Tupamaros (Urugwaj)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Ruch Wyzwolenia Narodowego-Tupamaros (hiszp. Movimiento de Liberación Nacional-Tupamaros, MLN–T) – ruch partyzantki miejskiej i partia polityczna w Urugwaju.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Flaga Tupamaros

Ruch utworzony został w 1962 roku przez socjalistę i związkowca Raúla Sendica[1][2]. Członkowie grupy określali się jako „Tupamaros” na cześć indiańskiego wodza Tupaca Amaru II[1][2]. W 1968 roku grupa rozpoczęła działalność bojową[2]. Tupamaros mieli na koncie napady na banki, porwania polityków, podpalenia, ataki na arsenały, czy zabójstwa funkcjonariuszy państwowych[2]. Częstym celem bojowników były też obiekty obcych państw, szczególnie Stanów Zjednoczonych i Brazylii[2]. Oprócz działalności bojowej Tupamaros prowadzili programy dystrybucji pożywienia i pieniędzy dla najbiedniejszych Urugwajczyków[2]. W 1971 roku bojownicy porwali ambasadora Wielkiej Brytanii[2]. Ruch został rozbity przez rząd wojskowy w 1973 roku[3]. Wojskowi zabili 300 Tupamaros, a blisko 3000, w tym Raúla Sendica uwięzili. Po przywróceniu demokracji w 1985 roku większość Tupamaros objęła amnestia. W 1989 roku ruch został zalegalizowany i wznowił działalność jako partia polityczna. W 1994 roku organizacja przystąpiła do lewicowej koalicji Szeroki Front[1][2][3]. W 2009 roku wybory w Urugwaju wygrał José Mujica, były aktywista Tupamaros[4]

Do dziś w Urugwaju istnieją organizacje partyzanckie określające się mianem Tupamaros[3].

Kontakty zagraniczne[edytuj | edytuj kod]

Organizacja należała do sojuszu znanego jako Junta Koordynacji Rewolucyjnej (JCR). Do koalicji należały też boliwijska Armia Wyzwolenia Narodowego (ELN), chilijski Ruch Lewicy Rewolucyjnej (MIR) i argentyńska Rewolucyjna Armia Ludu (ERP)[5].

Ideologia[edytuj | edytuj kod]

Tupamaros był ruchem radykalnej lewicy[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Tupamaros (pol.). encyklopedia.pwn.pl. [dostęp 2017-09-10].
  2. a b c d e f g h Tupamaro (ang.). britannica.com. [dostęp 2017-09-10].
  3. a b c Tupamaros (pol.). portalwiedzy.onet.pl. [dostęp 2017-09-10].
  4. Tupamaros (ang.). encyclopedia.com. [dostęp 2017-09-10].
  5. Tomasz Skowronek: Terroryzm chilijski (pol.). pgeopolityka.org. [dostęp 2017-09-10].