tym 6 jako również i mistrz

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]