Tochtamysz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tochtamysz
Ilustracja
Tochtamysz pod murami Moskwy
chan Złotej Ordy
Okres od 1380
do 1395
Poprzednik Urus
Następca Temür Kutług
Dane biograficzne
Data urodzenia ?
Data śmierci 1406

Tochtamysz (ur. ?, zm. 1406) – chan Złotej Ordy w latach 1380–1395.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Od 1377 chan Białej Ordy, w 1380 obalił Mamaja (dzięki pomocy Timura) i objął zwierzchnictwo nad Złotą Ordą.

26 sierpnia 1382 zdobył i spalił po trzydniowym oblężeniu Moskwę. Spalił też w tej samej wyprawie Włodzimierz, Perejasław Zaleski, Możajsk, Dmitrów, Borowsk, Zwienigorod, Juriew i Kołomnę. Tym samym zmusił książąt ruskich do uznania zwierzchnictwa Złotej Ordy i płacenia daniny.

W 1385 postanowił odzyskać Azerbejdżan, który należał do Złotej Ordy za chana Dżanibeka w latach 1342–1357. W 1386 zdobył i zniszczył miasto Tebriz, jednak w 1387 został rozbity przez Timura w Dagestanie. Podjął kolejną wyprawę i znów został rozbity przez Timura w 1391 w bitwie nad Wołgą koło Kunduzczy.

W starciu z Timurem w 1395 poniósł kolejną klęskę i musiał zbiec na Litwę. Nowym władcą został mianowany przez Timura Temür Kutług. W 1399 przy pomocy wielkiego księcia Witolda i Krzyżaków Tochtamysz usiłował odzyskać władzę nad Złotą Ordą, poniósł jednak klęskę w bitwie nad Worsklą, po której nie odzyskał znaczenia, zginął na Syberii z ręki chana Szadibeka.

Elitom Tochtamysza, które – w związku z klęską władcy – zmuszone zostały do ucieczki, książę Witold nadał ziemie; od nich wywodzą się Lipkowie (Tatarzy litewscy).

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]


Poprzednik
Urus
Chan Złotej Ordy
ok. 1378 - 1395
Następca
Temür Kutług