Ulica Stawki w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Flag of Warsaw.svg Warszawa
ulica
Stawki
Śródmieście
Ulica Stawki przy Edelmana, widok w kierunku zachodnim
Ulica Stawki przy Edelmana,
widok w kierunku zachodnim
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg światła ul. Okopowa
Ikona ulica z prawej.svg ul. Smocza
Ikona ulica z lewej deptak.svg
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła al. Jana Pawła II
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła ul. Dzika i ul. Karmelicka
Ikona ulica z prawej.svg ul. Stanisława Dubois
Ikona ulica z lewej.svg ul. Pokorna
Ikona ulica z prawej.svg ul. Lewartowskiego
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła ul. gen. Władysława Andersa
i ul. Muranowska
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
ulica  Stawki
ulica Stawki
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
ulica  Stawki
ulica Stawki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica  Stawki
ulica Stawki
52°15′10,0800″N 20°59′20,7600″E/52,252800 20,989100
Ulica Stawki przy Dzikiej, widok w kierunku wschodnim. Po lewej pomnik Umschlagplatz, na wprost gmach Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego

Ulica Stawki – ulica Warszawy w dzielnicach Wola i Śródmieście, na terenie osiedla Muranów.

Ulica zaczyna się przy ul. gen. Władysława Andersa. i biegnie do ul. Okopowej. Przy ulicy, między obecnymi (wytyczonymi po 1945) ulicami: Karmelicką i Stanisława Dubois, znajdował się Umschlagplatz. Przedłużeniem ulicy w kierunku wschodnim jest ul. Muranowska.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ulica Stawki powstała w miejscu drogi prowadzącej wzdłuż glinianek i stawów (stąd jej nazwa)[1], powstałych po spiętrzeniach rzeki Drny (Drzasny).

Zabudowę rozpoczęto około 1770. Nazwa ulicy występuje od 1784[1].

W 1824 na rozkaz wielkiego księcia Konstantego pomiędzy ulicami: Dziką, Stawki i Pokorną powstał plac musztry oraz przeglądów wojska, nazwany placem Broni. Plac miał kształt kwadratu o boku 420 metrów i był największym placem XIX-wiecznej Warszawy[2].

W 1891 na teren u zbiegu Stawek i ul. Pokornej przeniesiono z ul. Wałowej targowisko nazywane Wołówką[3].

Od XIX wieku wśród mieszkańców przeważała ludność żydowska. W listopadzie 1940 zachodnia część ulicy znalazła się w granicach warszawskiego getta. W styczniu/lutym 1941 do getta włączono również Umschlagplatz oraz nieparzystą (południową) stronę Stawek[4].

W 1939 ulica Stawki nie zmieniała kierunku przy ulicy Pokornej (obecnie lekki skręt w prawo) i biegła prosto, kończąc się przy ulicy Bonifraterskiej. Między ulicami Rakowską (dziś nieistniejąca – była po prawej stronie między ulicami Pokorną i Bonifraterską) i Bonifraterską, po prawej stronie ulicy Stawki mieściła się zajezdnia tramwajowa Muranów.

Po wojnie dosyć znacząco zmieniono przebieg Stawek, skręcając lekko w prawo przy ulicy Pokornej i kończąc ją przy ulicy gen. Władysława Andersa.

W latach 1949–1967 w rejonie zachodniej części ulicy zbudowano osiedle Muranów Zachodni[5]. W latach 1966–1968 pod nr 14 wzniesiono budynek Technikum Poligraficznego[6].

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Otoczenie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Kwiryna Handke: Dzieje Warszawy nazwami pisane. Warszawa: Muzeum Historyczne m.st. Warszawy, 2011, s. 182. ISBN 978-83-62189-08-3.
  2. Encyklopedia Warszawy. Suplement '96. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1996, s. 12. ISBN 83-01-12057-6.
  3. Jarosław Zieliński, Jerzy S. Majewski: Spacerownik po żydowskiej Warszawie. Warszawa: Agora SA i Muzeum Historii Żydów Polskich, 2014, s. 77. ISBN 978-83-268-1283-5.
  4. Mapa Getto warszawskie. Granice przed wielką akcją likwidacyjną, opracowanie kartograficzne Paweł E. Weszpiński [w:] Barbara Engelking, Jacek Leociak: Getto warszawskie – przewodnik po nieistniejącym mieście. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN, 2001. ISBN 83-87632-83-X.
  5. Barbara Orlańska, Andrzej Dobrucki, Wacław Orzeszkowski, Jan Kazimierz Zieliński: Warszawskie osiedla ZOR. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 1968, s. 32, 153.
  6. Marta Leśniakowska: Architektura w Warszawie 1965–1989. Warszawa: Arkada Pracownia Sztuki, 2005, s. 18. ISBN 83-908950-7-2.
  7. Miejsce koncentracji ludności przed wywózką do Treblinki (ul. Stawki 10) – Miejsca martyrologii – Zabytki – Warszawa – Wirtualny Sztetl, www.sztetl.org.pl [dostęp 2016-07-08].