Tojad mocny kosmaty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Tojad kosmaty)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tojad mocny kosmaty
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd jaskrowce
Rodzina jaskrowate
Rodzaj tojad
Gatunek tojad mocny
Podgatunek tojad mocny kosmaty
Nazwa systematyczna
Aconitum firmum subsp. maninense (Skalický) Starm.
Thaiszia 10: 125 2000-2001 publ. 2001[2]

Tojad mocny kosmaty (Aconitum firmum subsp. maninense) – podgatunek tojadu mocnego, rośliny należącej do rodziny jaskrowatych. Endemit Karpat Zachodnich. Występuje w Górach Strażowskich, Tatrach i Rowie Podtatrzańskim. W Polsce występuje w Tatrach nad Morskim Okiem, nad Rybim Potokiem, w Dolinie Pięciu Stawów, na Kobylarzu oraz w Rowie Podtatrzańskim między Murzasichlem a Małem Cichem[3][4].

Morfologia[edytuj]

Łodyga
Wzniesiona, osiąga wysokość do 150 cm[3].
Liście
5-dzielne, złożone z szerokich odcinków[3].
Kwiaty
Kwiatostan znajdujący się na górnej części łodygi składa się z grona. Szypułki kwiatowe odstające, gruczołowato owłosione. Podkwiatki lancetowate. Działki kielicha niebieskie. Hełm półkulisty, 1,5 raza wyższy niż szerszy, gruczołowato owłosiony[3].
Owoc
Mieszek zawierający liczne drobne nasiona[3].

Biologia i ekologia[edytuj]

Rozwój
Bylina, hemikryptofit. Kwitnie od lipca do sierpnia. Liczba chromosomów 2n=32[3].
Siedlisko
Występuje w żyznej buczynie karpackiej Dentario galndulosae-Fagetum oraz w ziołoroślach górskich ze związku Adenostylion[4].

Zagrożenia i ochrona[edytuj]

Podgatunek umieszczony w Polskiej Czerwonej Księdze Roślin (2001 r.) w kategorii VU (narażony); 2014r.: w kategorii EN (zagrożony)[5] oraz na polskiej czerwonej liście w tej samej kategorii[6]. W Czerwonej Księdze Karpat Polskich posiada kategorię VU. Roślina objęta w Polsce ścisłą ochroną gatunkową.

 Zobacz też: Rośliny tatrzańskie.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2013-09-25].
  2. The Plant List. [dostęp 2013-09-20].
  3. a b c d e f Mitka J. 2008. Tojad kosmaty. s. 66-67. W: Czerwona Księga Karpat Polskich, Kraków 2008. ISBN 978-83-89648-71-6.
  4. a b Mitka J. 2001. Tojad maniński. s. 132-133. W: Polska Czerwona Księga Roślin, Kraków 2001. ISBN 83-85444-85-8.
  5. Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone.. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.
  6. Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.