Thích Quảng Ðức

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pomnik Thích Quảng Ðứca w Ho Chi Minh
Samochód Thích Quảng Ðứca Austin A95, do dziś przechowywany w klasztorze w Huế

Thích Quảng Ðức (wymowa: /tʰic wɐːŋ dɨk/ [ posłuchaj wymowy ]), a właściwie Lâm Văn Tức (urodzony 1897, zmarły 11 czerwca 1963 w Sajgonie) - buddyjski mnich mahajana który dokonał aktu samospalenia w proteście przeciwko dyktaturze i prześladowaniom buddyzmu w Wietnamie Południowym przez rząd katolickiego prezydenta Ngô Đình Diệma.

Samobójstwo[edytuj | edytuj kod]

Thích Quảng Ðức mieszkał w buddyjskim klasztorze w Huế. Aby dokonać zaplanowanego przez siebie samospalenia, specjalnie przyjechał do Sajgonu. Zaparkował swój samochód, następnie wyjął z bagażnika kanister z benzyną, usiadł na środku ulicy, oblał się nią i podpalił. Całe zajście widziały dziesiątki ludzi, między innymi David Halberstram, dziennikarz The New York Times, który napisał:

(...) płomienie wychodziły z istnienia ludzkiego; jego ciało powoli schnęło i marszczyło się, jego głowa czerniała (...). W powietrzu było czuć zapach palącego się ludzkiego ciała; ludzkie życie spaliło się tak szybko. Za mną płakali Wietnamczycy, do których dopiero teraz tak naprawdę dotarło, co się stało. Byłem za bardzo zszokowany, aby płakać, za bardzo zdezorientowany, aby zadawać jakiekolwiek pytania i dociekać, za bardzo oszołomiony, aby o czymkolwiek myśleć... Kiedy się palił, nie poruszył nawet ani jednym mięśniem, nie wydał ani jednego dźwięku, jego zewnętrzny spokój tak bardzo kontrastował z jęczącymi ludźmi otaczającymi go.

— David Halberstram (dziennikarz New York Times)

Wydarzenie zostało udokumentowane przez Malcolma Browne[1]:

To była noc 10 czerwca 1963 roku. Duc zadzwonił do mnie mówiąc: Panie Browne, proszę przyjść do takiej i takiej pagody jutro o szóstej rano. Wydarzy się coś naprawdę istotnego. Od razu wiedziałem że jest nietypowo - zgromadził się tam tłum buddyjskich mnichów i mniszek, wiele z nich płakało. Dwóch młodych mnichów wyciągnęło plastikowy kanister z benzyną, polało nią starszego i zrobiło krok w tył. Thich Quang Duc zapalił zapałkę, którą trzymał na brzuchu i podpalił się. Oniemiałem, oblał mnie zimny pot, z najwyższym trudem skupiłem się na ostrości, naświetlaniu, robieniu zdjęcia. Byłem przerażony. Wielokrotnie pytano mnie, czy mogłem powstrzymać samobójstwo. Nie mogłem. Stała tam zwarta grupa około dwustu mnichów gotowych zablokować mnie, gdybym spróbował się ruszyć. Kilku z nich rzuciło się pod koła wozu strażackiego. Po latach mam jednak poczucie, że przyczyniłem się do tej śmierci. Że starszy mnich nie zrobiłby tego, gdyby nie był pewny obecności reportera, który przekaże relację światu.

Mnich zginął na miejscu; jego ciało zostało skremowane. Co zadziwiające, jego serce pozostało nienaruszone nawet po kremacji i jest do dziś przechowywanie jako relikwia. Do dziś przetrwał także samochód, którym przyjechał do Sajgonu - błękitny Austin A95 z 1956 roku, jest przechowywany jako pamiątka w klasztorze w Huế.

Reakcja[edytuj | edytuj kod]

W ślad za Thích Quảng Ðứcem poszło wielu innych mnichów buddyjskich, którzy także preferowali samospalenie jako formę protestu przeciwko represjom w Wietnamie Południowym. Władze państwa się tym w ogóle nie przejęły; żona Ngô Ðình Nhu, brata Ngô Ðình Diệma, miała wypowiedzieć zdanie klaskałabym w dłonie, gdy zobaczyłabym innego palącego się mnicha.

Zdjęcie palącego się Thích Quảng Ðứca wykonane przez Malcolma W. Browne'a zostało wyróżnione nagrodą World Press Photo za rok 1963.

W 1992 amerykański zespół rockowy Rage Against the Machine umieścił zdjęcie palącego się Thích Quảng Ðứca na okładce swego debiutanckiego albumu. To samo zdjęcie zostało już wcześniej, w 1989 umieszczone na okładce albumu Faces, Forums & Illusions kanadyjskiej grupy Delerium.

Przypisy

  1. Teraz Rock, nr 2 (36), luty 2006
Commons in image icon.svg