Tytus Karpowicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Tytus Karpowicz (ur. 4 stycznia 1915 w Wilnie, zm. 25 grudnia 2009 w Gawrych Rudzie[1]) – polski pisarz, autor książek przyrodniczych, przeznaczonych głównie dla dzieci i młodzieży.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Autor licznych, wielokrotnie wznawianych (ok. 850 tys. wydanych egz.), a nawet ekranizowanych książek o rodzimej przyrodzie. Debiutował w wieku 16 lat (1931), na łamach pisma „Słowo”. Ukończył filologię polską, socjologię i etnografię na Uniwersytecie Warszawskim i równocześnie inżynierię leśną w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Harcerz, podczas wojny walczył w oddziałach Armii Krajowej. Po wojnie aresztowany przez NKWD spędził rok w sowieckim łagrze w Gorcach. Był redaktorem naczelnym oddziału „Słowa Powszechnego” we Wrocławiu. Wiele publikował w różnych periodykach, m.in. w „Dookoła Świata”, „Poznaj Swój Kraj”, „Wiadomości Wędkarskie”, „Łowiec Polski”. Opublikował 15 tytułów. Sporo podróżował po świecie. Mieszkał w różnych częściach Polski: m.in. we Wrocławiu, Jeleniej Górze, Karpaczu, Białymstoku, od 1976 r. osiadł w Gawrych Rudzie pow. Suwałki opodal jeziora Wigry. Od 1964 roku przez kilka lat wraz z żoną oraz dziećmi Kingą i Rafałem zamieszkiwał w Chocianowie przy ul. Fabrycznej 6.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Wychowany w duchu bliskiej styczności z naturą (jego ojciec, urzędnik miejski z Wilna, był przyrodnikiem-amatorem i myśliwym), poświęcał swoje realistyczne powieści przyrodzie. Sam był przez całe życie związany był ze środowiskiem łowieckim jako czynny myśliwy. Zadebiutował opowiadaniami o tematyce łowieckiej w 1932 r. Większość jego książek to opowieści o zwierzętach, opowiadające o np. o dzikach (Szlakiem czarnego zwierza), o jeleniu (Tytan, byk nad byki), o głuszcu (Pieśń wileńskich lasów), o rysiach (Władca Doliny Morskiego Oka), a także innych zwierzętach (Bałabuszka – Złoty Lis, Żelazny wilk czy Saga o niedźwiedziu). W fabule tych powieści ludzie odgrywają jedynie poboczne role.

Pierwsze powieści pisarza opowiadają o Wileńszczyźnie (debiutancka W zielonych lasach młodości nie była publikowana przez pisarza przez kilkadziesiąt lat, wydano ją dopiero w 1997 r.). Niektóre (np. Lato po indiańsku) silnie uwydatniają kontakt człowieka z przyrodą.

Po wojnie zmuszony do opuszczenia rodzinnych stron, Karpowicz umieszczał akcję swoich dzieł w innych regionach Polski (np. w Karkonoszach), zawsze jednak w miejscowych lasach i puszczach.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Cykl Księga puszczy:

  • Szlakiem czarnego zwierza
  • Bałabuszka – Złoty Lis
  • Tytan, byk nad byki

(tomy z Księgi puszczy wydawano też oddzielnie)

  • Pieśń wileńskich lasów (w okresie PRL – pod tytułem Piewca kniei)
  • Żelazny wilk
  • Moja wojna
  • Lato po indiańsku
  • Saga o niedźwiedziu
  • Władca Doliny Morskiego Oka
  • W zielonych lasach młodości
  • Ryba bierze
  • Quo vadis homo
  • Vlastelin gor

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Karpowicz. Wigry Kwartalnik. [dostęp 2013-07-20].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]