Taczalin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Taczalin
Kościół Nawiedzenia NMP w Taczalinie
Kościół Nawiedzenia NMP w Taczalinie
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat legnicki
Gmina Legnickie Pole
Liczba ludności (2013) 332[1]
Strefa numeracyjna (+48) 76
Kod pocztowy 59-241
Tablice rejestracyjne DLE
SIMC 0365180
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Taczalin
Taczalin
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Taczalin
Taczalin
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Taczalin
Taczalin
Ziemia 51°09′19″N 16°18′08″E/51,155278 16,302222

Taczalinwieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie legnickim, w gminie Legnickie Pole[2].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego.

Nazwa[edytuj]

W kronice łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) spisanej za czasów biskupa Henryka z Wierzbna w latach 1295–1305 miejscowość wymieniona jest w zlatynizowanej formie Tanzlino[3][4].

Zabytki[edytuj]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[5]:

  • kościół ewangelicki, obecnie rzym.-kat. fil. pw. Nawiedzenia NMP, z 1800 r., przebudowany w 1860 r.
  • cmentarz przykościelny
  • wiatrak koźlak, z XIX w.

inne zabytki:

  • dwór w Taczalinie, z 1794 r., przebudowany w XIX w.
  • zabudowania gospodarcze dworu
  • Dąb Dominik, 400-letni pomnik przyrody.
Wiejski Dom Kultury w Taczalinie

Sport i kultura[edytuj]

W Taczalinie działa Wiejski Dom Kultury. Odbywają się tam regularnie warsztaty teatralne oraz muzyczne. Wiejski Dom Kultury w Taczalinie jest też miejscem, w którym odbywają się koncerty muzyczne. Znajduje się tam również mała sala kinowa oraz sala rekreacyjno-sportowa z bilardem i tenisem stołowym. WDK Taczalin pełni również funkcję sali bankietowej. Taczalin posiada również nowo wybudowany basen odkryty a także powstaje orlik dla mieszkańców.

Transport i komunikacja[edytuj]

Peron nieistniejącego już Dworca PKP Taczalin – Biernatki
Przystanek autobusowy Taczalin
Rondo Unii Europejskiej

Kolej[edytuj]

W 1902 roku w miejscowości sąsiadującej z Taczalinem otwarto przystanek kolejowy Biernatki[6], obsługujący podróżujących na trasie Malczyce – Taczalin – Jawor. Nazwa przystanku w 1923 roku została zmieniona na Dworzec Taczalin – Biernatki. Pod tą nazwą istniał do czasu jego zamknięcia.

Ruch międzymiastowy i tranzyt[edytuj]

  • odcinki dróg powiatowych: Nr 2202 relacji – Księginice – Taczalin, Nr 2177 relacji – Koskowice – Taczalin – drogi zbiorcze jednojezdniowe, dwupasowe.
  • Rondo Unii Europejskiej

Połączenia autobusowe z Legnicą, Ujazdem Górnym i Wrocławiem zapewnia sieć prywatnych przewoźników oraz PKS Legnica. Do 2001 roku przystanek autobusowy wykorzystywany był przez MPK Legnica i linię numer 12. W 2004 roku, w ramach upamiętnienia wstąpienia Polski do Unii Europejskiej, znajdującemu się w centralnej części miejscowości rondu nadano nazwę Unii Europejskiej.

Przemysł[edytuj]

Kopalnia kwarcu Taczalin[edytuj]

Wyrobisko kopalni w Taczalinie

Historia wydobycia kwarcu ze złoża "Taczalin" sięga lat 1972-1975. Potem produkcję wstrzymano, aż do 1993 roku. Początkowo eksploatacją i produkcją surowców kwarcowych zajmował się prywatny przedsiębiorca, a od 1997 roku działalność tę przejęła spółka "Kwarce" w Mikołajowicach, w ramach grupy kapitałowej KGHM Polska Miedź. W połowie 2003 roku lubińska firma PeBeKa połączyła się ze spółką "Kwarce", wchłaniając tym samym wspomniane kopalnie "Taczalin" i "Stanisław" oraz zakład kruszyw. Eksploatacja złoża i działalność przeróbcza trwały do 2005 roku[7]. W kotle wyrobiskowym ze względu na brak nasłonecznienia w okresie zimowym panuje specyficzny klimat zbliżony do alpejskiego przez co przez wiele miesięcy zalega tam śnieg. Przez kilka lat rozważane było różne wykorzystanie tego obiektu łącznie z kinematografią. Obecnie jednak najbardziej prawdopodobna jest kontynuacja wydobycia kwarcu ze złoża "Taczalin".

Ekologia w Taczalinie[edytuj]

Próby wykorzystania energii wiatrowej w Taczalinie były podejmowane już w XIX wieku. Z tamtego czasu pochodzi wiatrak koźlak będący do dnia dzisiejszego zabytkiem tej miejscowości. Jednak wraz z upływem lat jego stan się pogarszał co doprowadziło do jego częściowej rozbiórki. Od zakończenia II Wojny Światowej musiało minąć sporo czasu, żeby w 2013 roku na ziemię taczalińską wróciły wiatraki i to od razu w liczbie 22 w ramach projektu budowy Elektrowni Wiatrowej Taczalin[9] . Oprócz wykorzystania energii ruchu powietrza ekologiczne działania dotknęły również segregacji odpadów komunalnych według programu Legnica-ECO2009. Skuteczność tego przedsięwzięcia zaowocowała wygraną w konkursie na najbardziej ekologiczną miejscowość powiatu legnickiego. W nagrodzie ufundowano mieszkańcom ogródek jordanowski i elementy małej architektury takie jak ławki czy fotele.

W Taczalinie powstaje schronisko dla bezdomnych zwierząt na które dotację przyznał fundusz Unii Europejskiej.

II wojna światowa w Taczalinie[edytuj]

Rozważany kawałek pasa startowego
Betonowe fragmenty w miejscu rozważanego pasa startowego

Ze względu na położenie blisko lasów Taczalin posiadał jednostkę obronną w postaci stanowiska przeciwlotniczego zaopatrzone w działo kalibru 88 mm. Jednak podejrzewa się, że płaski, dobrze utwardzony jeszcze w latach 50-tych odcinek o długości blisko kilometra mógł służyć za lotnisko zapasowe dla miasta Legnica, chociażby ze względu na sprzyjające warunki wietrzne i topograficzne.

Galeria[edytuj]

Przypisy

  1. Wykaz sołectw. Gmina Legnickie Pole. [dostęp 2014-04-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-04-04)].
  2. Przeglądanie TERYT (Krajowego Rejestru Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2013–08–20].
  3. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis. dokumentyslaska.pl. [dostęp 2012-10-24].
  4. H. Markgraf, J. W. Schulte, Codex Diplomaticus Silesiae T.14 Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis, Breslau 1889.
  5. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 31 sierpnia 2012]. s. 95.
  6. http://dolny-slask.org.pl/543539,Biernatki,Ladownia_kolejowa_Biernatki_d_przystanek.html
  7. http://lubin.naszemiasto.pl/artykul/1562971,lubin-pebeka-sprzedaje-kopalnie,id,t.html
  8. http://www.redbor.pl
  9. http://www.wsb-parkiwiatrowe.pl/ewgtaczalin/
  10. http://www.ruja.pl/index2.php?option=com_content&do_pdf=1&id=8