Uchyłek odbytnicy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Uchyłek odbytnicy
Rectocele
ICD-10 N81.6

Uchyłek odbytnicy, z języka łacińskiego rectocele – patologiczne uwypuklenie ściany odbytnicy prowadzące do zmian anatomicznych i zaburzeń czynności przewodu pokarmowego.

Efektem rectocele jest zaburzenie opróżniania bańki odbytnicy ze stolca oraz zaparcie, choć zwraca się uwagę, że uchyłek jest raczej skutkiem, a nie przyczyną zaparcia.

U kobiet najczęściej obserwuje się uchyłek przedni odbytnicy (uchyłek odbytniczo-pochwowy). Polega on na wypadaniu przedniej ściany odbytnicy do pochwy. W jego przebiegu dochodzi ponadto do zmian w przegrodzie odbytniczo-pochwowej i obniżenia tylnej ściany pochwy. Duży uchyłek tego typu może objawiać się wypadaniem odbytnicy i ściany pochwy przez szparę sromową. U mężczyzn ten typ uchyłka nie jest częsty – przednia ściana odbytnicy uwypukla się między gruczołem krokowym, a przeponą moczowo-płciową. Uwypuklenie tylnej ściany odbytnicy nazywane jest uchyłkiem tylnym. Obserwowany jest on częściej u kobiet.

Patogeneza[edytuj | edytuj kod]

Czynnikami ryzyka powstania rectocele są: genetycznie uwarunkowane osłabienie tkanki łącznej w obrębie miednicy, zaawansowany wiek, liczne porody drogami natury, otyłość[1]. Przyczyną uchyłka odbytnicy może być opuszczenie narządu rodnego, histerektomia, nadmierne napięcie zwieraczy odbytu, paradoksalne napięcie mięśnia łonowo-odbytniczego podczas defekacji. Pod uwagę bierze się również: zespół nadmiernego obniżenia krocza, zmiany kąta odbytowo-odbytniczego, wgłobienie wewnętrzne błony śluzowej odbytnicy.

Objawy[edytuj | edytuj kod]

  • nieefektywne parcie na stolec[2]
  • uczucie niepełnego wypróżnienia[2]
  • zaparcie stolca
  • utrudnione oddawanie stolca
  • ból w miednicy małej
  • uczucie zalegania stolca w pochwie

Pacjenci zauważają dolegliwości (parcie na stolec, uczucie niepełnego wypróżnienia) dopiero przy wystąpieniu większego uchyłka > 4 cm[2].

Diagnostyka[edytuj | edytuj kod]

Podczas badania przedmiotowego należy skontrolować odbytnicę per rectum oraz wykonać badanie ginekologiczne. Spośród badań dodatkowych stosuje się przede wszystkim defekografię, endoskopię, a ponadto USG (w tym badanie dynamiczne metodą przezkroczową[3]), manometrię odbytu i odbytnicy, elektromiografię. W piśmiennictwie można znaleźć informacje o zastosowaniu obrazowania rezonansu magnetycznego w diagnostyce rectocele[4], w tym defekografii dynamicznej tą metodą[5][6].

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Stosuje się różnego typu metody operacyjne prowadzone zarówno od strony odbytnicy, jak i pochwy[7][8].

Przypisy

  1. Rectocele: Risk factors – MayoClinic.com. [dostęp 2010-01-02].
  2. 2,0 2,1 2,2 Roman M. Herman, Piotr Wałęga, Jacek Sobocki, Marcin Nowak, Tomasz Cegielny. Nowoczesna diagnostyka i możliwości leczenia nietrzymania stolca. „Postępy Nauk Medycznych”. 5/2006, s. 216–34, 2006. © Borgis na stronie czytelniamedyczna.pl (pol.). 
  3. Artykuły – Postępy w koloproktologii w 2004 roku. mp.pl. [dostęp 2010-01-02].
  4. N. Bolog, D. Weishaupt. Dynamic MR imaging of outlet obstruction.. „Rom J Gastroenterol”. 14 (3), s. 293–302, Sep 2005. PMID 16200243. 
  5. AW. Schoenenberger, JF. Debatin, I. Guldenschuh, TF. Hany i inni. Dynamic MR defecography with a superconducting, open-configuration MR system.. „Radiology”. 206 (3), s. 641–6, Mar 1998. PMID 9494480. 
  6. FH. Hetzer, G. Andreisek, C. Tsagari, U. Sahrbacher i inni. MR defecography in patients with fecal incontinence: imaging findings and their effect on surgical management.. „Radiology”. 240 (2), s. 449–57, Aug 2006. doi:10.1148/radiol.2401050648. PMID 16801366. 
  7. MW. Arnold, WR. Stewart, PS. Aguilar. Rectocele repair. Four years' experience.. „Dis Colon Rectum”. 33 (8), s. 684–7, Aug 1990. PMID 2376225. 
  8. C. Maher, K. Baessler, CM. Glazener, EJ. Adams i inni. Surgical management of pelvic organ prolapse in women: a short version Cochrane review.. „Neurourol Urodyn”. 27 (1), s. 3–12, 2008. doi:10.1002/nau.20542. PMID 18092333. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Maciej Grochowicz: Uchyłek odbytniczo-pochwowy. W: Krzysztof Bielecki, Adam Dziki: Proktologia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2000, s. 275–8. ISBN 83-200-2412-9.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.