Traktat z Guadalupe Hidalgo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kopia traktatu w zbiorach amerykańskich archiwów narodowych

Traktat z Guadalupe Hidalgo – traktat pokojowy kończący wojnę amerykańsko-meksykańską podpisany 2 lutego 1848 roku w Guadalupe Hidalgo (obecnie część miasta Meksyk)[1].

Negocjacje nad traktatem podjęte zostały po zajęciu przez wojska amerykańskie meksykańskiej stolicy – we wrześniu 1847 roku. Ze strony amerykańskiej prowadził je Nicholas Trist, wyższy urzędnik Departamentu Stanu, reprezentujący prezydenta Jamesa Polka[1][2].

Na mocy traktatu Meksyk zrzekał się terytoriów Nowy Meksyk i Kalifornia Górna (tzw. cesja meksykańska), a także Teksasu (od 1836 roku niepodległego, a w 1845 roku anektowanego przez Stany Zjednoczone, wciąż jednak uznawanego przez rząd Meksyku za część tego kraju). Obszar ten, odpowiadający współczesnym stanom Kalifornia, Arizona, Nowy Meksyk[a], Nevada, Utah, Teksas oraz fragmentom stanów Kolorado, Oklahoma, Wyoming i Kansas, stanowił ponad połowę całkowitego terytorium Meksyku[1][3][2]. W zamian Stany Zjednoczone zobowiązywały się do zapłaty 15 mln dolarów[1].

Traktat zapewniał ochronę praw obywatelskich i własności Meksykanów zamieszkujących anektowane terytoria. Mieli oni prawo do pozostania na nich przy zachowaniu obywatelstwa meksykańskiego lub przyjęciu obywatelstwa amerykańskiego, jak i do opuszczenia kraju i osiedlenia się w Meksyku. Artykuł X, obiecujący honorowanie wystawionych przez rząd Meksyku tytułów nadania ziemi na przejętych terytoriach został wykreślony podczas ratyfikacji traktatu przez Senat Stanów Zjednoczonych[1][3].

Rozwój terytorialny Stanów Zjednoczonych w latach 40. XIX wieku. Zaznaczone m.in. terytoria będące przedmiotem traktatu – cesja meksykańska Mexican Cession) oraz Teksas (Texas Annexation).
Rozwój terytorialny Stanów Zjednoczonych w latach 40. XIX wieku. Zaznaczone m.in. terytoria będące przedmiotem traktatu – cesja meksykańska Mexican Cession) oraz Teksas (Texas Annexation).

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Południowa część stanów Arizona i Nowy Meksyk została przyłączona do Stanów Zjednoczonych w ramach zakupu Gadsdena (1853), który nadał granicy amerykańsko-meksykańskiej jej obecny kształt.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e The Treaty of Guadalupe Hidalgo (ang.). The Library of Congress. [dostęp 2017-08-29].
  2. a b The Annexation of Texas, the Mexican-American War, and the Treaty of Guadalupe-Hidalgo, 1845–1848 (ang.). W: Milestones in the History of U.S. Foreign Relations [on-line]. Office of the Historian (U.S. Department of State). [dostęp 2017-08-29].
  3. a b Mary E. Adams: Guadalupe Hidalgo, Treaty of (ang.). W: Encyclopedia of the Great Plains [on-line]. University of Nebraska–Lincoln. [dostęp 2017-08-29].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]