Temistoklis Sofulis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Temistoklis Sofulis
Θεμιστοκλής Σοφούλης
Themistoklis Sophoulis.jpg
Data i miejsce urodzenia 1860
Samos
Data i miejsce śmierci 24 czerwca 1949
Kifissia
premier Grecji
Okres od 24 lipca 1924
do 7 października 1924
Przynależność polityczna Partia Liberalna
Poprzednik Aleksandros Papanastasiu
Następca Andreas Michalakopulos
premier Grecji
Okres od 22 listopada 1945
do 4 kwietnia 1946
Przynależność polityczna Partia Liberalna
Poprzednik Panagiotis Kanellopulos
Następca Panagiotis Pulitsas
premier Grecji
Okres od 29 sierpnia 1947
do 24 czerwca 1949
Przynależność polityczna Partia Liberalna
Poprzednik Konstandinos Tsaldaris
Następca Aleksandros Diomidis

Temistoklis Sofulis (ur. 1860, zm. 24 czerwca 1949) – grecki polityk, premier Grecji między lipcem a październikiem 1924, następnie od listopada 1945 do kwietnia 1946 i od sierpnia 1947 do śmierci w 1949.

Z wykształcenia był archeologiem i przed rozpoczęciem kariery politycznej pracował naukowo[1]. Znaczącą postacią greckiej sceny politycznej stał się w latach 20. XX wieku jako działacz Partii Liberalnej. Kilkakrotnie pełnił urzędy ministerialne, był marszałkiem parlamentu, zaś w 1924 przez kilka miesięcy premierem[1]. W 1935, po nieudanym wenizelistowskim zamachu stanu stał się faktycznym przywódcą Partii Liberalnej[1]. Nie protestował przeciwko dyktaturze Metaksasa, wysłał jedynie list do króla Jerzego II w kwietniu 1939, ostrzegając go przed zagrożeniem faszystowskim[1]. W czasie okupacji Grecji (1941-1944) nie brał udział w organizacji ruchu oporu. W imieniu liberałów odmówił przyłączenia się do lewicowego, republikańskiego Narodowego Frontu Wyzwoleńczego (EAM)[1].

22 listopada 1945 objął, dzięki poparciu brytyjskiemu, stanowisko premiera Grecji. Podjął wtedy działania na rzecz przerwania antylewicowego terroru, jaki wybuchł w kraju po zawarciu porozumienia z Warkizy i rozbrojeniu partyzantki ELAS. Nie zakończyły się one jednak pełnym powodzeniem[2]. Liberałowie Sofulisa przegrali wybory parlamentarne w marcu 1946. Sofulis odszedł wówczas z urzędu premiera na rzecz Konstandinosa Tsaldarisa[3], który wznowił kampanię antykomunistycznych i antylewicowych represji[2]. W 1947, pod naciskiem amerykańskim, Sofulis ponownie został premierem Grecji[3]. Urząd pełnił do śmierci.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e P. Carabott, T. Sfikas: The Greek Civil War: essays on a conflict of exceptionalism and silences. Ashgate Publishing, 2004, s. 76-79. ISBN 978-0-7546-4131-5.
  2. a b Tanty M.: Bałkany w XX wieku. Warszawa: Książka i Wiedza, 2003, s. 294-295. ISBN 83-05-13311-7.
  3. a b Bonarek J., Czekalski T., Sprawski S., Turlej S.: Historia Grecji. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2005, s. 596. ISBN 83-08-03819-0.