Totò

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Totò
Ilustracja
Imię i nazwisko Antonio Clemente
Data i miejsce urodzenia 15 lutego 1898
Neapol
Data i miejsce śmierci 15 kwietnia 1967
Rzym
Zawód aktor
Lata aktywności 1922–1967
Strona internetowa
Młody Totò jako żołnierz (1918)
Z Fernandelem w filmie La legge è legge (1958)[a]
Kadr z filmu Totò, Peppino e i fuorilegge (1956); od lewej: Peppino De Filippo, Titina De Filippo i Totò.
Grób aktora w Neapolu

Totò [toˈtɔ], właśc. Antonio Clemente (ur. 15 lutego 1898 w Neapolu, zm. 15 kwietnia 1967 w Rzymie) – włoski aktor, pisarz, kompozytor i autor tekstów. Totò uważany jest za ulubionego włoskiego artystę wszech czasów i za największego aktora ubiegłego stulecia[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był synem Anny Clemente i Giuseppe de Curtis (syna markiza de Curtis). Początkowo Antonio nosił nazwisko matki: Clemente (rodzice wzięli ślub dopiero w 1921). W 1928 jego ojciec, uniezależniony wreszcie finansowo od swojej rodziny, która nie chciała słyszeć o mezaliansie, uznaje oficjalnie Antonia za swojego syna. W 1933 Antonio zostaje adoptowany przez markiza Francesco Gagliardiego Foccas, który obiecuje aktorowi po swojej śmierci majątek i tytuły.

W 1946 sąd w Neapolu przyznaje Totò tytuł i odtąd jego pełne imię i nazwisko to: Antonio Focas Flavio Angelo Ducas Comneno De Curtis Di Bisanzio Gagliardi, altezza imperiale, conte palatino, cavaliere del Sacro Romano Impero, esarca di Ravenna, duca di Macedonia e Illiria, principe di Costantinopoli, di Cilicia, di Tessaglia, di Ponto, di Moldavia, di Dardania, del Peloponneso, conte di Cipro e d’Epiro, conte e duca di Drivasto e di Durazzo.

Był dwukrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną w latach 1935–1940 była Diana Bandini Rodigliani. Miał z nią córkę Lilianę De Curtis, która została aktorką i zagrała m.in. w filmie Orient Express (1954). Drugą żoną Totò w latach 1954–1967 była Franca Faldini[2]. Ich jedyny syn zmarł podczas porodu.

Totò zmarł 15 kwietnia 1967 w Rzymie na atak serca w wieku 69 lat. Pochowano go w rodzinnym Neapolu.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Aktor[edytuj | edytuj kod]

