Tranzycja płciowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Tranzycja płciowa (ang. gender transition) – proces zmiany sposobu wyrażania swojej płci lub cech płciowych tak, aby były one zgodne z wewnętrznym poczuciem własnej tożsamości płciowej – koncepcją na to, co to znaczy być mężczyzną lub kobietą[1], czy też osobą niebinarną lub genderqueer. W przypadku osób transpłciowych i transseksualnych proces ten często wiąże się z terapią korekty płci, która może obejmować hormonalną terapię zastępczą(ang.) oraz operacje korekty płci. Tranzycja jest procesem, a nie pojedynczym wydarzeniem i może trwać od kilku miesięcy do kilku lat. Tranzycja jest czasami mylona z operacją korekty płci (ang. sex reassignment surgery, SRS), ale jest to tylko jeden z możliwych elementów tranzycji. Wiele osób, które przechodzi tranzycje, nie decyduje się na SRS, lub nie mają na to środków. Podczas gdy SRS jest procedurą chirurgiczną, tranzycja jest bardziej holistyczna i zazwyczaj obejmuje zmiany fizyczne, psychologiczne, społeczne i emocjonalne[2].

Różne aspekty[edytuj | edytuj kod]

Tranzycja jest to złożony proces obejmujący niektóre lub wszystkie związane z płcią aspekty życia człowieka, do których należą aspekty estetyczne, role społeczne, status prawny i biologiczne aspekty ciała. Ludzie mogą wybierać różne elementy w oparciu o własną tożsamość płciową, wygląd ciała, osobowość, finanse, a czasem także nastawienie innych. Wykorzystywany jest pewien stopień eksperymentowania, aby dowiedzieć się, jakie zmiany najlepiej do nich pasują. Tranzycja jest również zróżnicowana pomiędzy kulturami i subkulturami w zależności od różnic w poglądach społeczeństw na temat płci[3].

Aspekty społeczne, psychologiczne i estetyczne[edytuj | edytuj kod]

Społeczny proces tranzycji rozpoczynamy od wyjścia, czyli od poinformowania innych osób o tym, że jest się osobą transpłciową. Od tego momentu świeżo upieczona osoba transpłciowa może przyjąć nowe imię i może poprosić innych, aby się do niej odnieśli, używając zestawu zaimków innych niż wcześniej[4][5]. Relacje interpersonalne często nabierają odmiennej dynamiki stosownie do płci; to, co kiedyś było relacją między osobami przeciwnej płci, teraz jest relacją między osobami tej samej płci i vice versa. Role płci i oczekiwania społeczne często zmieniają się wraz z przebiegiem tranzycji. Aspekty estetyczne i moda są również powszechnie brane pod uwagę w procesie tranzycji. Osoby w okresie tranzycji często zmieniają rodzaj ubrań i dodatków, które noszą, inaczej układają włosy i stosują nowe techniki pielęgnacji lub makijażu, aby poprawić swój wygląd.

Często zmieniają się również poglądy danej osoby na temat płci w ogóle, co może mieć wpływ na ich przekonania religijne, filozoficzne lub polityczne[6].

Aspekty prawne[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Prawa osób transpłciowych.

Osoby transpłciowe w wielu częściach świata mogą legalnie zmienić swoje imię na zgodne z ich tożsamością płciową[4]. W niektórych regionach dopuszcza się również zmianę prawnego oznaczenia płci w dokumentach takich jak prawo jazdy, akty urodzenia i paszporty. Dokładne wymagania różnią się w zależności od regionu; niektóre z nich wymagają operacji korekty płci, podczas gdy wiele z nich nie.

Aspekty fizyczne[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Terapia korekty płci.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Chloe Ann Rounsley, True selves : understanding transsexualism-- for families, friends, coworkers, and helping professionals, wyd. 1st pbk. ed, San Francisco: Jossey-Bass, 2003, ISBN 0-7879-6702-5, OCLC 51437864 [dostęp 2019-08-23].
  2. Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać Matthias K. Auer i inni, Transgender Transitioning and Change of Self-Reported Sexual Orientation, Melissa J. Coleman (red.), „PLOS ONE”, 9 (10), 2014, e110016, DOI10.1371/journal.pone.0110016, ISSN 1932-6203, PMID25299675, PMCIDPMC4192544 [dostęp 2019-08-23] (ang.).
  3. Sally Hines, TransForming gender: Transgender practices of identity, intimacy and care, wyd. 1, Bristol University Press, 12 września 2007, DOI10.1177/13634607080110050603, ISBN 978-1-84742-255-2 [dostęp 2019-08-25].
  4. a b Jerry J Bigner, Joseph L Wetchler, Handbook of LGBT-affirmative couple and family therapy, New York, NY, ISBN 978-0-415-88359-7, OCLC 668197092 [dostęp 2019-08-25].
  5. Terms for Gender Variant People, androgyne.0catch.com [dostęp 2019-08-25].
  6. TransWhat? • Social transition, transwhat.org [dostęp 2019-08-25].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]