Torbikowce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Torbikowce
Microbiotheria[1]
Ameghino, 1889[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rzędu – torbik bambusowy (Dromiciops gliroides)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Nadgromada

żuchwowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Nadrząd

torbacze

Rząd

torbikowce

Rodziny

2 rodziny (w tym 1 wymarła) – zobacz opis w tekście

Torbikowce[3], beztorbiki[4] (Microbiotheria) – monotypowy rząd torbaczy obejmujący rodzinę torbikowatych (Microbiotheriidae) z gatunkiem współcześnie żyjącym (beztorbik bambusowy) i kilkoma gatunkami wymarłymi. Wcześniej łączone były z dydelfami. Mają taki sam wzór zębowy jak dydelfy, jednak ze względu na specyficzny kształt czaszki i szersze siekacze sklasyfikowano je w odrębnym rzędzie.

Wzór zębowy I C P M
50 = 5 1 3 4
4 1 3 4

Microbiotheria znane są dotychczas wyłącznie z Ameryki Południowej, ale w przeciwieństwie do pozostałych torbaczy amerykańskich nie są zaliczane do Ameridelphia. Badania morfologiczne i molekularne[5] wykazały ich pokrewieństwo z torbaczami australijskimi (Australidelphia). Stąd wysnuto wniosek że prawdopodobnie przedostały się z Australii do Ameryki Południowej przez Antarktydę, czyli w kierunku przeciwnym do wędrówki swoich przodków. Tę hipotezę mogą potwierdzić kopalne ślady z Antarktydy. Na Półwyspie Antarktycznym odkryto zęby zwierząt o podobnych do Microbiotheria cechach. Jednak analiza sekwencji danych przeprowadzona w 2010 roku sugeruje że pojedyncza migracja odbyła się z Ameryki Południowej przez Antarktydę do Australii, kiedy te trzy kontynenty były połączone ze sobą jako część Gondwany[6]. Najstarszym dotychczas opisanym gatunkiem zaliczanym do tego rzędu jest †Khasia cordillerensis z wczesnego paleocenu Boliwii. Z oligocenu znany jest rodzaj †Microbiotherium.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Do rzędu należy jedna występująca współcześnie rodzina[7][3][8]:

Opisano również rodzinę wymarłą[9]:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Microbiotheria, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. F. Ameghino. Contribución al conocimiento de los mamiferos fósiles de la República Argentina. „Acta de la Academia Nacional de Ciencias Exactas”. 6, s. 263, 1889. (hiszp.). 
  3. a b Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 6. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  4. Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 70. ISBN 83-01-14344-4.
  5. R. Eduardo Palma, Angel E. Spotorno. Molecular Systematics of Marsupials Based on the rRNA 12S Mitochondrial Gene: The Phylogeny of Didelphimorphia and of the Living Fossil Microbiotheriid Dromiciops gliroides Thomas. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 13 (3), s. 525–535, 1999. DOI: 10.1006/mpev.1999.0678. (ang.). 
  6. Maria A. Nilsson, Gennady Churakov, Mirjam Sommer, Ngoc Van Tran, Anja Zemann, Jürgen Brosius, Jürgen Schmitz. Tracking Marsupial Evolution Using Archaic Genomic Retroposon Insertions. „PLoS Biology”. 8 (7), s. e1000436, 2010. PMID: PMC2910653. (ang.). 
  7. C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 58. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
  8. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Microbiotheria. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-06-26]
  9. F.J. Goin, N. Zimicz, M.A. Reguero, S.N. Santillana, S.A. Marenssi & J.J. Moly. New marsupial (Mammalia) from the Eocene of Antarctica, and the origins and affinities of the Microbiotheria. „Revista de la Asociación Geológica Argentina”. 62 (4), s. 597–603, 2007. (ang.). 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Microbiotheria. (On-line), Animal Diversity Web, 2001. [dostęp 2008-04-07]. (ang.).
  • Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Microbiotheria. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-06-26]
  • Zwierzęta : encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 70. ISBN 83-01-14344-4.