  • 1937Fermo con le mani! jako Conte Toto di Torretota
  • 1939Animali pazzi jako Totò/Barone Tolomeo dei Tolomei
  • 1940San Giovanni decollato jako Mastro Agostino Miciacio
  • 1941L’Allegro fantasma jako Nicolino & Gelsomino & Antonino
  • 1943Arcobaleno
  • 1943Due cuori fra le belve jako Totò
  • 1945Il Ratto delle sabine jako Aristide Tromboni
  • 1947I Due orfanelli jako Gasparre
  • 1948Totò al giro d’Italia jako Prof. Toto’ Casamandrei
  • 1948Fifa e arena jako Nicolino Capece
  • 1949Totò le Moko jako Antonio Lumaconi/Totò le Moko
  • 1949Totò cerca casa jako Beniamino Lomacchio
  • 1949I Pompieri di Viggiù jako The Suitor – Disguises Himself as Dummy/Band Leader
  • 1949Yvonne la Nuit jako Nino, il fantasista
  • 1949L’Imperatore di Capri jako Antonio De Fazio
  • 1950Totò Tarzan jako Antonio Della Buffas
  • 1950Totò cerca moglie jako Toto
  • 1950Le Sei mogli di Barbablù jako Totò Esposito
  • 1950Napoli milionaria jako Pasquale Miele
  • 1950Figaro qua, Figaro là jako Figaro
  • 195047 morto che parla jako Il barone Antonio Peletti
  • 1950Totò sceicco jako Antonio Sapore, il maggiordomo
  • 1951Totò terzo uomo jako Piero/Paolo/Toto
  • 1951Totò e i re di Roma jako Ercole Pappalardo
  • 1951Sette ore di guai jako Totò De Pasquale
  • 1951Złodzieje i policjanci (tytuł oryg. Guardie e ladri) jako Ferdinando Esposito
  • 1952Totò e le donne jako Antonio Scaparro
  • 1952Totò a colori jako Antonio Scannagatti
  • 1953L’Uomo, la bestia e la virtù jako Prof. Paolino
  • 1953Una di quelle jako Rocco
  • 1953Un Turco napoletano jako Felice Sciosciammocca
  • 1953Il Più comico spettacolo del mondo jako Tottons, il clown/Una signora del pubblico
  • 1954I Tre ladri jako Tapioca
  • 1954Totò cerca pace jako Gennaro Piselli
  • 1954Totò all’inferno jako Antonio Marchi/March’ Antonio
  • 1954Questa è la vita jako Rosario Chiarchiaro (segment „La patente”)
  • 1954Il Medico dei pazzi jako Felice Sciosciammocca
  • 1954Dov'è la libertà...? jako Salvatore Lojacono
  • 1954Tempi nostri jako The photographer
  • 1954Miseria e nobiltà jako Felice Sciosciammocca
  • 1954L’Oro di Napoli jako Don Saverio Petrillo (segment „Il guappo”)
  • 1955Totò e Carolina jako Antonio Caccavallo
  • 1955Siamo uomini o caporali jako Toto Esposito
  • 1955Destinazione Piovarolo jako Antonio La Quaglia
  • 1955Il coraggio – jako Gennaro Vaccariello
  • 1955Carosello del varietà
  • 1955Racconti romani jako Professore Semprini
  • 1956Totò, Peppino e i... fuorilegge jako Antonio
  • 1956Totò, lascia o raddoppia? jako Duca Gagliardo della Forcoletta
  • 1956La banda degli onesti jako Antonio Buonocore
  • 1956Totò, Peppino e... la malafemmina jako Antonio Caponi
  • 1957Totò, Vittorio e la dottoressa jako Michele ‘Mike’ Spillone
  • 1958Totò, Peppino e le fanatiche jako Antonio Vignarello
  • 1958Totò a Parigi jako Marchese Gastone de Chemantel/Chateau-Boiron/il vagabondo Totò
  • 1958Gambe d’oro jako Luigi Fontana
  • 1958Totò e Marcellino jako Totò
  • 1958Sprawcy nieznani (tytuł oryg. I soliti ignoti jako Dante Cruciani
  • 1958La Legge è legge jako Giuseppe La Paglia
  • 1958Totò nella luna jako Pasquale Belafronte
  • 1959Totò, Eva e il pennello proibito jako Totò Scorceletti
  • 1959La Cambiale jako Dante Posalaquaglia
  • 1959Arrangiatevi! jako Il nonno illuminato
  • 1959I Ladri jako Commissario Di Savio
  • 1959I Tartassati jako Torquato Pezzella
  • 1960Totò ciak
  • 1960Signori si nasce jako Ottone Degli Ulivi, detto Zazà
  • 1960Risate di gioia jako Umberto ‘Infortunio’ Pennazzuto
  • 1960Noi duri jako L’Algerino
  • 1960Letto a tre piazze jako Antonio Di Cosimo
  • 1960Chi si ferma è perduto jako Antonio Guardalavecchia
  • 1960Totò, Fabrizi e i giovani d’oggi jako Antonio Cocozza
  • 1961Tototruffa '62 jako Antonio Lo Ruffo
  • 1961Sua Eccellenza si fermò a mangiare jako Dott. Biagio Tanzarella
  • 1961I Due marescialli jako Antonio Capurro
  • 1961Totò, Peppino e la dolce vita jako Antonio Barbacane
  • 1962Totò e Peppino divisi a Berlino jako Antonio La Puzza
  • 1962Totò di notte n. 1 jako Nini
  • 1962Totò diabolicus jako Marquis Galeazzo di Torrealta/Gen. Scipione di Torrealta/Prof. Carlo di Torrealta/Baroness Laudomia di Torrealta/Mons. Antonino di Torrealta/Pasquale Bonocore
  • 1962Totò contro Maciste jako Totokamen Sabachi
  • 1962Lo smemorato di Collegno jako Lo smemorato
  • 1962Il Giorno più corto jako Frate bersagliere
  • 1962I Due colonnelli jako Colonnello Di Maggio
  • 1963Totò sexy jako Nini’ Cantachiaro
  • 1963Totò e Cleopatra jako Marc’Antonio/Totonno
  • 1963Gli onorevoli jako Antonio La Trippa
  • 1963Il Comandante jako Col. Antonio Cavalli
  • 1964Totò d’Arabia jako Totò
  • 1964Totò contro il pirata nero jako José
  • 1964Che fine ha fatto Totò baby? jako Totò Baby/il Padre
  • 1964Le Motorizzate jako Urbano Cacace
  • 1964Le Belle famiglie jako Filiberto Comanducci
  • 1965Rita, la figlia americana jako Serafino Benvenuti
  • 1965Gli amanti latini jako Antonio Gargiulo
  • 1965La Mandragola jako Il Frate
  • 1966Ptaki i ptaszyska (tytuł oryg. Uccellacci e uccellini) jako Innocenti Totò/Brat Cicillo
  • 1967Operazione San Gennaro jako Don Vincenzo
  • 1967Il Tuttofare (TV) jako Rosario ‘Lollo’ di Gennaro
  • 1967Totò Ye Ye (TV) jako Capelline
  • 1967Totò a Napoli (TV)
  • 1967La Scommessa (TV)
  • 1967Il Grande maestro
  • 1967Don Giovannino (TV) jako Don Giovannino
  • 1967Le Streghe jako Ciancicato Miao
  • 1967Il Latitante (TV) jako Gennaro La Pezza
  • 1968Capriccio all’italiana jako Anziano signore

Scenarzysta[edytuj | edytuj kod]

  • 1952Totò a colori
  • 1954Totò all’inferno
  • 1954Il Medico dei pazzi
  • 1955Siamo uomini o caporali
  • 1955Il Coraggio
  • 1961I Due marescialli
  • 1967Il Tuttofare (TV)
  • 1967La Scommessa (TV)

Kompozytor[edytuj | edytuj kod]

  • 1958Totò a Parigi – piosenka: „Miss, mia cara miss”
  • 1966Ptaki i ptaszyska – piosenka: „Carmè, carmè”

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

  • 1952Srebrna Wstążeczka nagroda dla najlepszego aktora (Migliore Attore) w filmie Guardie e ladri (1951) przyznana przez Sindacato Nazionale Giornalisti Cinematografici Italiani;
  • 1966 – nagroda w Cannes za całokształt;
  • 1967Srebrna Wstążeczka nagroda dla najlepszego aktora (Migliore Attore Protagonista) w filmie Uccellacci e uccellini (1966) przyznana przez Sindacato Nazionale Giornalisti Cinematografici Italiani.

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Film jest na licencji PD.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. IMDB, FilmWeb.
  2. Niektóre źródła[jakie?] twierdzą, że Totò nigdy nie ożenił się a Francą.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]