Turak ostroczuby

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Turak ostroczuby
Tauraco livingstonii[1]
(G. R. Gray, 1864)
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd turakowe
Rodzina turakowate
Podrodzina turaki
Rodzaj Tauraco
Gatunek turak ostroczuby
Synonimy
  • Turacus livingstonii G. R. Gray, 1864[2]
Podgatunki
  • T. livingstonii cabanisi (Reichenow, 1883)
  • T. livingstonii livingstonii (G. R. Gray, 1864)
  • T. livingstonii reichenowi (Fischer, 1880)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Turak ostroczuby[4] (Tauraco livingstonii) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny turakowatych (Musophagidae) występujący we wschodniej i południowo-wschodniej Afryce. Charakterystyczne dla tego i kilku spokrewnionych z nim gatunków jest występowanie w piórach unikatowych barwników: zielonej turakowerdyny i czerwonej turacyny, niespotykanych u prawie żadnych innych zwierząt[5].

Gęste i wilgotne lasy są naturalnym siedliskiem turaków

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Występuje od Burundi i Tanzanii na północy, poprzez Mozambik, południowo-wschodnie Malawi i wschodnie Zimbabwe po wschodnie, głównie nadbrzeżne krańce Republiki Południowej Afryki. Spotykany jest od poziomu morza do 2500 m n.p.m.[6] Na zachodzie swego zasięgu ustępuje blisko z nim spokrewnionemu turakowi długoczubemu, który preferuje bardziej suche środowisko.

Opis gatunku[edytuj | edytuj kod]

Upierzeniem przypomina kilka innych gatunków turaków łączonych kiedyś w jeden takson[a]. Najbardziej zbliżony wyglądem jest turak długoczuby, od którego odróżnia się głównie krótszym czubem na głowie. Poszczególne gatunki zostały jednak rozdzielone w wyniku badań nad głosami tych ptaków oraz dzięki najnowszym badaniom nad ich genomem[7][2]. W barwie piór, podobnie jak u większości gatunków z rodzaju Tauraco przeważają barwy zielona i w mniejszym stopniu niebieska. Jasnozielona głowa, szyja i piersi zaczynają przechodzić w ciemnozielone lub zielono-niebieskie skrzydła i niebieski ogon. Lotki są czerwone, choć prawie niewidoczne w stanie spoczynku, za to bardzo wyraźnie podczas lotu. Głowę zdobi wyraźny czub z piór, sięgający 6,5–7,5 cm[7] i zakończony białymi, perłowymi plamkami, które na karku przechodzą w białą linię. Dziób jest barwy różowo-czerwonej i biegną od niego ku oku dwa pasy: biały na górze (nad okiem) i czarny na dole (pod okiem). Poniżej czarnego pasa pojawia się kolejna biała kreska. Samo oko otoczone jest nagą, czerwoną skórą.

Średnie wymiary

Długość ciała: około 45 cm (wraz z długim ogonem). Masa ciała: 262–380 g[6].

Biotop

Wilgotne, gęste wiecznie zielone lasy lub zarośla, zarówno znajdujące się na nizinach, jak i górskie[6].

Pożywienie

Głównie pokarm roślinny: owoce, a także liście, kwiaty i pąki[8].

Zachowanie

Jak inne turaki są ptakami terytorialnymi i monogamicznymi. Pary lub grupy rodzinne wspólnie bronią swego terytorium. Latają słabo, unikając wolnych przestrzeni. Najlepiej czują się w gęstych koronach drzew[8].

Rozmnażanie

Lęgi są słabo poznane. Odbywają się między sierpniem a lutym. Para wspólnie wysiaduje 2 jaja i karmi młode[8].

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono trzy podgatunki T. livingstonii[1][2]:

  • T. l. cabanisi – nizinne, nadbrzeżne regiony od Tanzanii po Zululand[2],
  • T. l. livingstonii – wyżynne i górskie lasy Malawi, Mozambiku i Zimbabwe[2],
  • T. l. reichenowi – górskie regiony Tanzanii i Burundi[2].

Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) populację wyróżnianą jako cabanisi zalicza do podgatunku T. l. reichenowi[9].

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Tauraco livingstonii, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. a b c d e f Livingstone’s Turaco (Tauraco livingstonii) (ang.). IBC: The Internet Birds Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-02)].
  3. Tauraco livingstonii, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  4. Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Musophaginae Lesson, 1828 - turaki (Wersja: 2015-09-04). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-05-17].
  5. pod red. Przemysława Busse: Mały słownik zoologiczny. Ptaki T.II. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 304. ISBN 83-214-0043-4.
  6. a b c Livingstone’s Turacos (ang.). Avian Web. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-06-06)].
  7. a b Livingstone’s Turaco (ang.). Turacos.org. [dostęp 2012-02-15].
  8. a b c Tauraco livingstonii (Livingstone’s turaco) (ang.). Biodiversity Explorer. [dostęp 2020-05-17].
  9. F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Turacos, bustards, cuckoos, mesites, sandgrouse (ang.). IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-05-17].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]