Tewecja peruwiańska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tewecja peruwiańska
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd astropodobne
Rząd goryczkowce
Rodzina toinowate
Rodzaj Cascabela
Gatunek Tewecja peruwiańska
Nazwa systematyczna
Cascabela thevetia (L.) Lippold
Feddes Repert. 91:52 1980[3]
Synonimy
  • Thevetia peruviana (Pers.) K.Schum. Nat. Pflanzenfam. 4(2): 159 1895
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Owoce
Thevetia peruviana

Tewecja peruwiańska (Cascabela thevetia) – gatunek rośliny z rodziny toinowatych, pochodzący z tropikalnych rejonów Ameryki. Roślina zawiera silnie trujący sok mleczny. Najbardziej toksyczne są nasiona[5]. Zawarty w nich glikozyd nasercowy może spowodować śmierć po spożyciu nawet tylko jednego owocu[6].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Silnie rozgałęziony krzew osiągający wysokość do 9 m (w uprawie do 4).
Liście
Naprzemianległe, skórzaste, o długości do 15 cm, szerokości do 1,5 cm.
Kwiaty
5-krotne, początkowo ciasna rurka koronowa nagle rozszerza się, przechodząc w śrubowato skręcone płatki. Kwiaty barwy najczęściej żółtej, rzadziej białej lub czerwonawej.
Owoce
Płasko-elipsoidalne do zaokrąglonych piramidalnych, długości ok. 3 cm i szerokości 3-4 cm. Dojrzałe ciemnoczerwone, zawierają 2-4 nasiona.

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Rozcieńczony sok mleczny wykorzystywany jest w ludowej medycynie Meksyku. Nierozcieńczony stosowany do ogłuszania ryb.
  • Fragmenty owocu służą do wypełniania bransoletek-grzechotek, zakładanych na kostki przez tancerzy[7].
  • W Azji kwiaty (hindi: कनेर kaner) ofiarowuje się podczas hinduistycznych i buddyjskich obrzędów religijnych.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-24] (ang.).
  3. Cascabela thevetia (ang.). W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2011-04-05].
  4. Cascabela thevetia, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  5. Cascabela thevetia (ang.). W: Discover Nature [on-line]. James Cook University. [dostęp 2011-04-05].
  6. Paweł Garski: Tewecja peruwiańska (Thevetia peruviana) (pol.). Etnobotanika.info.pl. [dostęp 2011-04-05].
  7. Mexican Oleander or Yellow Oleander (ang.). www.seabean.com. [dostęp 2011-04-05].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Jens Rohwer: Atlas roślin tropikalnych. Warszawa: Horyzont, 2002. ISBN 83-7311-378-9.