Ubiorek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ubiorek
Ilustracja
Ubiorek wiecznie zielony
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd kapustowce
Rodzina kapustowate
Rodzaj ubiorek
Nazwa systematyczna
Iberis L.
Sp. Pl. 648. 1753
Typ nomenklatoryczny
Iberis semperflorens L.[2]
Ubiorek okółkowy

Ubiorek (Iberis L.) – rodzaj roślin z rodziny kapustowatych. Należy do niego ok. 27[3]–29[4] gatunków roślin zielnych i krzewinek występujących głównie w południowej Europie, południowo-zachodniej Azji i Afryce Północnej[5]. Największe zróżnicowanie gatunków występuje na Półwyspie Iberyjskim i w północnej Afryce[6]. W Polsce spotykane są tylko w uprawie[5]. Charakterystyczną cechą tych roślin są spłaszczone na podobieństwo koszyczka kwiatostany, wydłużające się w czasie owocowania[6].

Morfologia[edytuj]

Iberis amara
Iberis spathulata
Pokrój
Rośliny jednoroczne lub byliny osiągające do 0,8 m wysokości, czasem u nasady drewniejące[6].
Liście
Pojedyncze, okrągłe lub wąskie, zwykle ząbkowane[6].
Kwiaty
Promieniste, 4-krotne, zebrane w spłaszczone od góry grona, z wyciągniętymi płatkami kwiatów na skraju grona. Działki bez woreczkowatych rozdęć. Płatki białe lub kremowe, zwężające się ku nasadzie. Pręcików 6, czterosilnych; 4 wewnętrzne dłuższe od 2 zewnętrznych. Zalążnia górna z długą szyjką słupka zwieńczoną główkowatym znamieniem[6].
Owoce
Spłaszczona i oskrzydlona, okrągła łuszczynka z dwoma nasionami[6].

Systematyka[edytuj]

Synonimy taksonomiczne[2]

Arabis Adans., Biauricula Bubani

Homonimy taksonomiczne[2]

Iberis J. Hill

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Należy do rodziny kapustowatych (Brassicaceae), rzędu kapustowców (Brassicales), kladu różowych (rosids) w obrębie okrytonasiennych (Magnoliophyta)[1][7].

Pozycja rodzaju w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Capparanae Reveal, rząd kaparowce (Capparales Hutch.), podrząd Capparineae Engl., rodzina kapustowate (Brassicaceae Burnett), plemię Iberideae Webb & Berthel., podplemię Iberidinae Meisn., rodzaj ubiorek (Iberis L.)[8].

Wykaz gatunków[4][9]


Zastosowanie[edytuj]

Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne.

Przypisy

  1. a b Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-11-10].
  2. a b c Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-05].
  3. Ihsan A. Al-Shehbaz: Iberis Linnaeus. W: Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2016-03-21].
  4. a b Iberis. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2016-03-21].
  5. a b Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  6. a b c d e f Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 170. ISBN 0333748905.
  7. Brassicaceae Genera. [dostęp 2010-11-20].
  8. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Iberis (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 12-01-2009].
  9. Gawryś Wiesław: Słownik roślin zielnych. Kraków: Officina Botanica, 2008. ISBN 978-83-925110-5-2.