Tramwaje w Słupsku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tramwaje w Słupsku
Tramwaje w Słupsku
Tramwaj pomnik
Dane ogólne
Lokalizacja Słupsk, Polska
Rodzaj transportu tramwaj
Data uruchomienia 1910
Data likwidacji 1959
Infrastruktura
Liczba linii 3
Inne informacje
Rozstaw toru 1000 mm

Tramwaje w Słupsku – system komunikacji tramwajowej działający w Słupsku w latach 1910–1959.

Lata 1910–1945[edytuj]

Plany wybudowania w Słupsku sieci tramwajowej sięgają początków XX wieku. Projektowano wówczas sieć elektrycznych kolejek, łączących obiekty wojskowe w obecnej dzielnicy Westerplatte z dworcem kolejowym.

Budowę torowisk oraz zajezdni rozpoczęto w roku 1909, pierwsze linie uruchomiono natomiast w 1910. Inwestycja kosztowała miasto 350 000 ówczesnych marek. Za te pieniądze m.in. wzmocniono most Kowalski na rzece Słupi. Całość prac wykonały zakłady Siemens-Schuckert Werke, one zadbały także o wyposażenie pojazdów.

Początkowo działały dwie linie, oznaczone kolorami:

0 Bahnhof (dworzec) - Bahnhofstraße (Wojska Polskiego) - Ringstraße (Łajming) - Neutorstraße (Nowobramska) - Markt (Rynek) - Schmiedestraße (Kowalska) - Wilhelmstraße (Armii Krajowej) - Quebbenstraße (Henryka Pobożnego) - Chausseestraße (Garncarska) - Sandberg (Wiejska) - Blücherstraße (Bohaterów Westerplatte) - Kaserne (koszary).
1 Bahnhof (dworzec) - Bahnhofstraße (Wojska Polskiego) - Ringstraße (Łajming) - Neutorstraße (Nowobramska) - Markt (Rynek) - Schmiedestraße (Kowalska) - Wilhelmstraße (Armii Krajowej) - Blumenstraße (Partyzantów) - Präsidentenstraße (Kilińskiego) - Kassuberstraße (Kaszubska) - Waldkater (Lasek Północny).

Obie linie łączyły się na Rynku (Markt) z torowiskiem prowadzącym do zajezdni przy ulicy Amtstraße (Kopernika) 18.

W 1913 dokonano znacznej rozbudowy torowisk – zbudowano nowe tory na Langestrasse (Mostnika), Schlawerstraße (Szczecińska) i Bütowerstraße (Poznańska), tor z koszar przedłużono w ulice Husarenstrasse (Mierosławskiego) i Walkmühlen Weg (później drogę przemianowano na Mackensenstrasse, Arciszewskiego), zbudowano drugi tor na Bahnhofstraße (Wojska Polskiego) oraz nowy tor wzdłuż Bismarckplatz (aleje Sienkiewicza). Dzięki rozbudowie torowiska było możliwe uruchomienie nowej linii – niebieskiej. W tym roku rozbudowano także zajezdnię. Rozbudowa w 1913 kosztowała prawie 600 000 marek.

Trudna sytuacja ekonomiczna po I wojnie światowej doprowadziła do czasowego ograniczania, a nawet całkowitego zawieszenia (od grudnia 1922 do połowy 1924) komunikacji tramwajowej.

W 1925 sieć tramwajowa składała się z trzech linii:

0 Bahnhof (dworzec) - Bahnhofstraße (Wojska Polskiego) - Ringstraße (Łajming) - Neutorstraße (Nowobramska) - Markt (Rynek) - Schmiedestraße (Kowalska) - Wilhelmstraße (Armii Krajowej) - Quebbenstraße (Henryka Pobożnego) - Chausseestraße (Garncarska) - Sandberg (Wiejska) - Blücherstraße (Bohaterów Westerplatte) - Kaserne (koszary)- Mackensenstrasse (Arciszewskiego).
1 Schlawerstraße (Szczecińska) - Hospitalstraße (Tuwima) - Stephanplatz (Plac Zwycięstwa) - Neutorstraße (Nowobramska) - Markt (Rynek) - Wilhelmstraße (Armii Krajowej) - Blumenstraße (Partyzantów) - Präsidentenstraße (Kilińskiego) - Kassuberstraße (Kaszubska) - Waldkater (Lasek Północny).
1 Bahnhof (dworzec) - Bahnhofstraße (Wojska Polskiego) - Bismarckplatz (aleje Sienkiewicza) - Holstentorstraße (Grodzka) - Markt (Rynek) - Langestraße (Mostnika) - Mönchstraße (Dominikańska) - Bütowerstraße (Lutosławskiego i Poznańska) - Bütower Chaussee (Poznańska).

Nierentowna linia niebieska była w 1925 nadal zawieszona i nie została już nigdy uruchomiona, a ostatecznie zlikwidowana w 1929.

W tym okresie sieć tramwajowa była najdłuższa, łączna długość torów wyniosła około 10 km. Tramwaje kursowały co siedem i pół minuty na każdej linii. Do II wojny światowej sieć tramwajowa nie rozwijała się już radykalnie, choć była modernizowana, a niektóre linie nieznacznie wydłużono.

Tabor przedwojenny pochodził z zakładów Waggonfabrik Gottfied Lindner A.G. w Halle-Ammendorf.

Lata 1945–1959[edytuj]

Zabytkowy tramwaj typu 2N2 przy ul. Nowobramskiej

Po zajęciu miasta przez Armię Czerwoną przywrócono częściowo komunikację tramwajową. W pierwszych latach powojennych uruchomiono dwie linie, zlikwidowano oznaczenia kolorystyczne i wprowadzono numerację.

  • Linia czerwona otrzymała numer 1 – kursowała bez zmian od dworca kolejowego do koszar w dzielnicy Westerplatte
  • Linia zielona - numer 2, również bez zmian – kursowała od ulicy Szczecińskiej do ul. Kaszubskiej (na wysokości hotelu "Et Cetera").

Zakupiono również w Chorzowie nowe wozy wąskotorowe - wagony typu 2N2.

Nierentowność linii oraz problemy jakie stwarzały tramwaje na wąskich uliczkach, doprowadziły do zamknięcia komunikacji tramwajowej 16 marca 1959. Tabor, zarówno poniemiecki, jak i polskiej produkcji, został przekazany do innych miast.

Pamiątką po słupskich tramwajach jest odrestaurowany wagon przy ulicy Nowobramskiej, w którym mieści się sezonowy punkt informacji turystycznej. Zbudowany został na bazie powojennego tramwaju otrzymanego z Elbląga, upodobniony nieco do tramwaju przedwojennego, choć wzorowany jest raczej na wagonach warszawskiej firmy Lilpop, Rau i Loewenstein, a nie przedwojennych tramwajach firmy Lindner. Postawiony został w kwietniu 2004 na ulicy, którą niegdyś kursowały tramwaje. W 2013 roku dokonano gruntownego remontu.

Zachowało się ponadto kilkanaście słupów trakcyjnych na ulicy Arciszewskiego i Kaszubskiej oraz ponad dwadzieścia zaczepów do lin nośnych trakcji (znajdujących się na murach domów, bram i kościołów), które jednak podczas remontów elewacji budowli są systematycznie likwidowane.

Zobacz też[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]