Typografia
Typografia (z gr. týpos ‘odbicie’, ‘forma’, gráphō ‘piszę’)[1] – termin posiadający trzy różne znaczenia[2]. Pierwszym zastosowaniem terminu typografia jest historyczna nazwa drukarni[2]. Mianem tym określa się również technikę druku wypukłego, zwanego inaczej typograficznym. W trzecim, najszerszym znaczeniu, typografia jest dziedziną zajmująca się kształtowaniem struktur i aranżacją języka w jego wizualnym wymiarze[3].
O typografii można mówić również w kontekście:
- poligrafii, drukarstwa, raczej w znaczeniu tradycyjnym, związanym ze stosowaniem czcionek;
- ogółu zagadnień dotyczących projektowania drukowanych liter i innych znaków pisarskich (zarówno czcionek jak i fontów) oraz wzajemnych relacji pomiędzy tymi znakami i grupami znaków;
- układu graficznego drukowanej strony;
- sztuki użytkowej zajmującej się estetyką szaty graficznej publikacji;
- układu graficznego strony w witrynie WWW.
Współczesne postrzeganie typografii[edytuj | edytuj kod]
Ze względu na swój interdyscyplinarny charakter, typografia nie posiada jednej definicji[4]. Za jedną z trafniejszych można uznać definicję proponowaną przez Department of Typography and Graphic Communication Uniwersytetu w Reading, według której typografia to projektowanie ułatwiające czytanie i odbiór. Definicja ta we właściwy sposób określa przeznaczenie i cel typografii, nie ograniczając jej przestrzeni jedynie do nośnika papierowego. Obecnie podkreśla się, że typografia jest ważnym narzędziem w komunikacji wizualnej.
W ten sam sposób typografię definiują polscy badacze, m.in. Tomasz Bierkowski i Jacek Mrowczyk[4]. Według Tomasza Bierkowskiego zagadnienia związane z typografią dzielą się na dwie podstawowe grupy ukazujące jej formalny oraz funkcjonalny charakter. Ten pierwszy odnosi się do sztuki prawidłowego składu dzieła – układu graficznego, layoutu, wyglądu i estetyki publikacji, rozmieszczenia materiałów tekstowych i ilustracyjnych na stronie. Natomiast funkcjonalny charakter typografii określa osobę typografa jako interpretatora treści przekazu oraz pośrednika między nadawcą a odbiorcą[5].
Obecnie naturalnym środowiskiem typografii jest przestrzeń cyfrowa[4]. Dlatego też w definiowaniu typografii konieczne jest podkreślanie ciągłej potrzeby przystosowywania tej dziedziny sztuki do coraz nowocześniejszych technologii oraz dynamicznych zmian, z którymi typografia będzie musiała się zmierzyć w przyszłości[3]. Wykreowanie jednej, stałej i idealnej definicji typografii jest zadaniem trudnym do zrealizowania ze względu na nieustanną konieczność weryfikowania tej dyscypliny oraz dostosowywania jej do zachodzących zmian.
Zobacz też[edytuj | edytuj kod]
- liternictwo
- Międzynarodowe Stowarzyszenie Typograficzne
- sztuka książki
- projektowanie graficzne
- edytorstwo
- design
Przypisy[edytuj | edytuj kod]
- ↑ Encyklopedia PWN
- ↑ a b Michał Hurkacz, Typografia, 10 grudnia 2018 [dostęp 2018-12-10].
- ↑ a b Phil Baines, Andrew Haslam, Pismo i typografia, Warszawa 2010, s. 6.
- ↑ a b c E. Repucho, Typografia w przestrzeni cyfrowej jako przedmiot badań bibliologicznych, „Acta Poligraphica” (vol. 7), 2016, s. 37.
- ↑ T. Bierkowski, O typografii, Gdańsk 2008, s. 59.