Teodor Teodorow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Teodor Teodorow
Teodor Teodorov.jpg
Data i miejsce urodzenia 8 kwietnia 1859
Elena
Data śmierci 5 sierpnia 1924
Premier Bułgarii
Okres od 28 listopada 1918
do 6 października 1919
Przynależność polityczna Partia Narodowa
Poprzednik Aleksandyr Malinow
Następca Aleksandyr Stambolijski

Teodor Iwanow Teodorow (bułg. Теодор Иванов Теодоров; ur. 8 kwietnia 1859 w Elenie, zm. 5 sierpnia 1924 w Czamkorii) – bułgarski prawnik, publicysta i polityk, przewodniczący Partii Narodowej, wielokrotnie deputowany do Zwyczajnego Zgromadzenia Narodowego, Przewodniczący Zgromadzenia Narodowego (1894-1896), minister sprawiedliwości (1896-1897), finansów (1897-1899 i 1911-1913) oraz spraw wewnętrznych i wyznań wiary (1918-1919), premier Carstwa Bułgarii (1918-1919).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w bogatej i poważanej rodzinie. Uczył się w Gimnazjum im. Apriłowa (bułg. Априловска гимназия) w Gabrowie, edukację kontynuował w Mikołajowie (wówczas Rosja), następnie studiował prawo na Uniwersytecie Noworosyjskim w Odessie, w którym w 1883 uzyskał wyższe wykształcenie. W latach 1883-1886 pracował jako prokurator w Sofijskim Sądzie Okręgowym i jako członek Ruseńskiego Sądu Apelacyjnego. W 1886 wyjechał do Paryża, gdzie zdobył stopień doktorski w zakresie prawa. Po powrocie do ojczyzny był adwokatem w Ruse.

W 1894 wstąpił do Partii Narodowej i szybko został jednym z jej liderów. Funkcję przewodniczącego partii pełnił ogółem przez 20 lat. W 1894 uzyskał mandat deputowanego do Zwyczajnego Zgromadzenia Narodowego 8. kadencji, w którym między 27 października 1894 a 16 lutego 1896 piastował godność Przewodniczącego. Do chwili śmierci był regularnie wybierany na posła, nie wszedł tylko do Zgromadzenia Narodowego 10. (1899-1901) i 15. kadencji (1911-1913). Kilkukrotnie zajmował stanowiska ministerialne: w latach 1896-1897 był ministrem sprawiedliwości, a w latach 1897-1899 i 1911-1913 ministrem finansów.

Uczestniczył w kilku bułgarskich delegacjach zagranicznych. W 1895 był członkiem grupy wysłanej do Rosji, której celem było ponowne nawiązanie stosunków dyplomatycznych między obydwoma krajami. Misja zakończyła się sukcesem. Na początku grudnia 1912 Teodorow znalazł się w składzie delegacji podpisującej rozejm z Turcją przerywający I wojnę bałkańską. Nieco później usiłował, tym razem bezskutecznie, zapobiec wybuchowi II wojny bałkańskiej. Był przeciwnikiem przystąpienia Bułgarii do I wojny światowej w obozie państw centralnych.

Wkrótce po klęsce kraju w I wojnie światowej, 28 listopada 1918 Teodorow stanął na czele koalicyjnego rządu. Jako premier dążył do wynegocjowania z państwami Ententy możliwie najłagodniejszych warunków pokojowych, szczególny nacisk kładąc na pozostawienie w granicach Carstwa Bułgarii zachodniej Tracji i południowej Dobrudży. Mimo jego wysiłków dyplomatycznych warunki pokoju z Neuilly-sur-Seine okazały się katastrofalne dla Bułgarii, która utraciła 11% terytorium. Nie mogąc pogodzić się z tym Teodorow odmówił podpisania traktatu i 2 października 1919 podał się do dymisji.

8 listopada 1920 Partia Narodowa połączyła się z Partią Postępowo-Liberalną tworząc Zjednoczoną Partię Narodowo-Postępową. W nowym ugrupowaniu Teodorow objął funkcję wiceprzewodniczącego. 6 czerwca 1922 Zjednoczona Partia Narodowo-Postępowa weszła w skład Bloku Konstytucyjnego, którego celem było odsunięcie od władzy reżimu Stambolijskiego. Rząd Stambolijskiego odpowiedział serią aresztowań liderów Bloku. Teodorow został uwięziony 26 września 1922, następnie był przetrzymywany przez 10 miesięcy w więzieniu w Szumenie. Po przewrocie 9 czerwca 1923 wyszedł na wolność i wstąpił do Porozumienia Demokratycznego, z listy którego został wybrany do Zwyczajnego Zgromadzenia Narodowego 21. kadencji. Niecały rok później zmarł z powodu choroby serca.

Funkcje sprawowane przez Teodorowa w Radzie Ministrów[edytuj | edytuj kod]

Teodor Teodorow zajmował następujące stanowiska w rządach Bułgarii (w porządku chronologicznym):

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Teodor Teodorow był żonaty z Radą Teodorową, z którą miał córkę Annę-Mariję i syna Iwana. Jego zięciem był Nikołaj Nikołajew, minister oświaty (1936-1938) oraz spraw wewnętrznych i zdrowia publicznego (1938).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]