Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” we Wrocławiu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” we Wrocławiu w 1910 roku.

Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” we Wrocławiu - pierwsze na Dolnym Śląsku gniazdo Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” utworzone w 1894 roku we Wrocławiu.

Historia[edytuj]

Pierwsze organizacje sokolskie tworzyły się na Śląsku już w XIX wieku. Idea tworzenia towarzystw gimnastycznych rozpowszechniła się wśród Polaków przychodząc z Czech. Pierwsze polskie gniazdo ruchu sokolskiego zostało założone 7 lutego 1867 we Lwowie. Natomiast pierwsze gniazdo „Sokoła” utworzone przez Polaków mieszkających na Dolnym Śląsku powstało 21 lipca 1894 roku we Wrocławiu, który był ważnym ośrodkiem Polonii. Prezesami zarządu organizacji byli (w porządku chronologicznym od pierwszego): Marian Hubiński, Franciszek Szymański, Franciszek Juszczak, Kazimierz Malczewski[1]. W szczytowym momencie wrocławska organizacja zrzeszała około 70 członków. Rok później pierwsze górnośląskie gniazdo „Sokoła” w Bytomiu założył robotnik Józef Tucholski[2]. Już w 1896 roku 20 górnośląskich „Sokołów” oraz 30 wrocławskich z Dolnego Śląska wzięło udział w pierwszym tzw. wszechsokolskim zlocie w Krakowie, na który przyjechały wszystkie aktywne polskie organizacje sokolskie.[3] Organizacja istniała do 1920 roku kiedy to została odgórnie rozwiązana przez władze niemieckie.[4]

Działalność[edytuj]

Wrocławski Sokół miał swą siedzibę na ul. Kościuszki, a później przeniósł się na ul. Wybrzeże Słowackiego[5]. W siedzibie trenowano gimnastykę i szermierkę, prowadzono też kursy tańców polskich, regularnie odbywały się odczyty poświęcone polskiej kulturze i historii, czasami także zabawy, spektakle teatralne lub spotkania śpiewacze[6]. W trakcie powstań śląskich organizowano odczyty polityczne[7].

Bibliografia[edytuj]

  • "Srebrna księga Sokolstwa Polskiego na Śląsku”, nakł. Wydziału Dzielnicy Śląskiej ; drukiem „Katolika”, Bytom 1920.
  • "Wspomnienia Polaków z Dolnego Śląska - Ci co przetrwali” - Ossolineum, Wrocław 1959.

Linki zewnętrzne[edytuj]

Przypisy

  1. Łagiewski M. 2015: Wrocławski Sokół, czyli o Polakach w Breslau. Polska Gazeta Wrocławska 28 VII 2015, str. 18.
  2. „Srebrna księga Sokolstwa Polskiego na Śląsku”, str. 24 rozdział. „Z dziejów Sokolstwa Polskiego na Śląsku”, nakł. Wydziału Dzielnicy Śląskiej ; drukiem „Katolika” Bytom 1920.
  3. „Srebrna księga Sokolstwa Polskiego na Śląsku”, nakł. Wydziału Dzielnicy Śląskiej ; drukiem „Katolika”, Bytom 1920, str.30.
  4. „Wspomnienia Polaków z Dolnego Śląska - Ci co przetrwali” - Ossolineum, Wrocław 1959.
  5. Łagiewski M. 2015: Wrocławski Sokół, czyli o Polakach w Breslau. Polska Gazeta Wrocławska 28 VII 2015, str. 18.
  6. Łagiewski M. 2015: Wrocławski Sokół, czyli o Polakach w Breslau. Polska Gazeta Wrocławska 28 VII 2015, str. 18.
  7. Łagiewski M. 2015: Wrocławski Sokół, czyli o Polakach w Breslau. Polska Gazeta Wrocławska 28 VII 2015, str. 18.