Tadeusz Szantroch

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tadeusz Mieczysław Szantroch
Data i miejsce urodzenia 19 kwietnia 1888
Tarnopol
Data i miejsce śmierci (22 ?) marca 1942
KL Auschwitz-Birkenau
Zawód żołnierz, nauczyciel, poeta

Tadeusz Mieczysław Szantroch (ur. 19 kwietnia 1888 w Tarnopolu, zm. (22 ?) marca 1942 w KL Auschwitz-Birkenau[1]) – polski poeta, nauczyciel i żołnierz.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się jako syn Rudolfa (1857—1929), profesora gimnazjalnego i Walentyny z Nowakowskich (1856—1928)[2]. Odbył studia z zakresu medycyny i filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim oraz Wiedeńskim, a następnie zaczął pracę jako nauczyciel w gimnazjach (m.in. w Wadowicach od 1924 do 1930 i w III Gimnazjum w Krakowie[3]). Podczas I wojny światowej został powołany do armii austro-węgierskiej. Od 1918 do 1921 służył w Wojsku Polskim i był trzykrotnie ranny. W czasie wojny stracił oko. Brał udział w wyzwoleniu Krakowa spod zaboru austriackiego. Został mianowany dowódcą projektowanego 2 batalionu 8 pułku piechoty wojska polskiego, który miał być złożony z żołnierzy byłego austriackiego 13. pułku piechoty[2]. Od 1922 powrócił do zawodu nauczycielskiego (z wojska wyszedł jako kapitan rezerwy[2]). W 1930 osiedlił się w Krakowie. Podczas II wojny światowej zaangażował się w działalność konspiracyjną i publikował w prasie podziemnej. Został aresztowany przez Niemców i zamordowany przez nich w ich obozie koncentracyjnym Auschwitz-Birkenau[1].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Swoja działalność literacką rozpoczął od tworzenia wierszy żołnierskich. W 1924 związał się z grupą literacką Czartak. Pisał wiersze, które były bardzo tradycyjne w swej formie. Za pomocą rytmicznych fraz opisywał głównie przyrodę (przede wszystkim terenów beskidzkich), atrakcje włóczęgi górskiej, przygody, sielskości, przebywania w otoczeniu polskiej, piastowej wsi[1]. Pisał także artykuły i recenzje teatralne, jak również z wystaw sztuk plastycznych. Od 1938 współredagował Gazetę Literacką[3].

Dzieła[edytuj | edytuj kod]

Do jego najważniejszych utworów należą:

  • Poezje, 1905,
  • Z lutni żołnierza, wiersze, 1916,
  • W zorzach krwi, wiersze, 1918,
  • Cyklady, wiersze, 1929,
  • Po czabańskim gościńcu, wiersze, 1935[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d hasło: Stanisław Jaworski, Mały Słownik Pisarzy Polskich, Wiedza Powszechna, Warszawa, 1981, s.239, ​ISBN 83-214-0012-4
  2. a b c Kazimierz Przyboś, Tadeusza Szantrocha trzy audycje radiowe z lat 1929-1933, w: Pamiętnik Literacki, s.239
  3. a b Visit Małopolska, Tadeusz Szantroch (1888 – 1942)